شکارچی سیاهچالهها به فضا میرود
<p>دنیس شو − تازه‌ترین تلسکوپ فضایی ناسا موسوم به <span dir="LTR">NuSTAR</span>، پس از تجربه چندین‌ماه تأخیر، هم‌اکنون تنها دو هفته تا اعزام به فضا فاصله دارد تا مأموریتی جاه‌طلبانه را در جستجوی سیاهچاله‌ها و زایشگاه‌های اسرارآمیزشان آغاز کند.</p> <div dir="RTL"> </div> <!--break--> <div dir="RTL">«آرایه‌‌‌تلسکوپ طیف‌نگار هسته‌ای» یا به اختصار <span dir="LTR">NuSTAR</span>، قرار است در سیزدهم ژوئن از پایگاه کواجالین آتولِ جزایر مارشال، واقع در اقیانوس آرام شمالی به فضا پرتاب شود. این تلسکوپ که به پرتوهای <span dir="LTR">X</span> حساسیت دارد، بر یک موشک پگاسوس-<span dir="LTR">XL</span> متعلق به شرکت <span dir="LTR">Orbital Sciences</span> بارگیری خواهد شد و بعد از اتصال به قسمت زیرین یک هواپیما، در ارتفاعات فوقانی جو عزم فضا خواهد کرد. شروع این مأموریت از مارس سال میلادی جاری تاکنون به‌واسطه بازبینی‌های چندین‌باره ناسا بر عملکرد موشک حامل، پیوسته با تأخیر مواجه می‌شد.</div> <div dir="RTL"> </div> <div dir="RTL">به‌گفته فیونا هریسون (<span dir="LTR">Fiona Harrison</span>)، پژوهشگر ارشد مأموریت <span dir="LTR">NuSTAR</span> از مؤسسه فناوری کالیفرنیا (کلتک)، این تلسکوپ بنا دارد نحوه تشکیل و رشد سیاهچاله‌ها و همچنین تأثیرشان بر کهکشان میزبان را زیر ذره‌بین بگذارد. او می‌گوید: "این نخستین تلسکوپی‌ست که در قسمت‌های پرقدرت امواج <span dir="LTR">X</span> رصد خواهد کرد. این قابلیت، امکان بررسی برخی از داغ‌ترین، چگال‌ترین و پرانرژی‌ترین پدیده‌های هستی از جمله سیاهچاله‌ها و نیز انفجارهای ستارگان سنگین‌وزن را هموار می‌کند. رصدهای <span dir="LTR">NuSTAR</span> از این اجرام، با حساسیت بی‌سابقه‌ای در گستره بخش پرانرژی و کوتاه‌موج پرتو <span dir="LTR">X</span> انجام می‌‌پذیرد. هریسون می‌گوید این رصدها ده بار شفاف‌تر از مشاهدات تلسکوپ‌های فضایی پرتو <span dir="LTR">X</span> فعلی خواهد بود.</div> <div dir="RTL"> <img align="left" src="http://zamanehdev.redbee.nl/u/wp-content/uploads/nus.jpg" style="width: 251px; height: 314px;" alt="" /></div> <div dir="RTL">پل هرتز (<span dir="LTR">Paul Hertz</span>)، رئیس شاخه اخترفیزیک قرارگاه ناسا در واشنگتن، اظهار می‌کند "این [تلسکوپ] پنجره جدیدی را رو به جهان خواهد گشود. هرچند که ما [در این مأموریت نیز] همچون سایر مأموریت‌های ناسا با سؤالات علمی متعددی مواجهیم، اما کشفیات غیرمنتظره‌ای هم در راه است که ما را به سؤالات و پاسخ‌هایی که فعلاً حتی پیش‌بینی‌شان هم نمی‌شود کرد، رهنمون می‌شوند".</div> <div dir="RTL"> </div> <div dir="RTL"><span dir="LTR">NuSTAR</span> قرار بود ابتدا در مارس سال جاری پرتاب شود، اما این برنامه با درخواست ناسا مبنی بر اختصاص زمان بیشتری برای بررسی نرم‌افزار هدایت‌گر موشک پگاسوس <span dir="LTR">XL</span>، به تعویق افتاد. به‌گفته هرتز، این تعویق یعنی بودجه اولیه این مأموریت که در حدود ۱۶۵ میلیون دلار بود، هم‌اکنون چندین‌میلیون دلار دیگر افزایش یافته است. با این وجود اهداف علمی تلسکوپ، هیچ از این تغییرات اثر نپذیرفته‌اند.</div> <div dir="RTL"> </div> <div dir="RTL"><span dir="LTR">NuSTAR</span>، به بررسی درونی‌ترین نواحی سیاهچاله‌ها خواهد پرداخت؛ یعنی مناطقی که مواد گذاران با سرعتی نزدیک به سرعت نور، انرژی‌شان را به شکل پرتوهای پرانرژی <span dir="LTR">X</span> آزاد می‌کنند. در این نواحی، نور هم از تأثیر جاذبه سرسام‌آور سیاهچاله در امان نمی‌ماند و به‌شدت دچار خمیدگی می‌شود. محققان با بررسی ردپای پرتو ایکس ِ اتم‌هایی که به سیاهچاله سرازیر می‌شوند، امