ارتباط ناشناخته. ارتباط بدون سانسور. ارتباط برقرار نمی‌شود. سایت اصلی احتمالاً زیر سانسور است. ارتباط با سایت (های) موازی برقرار شد. ارتباط برقرار نمی‌شود. ارتباط اینترنت خود را امتحان کنید. احتمال دارد اینترنت به طور سراسری قطع شده باشد. ادامه مطلب

اورانیوم، معمای حل نشده ریزگردها

برخی مسئولان سازمان حفاظت محیط زیست بار دیگر خواهان انجام آزمایش‌هایی جدی رو ریزگردهای ورودی از عراق شده‌اند تا آلوده بودن آن‌ها به مواد رادیو اکتیو مشخص شود.

احتمال آلوده بودن ریزگردهای ورودی به ایران به مواد رادیواکتیو بار دیگر به نگرانی‌های گسترده‌ای در مورد تاثیر این پدیده بر سلامت شهروندان دامن زده است.

چند سال است شهرهای مختلف ایران با مشکل ریزگردها رو به رو هستند، اما هنوز نتیجه‌ای قطعی از علت پدید آمدن این عارضه جوی و راه مقابله با آن ارائه نشده و تمام ابعاد منفی این پدیده مورد بررسی قرار نگرفته است.

بزرگ‌ کنید
وجود آلودگی‌های رادیو اکتیو در ریزگردها باعث نگرانی‌ در ایران شده است

یکی از جدی‌ترین نگرانی‌ها در مورد ریزگردهایی که شهرهای مختلف ایران را غبارآلود می‌کنند، آلوده بودن آن‌ها به مواد رادیواکتیو است.

احتمال جدی آلوده بودن ریزگردها به غبار آغشته به اورانیوم تا به حال چندین بار مطرح شده اما تاکنون آزمایش‌هایی اصولی و علمی برای سنجش صحت وسقم آن انجام نشده است.

رییس مرکز ملی هوا و اقلیم در سازمان حفاظت محیط زیست، مجدادا از سازمان انرژی اتمی ایران خواسته است تا با بررسی این موضوع در مورد آلودگی ریزگردها به اورانیوم اظهار نظر کند.

یوسف رشیدی به خبرگزاری فارس گفته است که شرکت کنترل کیفیت هوا، از هوای شهرهای آلوده به ویژه در جنوب کشور نمونه‌برداری کرده و آن‌ها را به سازمان انرژی اتمی تحویل داده است. تنها مرجعی که با در اختیار داشتن امکانات علمی لازم می‌تواند بدون حدس و گمان در مورد وجود اورانیوم درهوای شهرهای ایران اظهار نظرکند سازمان انرژی اتمی است، اما این سازمان تاکنون اظهار نظر رسمی در این مورد نداشته است.

در پی درخواست یوسف رشیدی برای آزمایش ریزگردها، اصغر محمدی فاضل، رییس دانشگاه محیط زیست نیز خواهان آزمایش مجدد در این زمینه شد. او نیز روز ۲۵ شهریور ۱۳۹۳ به خبرگزاری فارس گفت در صورت اثبات وجود اورانیوم در ریزگردها نمی‌توان به سادگی از کنار آن عبور کرد.

ریزگردهای عراقی و یادگارهای سمی جنگ

بخش مهی از ریزگردهایی که وارد ایران می‌شود از سمت غرب و جنوب کشور است.

بزرگ‌ کنید
به کارگیری اورانیوم رقیق شده در جنگ علیه عراق باعث نگرانی‌های زیست محیطی در ایران نیز شده است

منشاء بسیاری از این ریزگردها یا کشور عراق است یا این‌که ریزگردها با عبور از روی عراق وارد ایران می‌شوند. با توجه به آن‌که نیروهای آمریکایی در جنگ علیه صدام حسین از سلاح‌هایی حاوی اورانیوم رقیق شده استفاده کرده‌‌اند، این احتمال در ایران قوت گرفته است که ریزگردها ممکن است آلوده به مواد رادیواکتیو باشند.

تاثیر اورانیوم رقیق شده موجود در سلاح‌های جنگی بر سلامتی انسان، به ویژه پس از جنگ عراق موضوع بحث‌های مختلفی بوده است. پس از سال ۲۰۰۱، مراکز پزشکی بصره، از رشد باورنکردنی آمار سرطان خون در میان کودکان و همچنین تولد کودکان با نقص‌های جسمی در این شهر و مناطق اطراف خبر داده‌اند.

در سال ۲۰۰۴ عراق بیشترین میزان مرگ و میر در جهان بر اثر سرطان خون را داشت. از آن زمان به بعد چندین نهاد مختلف دانشگاهی و پزشکی از جمله انجمن سلطنتی (علوم طبیعی) در بریتانیا از ارتش‌های غربی به ویژه از ارتش آمریکا و بریتانیا خواسته‌اند میزان استفاده از اورانیوم رقیق شده و همچنین مناطقی را که این سلاح‌ها در آن در عراق به کار رفته‌اند به طور دقیق مشخص کنند. در سال ۲۰۱۲، تحقیقات پزشکی دیگر نشان داد ساکنان شهر فلوجه در عراق بیشترین میزان آسیب‌های ژنتیک در کل جهان را دارا هستند، با این‌حال تحقیقات دیگر در زمینه می‌گوید نشانی از اورانیوم در نمونه‌های خاک شهر فلوجه پیدا نشده است.

سئوال بزرگ این است آیا ریزگردهایی که از روی عراق بر می‌خیزند برای ساکنان شهرهای مختلف ایران، تبعات بهداشتی و سلامتی دارند یا خیر؟

عکس‌های ماهواره‌ای نشان می‌دهد گرد و غباری که به ایران می‌رسد عمدتا از منطقه بین‌النهرین در عراق نشات می‌گیرد، منطقه‌ای که بسیار نزدیک به ایران است. بخش زیادی از کارشناسان محیط زیست در ایران، تغییرات آب و هوایی و خشک شدن تالاب‌های عراق، مدیریت غلط منابع آبی و تغییر مسیر رودخانه‌‌ها را باعث تولید این ریزگردها می‌دانند. به گفته مرکز ملی مقابله با پدیده گرد و غبار در ایران، اکنون بیش از ۵/۶ میلیون هکتار از اراضی کشور عراق، سوریه و اردن به بیابان‌هایی تبدیل شده که منشاء تولید گرد و غبار است.

تحقیقی که سرنخ را به دست داد

در ایران، هر از گاهی بحث در مورد وجود اورانیوم و مواد سمی دیگر در ریزگردهایی که از عراق به سوی خوزستان و مناطق دیگر می‌آیند، داغ می‌شود.

بزرگ‌ کنید
خوزستان جزو استان‌هایی است که در معرض بیشترین حجم ریزگرد قرار دارد

برای اولین بار در سال ۱۳۸۷، دو استاد دانشگاه چمران در اهواز که به سفارش سازمان حفاظت محیط زیست روی ریزگردها تحقیق می‌کردند در مقاله علمی خود نسبت به وجود عناصر رادیواکتیو از جمله اورانیوم رقیق شده در ریزگردها هشدار دادند. در این تحقیق همچنین به حضور بیش از حد طبیعی عناصر دیگری مانند آرسنیک، سرب، روی، نیکل و کبالت اشاره شده و آلودگی به «مواد شیمیایی و رادیو اکتیو» تایید شده است.

خوزستان، ایلام، فارس، بوشهر،لرستان و اصفهان، استان‌هایی هستند که در معرض بیشترین تاثیرات ریزگردها قرار دارند و از سوی دیگر این استان‌ها تولیدکننده محصولات فراوان کشاورزی‌اند. از این رو، هر نوع آلودگی رادیو اکتیو یا شیمیایی حتی به میزان کم نیز می‌تواند وارد چرخه غذایی انسان در نقاط مختلف ایران شود.

سکوت و تکذیب

انتشار این مقاله که در سال ۱۳۸۷ در محافل علمی ایران بازتاب زیادی داشت ابتدا با سکوت و سپس با تکذیب سازمان حفاظت محیط زیست ایران در دولت نهم و دهم رو به رو شد.

امیرحسین چرخابی، رییس وقت گروه پژوهشی حفاظت خاک در پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری کشور پس از تکذیب مقامات دولتی اعلام کرد هنوز هیچ آزمایشی که بتواند وجود اورانیوم رقیق شده در ذرات گرد و غبار را منتفی بداند انجام نشده است. این پژوهشگر که با بازنشستگی پیش از موعد مجبور شد از این پژوهشکده برود گفته بود بررسی تصاویر ماهواره‌ای نشان می‌دهد کانون‌های تولید ریزگرد در حال گسترش به مناطق غربی ایران هستند و از آن‌جا که این دشت‌‌ها در ۳۰ سال گذشته صحنه جنگ‌های مختلفی بوده و میلیون‌ها گلوله تانک و توپ، سلاح‌های شیمیایی و همچنین سلاح‌های دارای اورانیوم رقیق شده در آن به کار گرفته شده احتمال ورود انواع ترکیبات و مواد آلاینده از این طریق به ایران وجود دارد.

او در آن زمان از پروژه‌ای خبر داد که قرار بود روی مواد سمی وآلاینده موجود در ریزگردها تحقیق کند، اما بعد این پروژه تحقیقاتی به دلایل نامعلومی متوقف و نتایج آن اعلام نشد.

بزرگ‌ کنید
مسئولان سازمان حفاظت محیط زیست تا کنون تحقیقی علمی در مورد وجود اورانیوم در ریزگردها انجام نداده‌اند

در سال ۱۳۹۱، محمد جواد محمدی زاده، رییس وقت سازمان حفاظت محیط زیست به نمایندگان مجلس اطمینان داد که در ریزگردها آلودگی رادیو اکتیو وجود ندارد. با این‌حال نمایندگان اهواز و اندیمشک سخنان رییس سازمان حفاظت محیط زیست را قانع کننده ندانستند و خواهان تحقیقات علمی در این زمینه شدند.

سید عیسی دارایی، نماینده مردم اهواز و شکر خدا موسوی، نماینده اندیمشک، که هر دور پیش‌تر جزو فرماندهان سپاه پاسداران ایران بودند به طور جدی نسبت به وجود اورانیوم رقیق شده در ریزگردهای ورودی به ایران هشدار داده و خواهان بررسی آن از سوی دولت شدند.

در خردادماه ۱۳۹۲، عباس پاپی‌زاده، عضو کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس بار دیگر نسبت به وجود آلودگی‌های رادیو اکتیو در ریزگردها هشدار داد و از بی عملی مسئولان دولتی در انجام آزمایش روی این پدیده جوی انتقاد کرد.

در بهمن ماه سال ۱۳۹۲ و پس از روی کار آمدن دولت یازدهم، رییس دانشگاه محیط زیست نیز به طور جدی نگرانی‌‌هایی را در مورد ورود آلودگی‌های هسته‌ای به کشور از طریق ریزگردها مطرح کرد. اصغر محمدی فاضل، در همایش «محیط زیست، بهداشت و ایمنی» گفت بررسی‌ها نشان می‌دهد ریزگردهای عراقی از مناطقی در این کشور برمی‌خیزند که در آن سلاح‌های حاوی اورانیوم رقیق شده به کار رفته است.

ریزگردهای سمی در تالاب گاوخونی

آلودگی ریزگردها نه تنها به مواد رادیو اکتیو و شیمیایی موجود در عراق، بلکه به عناصر شیمیایی و فلزات سنگین در برخی مناطق بیابانی ایران نیز باعث نگرانی‌های فراوان شده است.

بزرگ‌ کنید
سازمان انرژی اتمی ایران تا به حال در مورد آلودگی‌ها رادیواکتیو در ریزگردها اظهار نظری نکرده است

۲۵ شهریور ۱۳۹۳، یک عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی اصفهان از آلودگی گرد و غبار برخواسته از روی گاوخونی به فلزات سنگین مانند سرب، کادمیم و جیوه خبر داد.

به گزارش خبرگزاری ایسنا، احمد خاتون آبادی ورود این عناصر را از طریق پساب‌های صنعتی به تالاب گاوخونی دانست و گفت:«در صورت بی توجهی به احیای زاینده رود و تالاب گاوخونی، این منطقه به کانون جدید بحران ریزگرد در کشور تبدیل خواهد شد».

اکنون هشدار جدید رییس مرکز ملی هوا و اقلیم در سازمان حفاظت محیط زیست در مورد لزوم آزمایش روی آلودگی‌های موجود در ریزگردها پرونده این موضوع را برای بار دیگر گشوده است. دامنه ریزگردها پایتخت‌نشینان را نیز بی‌نصیب نمی‌گذارد، اما تاکنون هیچ مرجعی در ایران نسبت به وجود آلودگی‌های هسته‌ای در این ذرات گرد و غبار ریز اظهار نظر نکرده است.

اگر پیش از این شهروندان ایرانی از آلودگی‌ هوای شهرهایشان به سرب و دی اکسید کربن باید نگران می‌بودند، اکنون نگرانی از آلودگی‌های هسته‌ای نیز به آن اضافه شده است.

نظر بدهید

در پرکردن فرم خطایی صورت گرفته

نظرها

  • منوچهر

    شهرهای نجف و کربلا و بغداد از گذشته های دور در بیشتر ایام سال دارای هوائی توام با گرد و غبار بودند که گفته میشد از ریزگردهای عربستان است و شهرهای خوزستان مثل اهواز و دزفول هم ازاین رویداد بی نصیب نبودند . در دهه چهل ترکیه 4 سد بر روی سر چشمه های فرات و دجله ساخت که همان زمان مورد اعتراض عراق هم واقع شد ولی طی دو دهه سبب خشکی هور و یا تالابی شد که در جنوب ترکیه ومرز عراق و اردن قرار داشت که امتداد ان بیابانهای منطقه را تشکیل میدهد . تالاب خشک شده بر روی بستر رسی قرار دارد که همیشه در معرض باد است . ریزگردها از بستر این سطح رسی تا ارتفاع 400 متر بالا میروند و فشار هوای غربی بشرق انرا بمرزهای ایران و استانهای همجوار از جمله خوزستان و ایلام و لرستان و کرمانشاه و حتی تهران میرساند. الودگی هوای ایران همیشه وجود داشت و در جند سال اخیر با مصرف بنزینهای تولیدی پتروشیمی که در واقع مخلوط کردن بنزین و ارداتی بانفتا و بنزن بدون پالایش بود الودگی هوا ی خطرناک را تقریبا برای همه شهرها بارمغان اورد . در همین راستا بیماری تالاب هور العظیم مزید بر علت شد میدانیم که سد کرخه با اینکه بجای 7 ملیار مکعب فقط 2و نیم ملیارد ابگیری کرده به قسمتی از این تالاب اسیب رسانده و عراق هم در نیمه خشکی این هور سهم بسزائی داشته است . قسمتی از ریزگردها ی ایران محصول بیماری همین تالاب است. 5سال پیش ایران و عراق توافق کردتد که با سرمایه ای یک ملیارد دلار ی سعی در کویر زدائی بیابانهای شمال عراق که نتیجه سدهای ترکیه بود بنمایند که با مشکلات امنیتی عراق در بوته اجمال ماند . در شرق نیز هوای کابل و هرات همیشه غبار الود است و گاه فشار هوا این پدیده را به مشهد و دیگر شهرهای خراسان میرساند و در جنوب شرقی نیز توفان شن شرق میهمان سیستان و بلوچستان است و جدیدا خانم ابتکار اعلام کرده بود که در این منطقه ریزگرد غباری هم از افغانستان و پاکستان بایران میاید . نکاه تازه تر به تغییرات اب و هوائی مطالب جدیدی را در اختیار میگذارد مثل تغییر درجه حرارت هوا در بندر عباس که تا دهه 50 گرمترین نقاط شهری ایران بود ولی بانگاه به بولتن هواشناسی هم اکنون هوائی معتدل دارد ودرجه حرات ان حتی از شیراز و اصفهان هم کمتر است .در همین رابطه نگاه کنیم به میزان بارندگی و مقایسه ان به گذشته هم اکنون سیستان بلوچستان بارندگی بیشتر از متوسط 40 سال گذشته دارد و امسال اب هم در هیرمند جاری شد و هامون پر اب گردید . بوشهر هم چند سال است که پر باران است و میدانیم پاکستان در چند سال اخیر با باران و سیل مواجه بود و افغانستان نیز سال پر ابی را پشت سر گذاشت. تغییر اب و هوائی در راه است که باید مورد توجه قرار گیرد متاسفانه این تغییر نقاط پر باران را خشک ومحیط زیست را مورد تهاجم قرار داده ولی اب بیشتر در نقاط خشک بدون مدیریت کافی خسارت بار شده است .اعلام وجود اورانیوم در هوای الوده همانطور که مورد تائید ازمایشگاههاقرار نگرفته بحث انگیز است زیرا در تهاجم به عراق جنگی در نگرفت که نیروهای بریتانیائی از تسلیحات الوده به اورانیوم استفاده کنند . زمان گذشته است و میتوان باین مساله پرداخت که در جریان تهاجم به عراق همینکه صدام دانست با حریف پر زوری طرف است مردم را بگر وگان نگرفت و بدون تسلیم شدن صحنه را واگذار کرد همین امر هم در افغانستان اتفاق افتاد و طالبان قبل از رسید ن نیروهای امریکائی تخلیه کردند و به ا رتفاعات گریختند و در واقع دراین دو کشور جنگی واقع نشد و تسلیحاتی بکار نرفت که اورانیوم دار باشد . نگاه به محیط زیست در ایران نهادینه نشده است و همچنان الودگی هارا در جای جای شهر و رو ستا و طبیعت میبینیم وقشر سنتی اعتقادی به رفع ان ندارد و تا این لحظه هم عزمی از جانب دولت برای بهینه سازی مشاهده نشده و همه چیز در حد ائین نامه و کاغذ است ولی وارد کردن هوای الوده بارانیوم در زمانیکه در گیر مساله ای هزینه ساز هستیم که حاشیه های بسیاری دارد منطقی بنظر نمیرسد . دولتهای بزرگ اگر بخواهند تسلیحات مخرب تر بکار برند نانو بکار میبرند که کار ساز است و سریعتر به نتیجه میرسد تا اورانیوم اعم از رقیق شده و یا با غلظت بالا که حرف و حدیث بسیاری دارد.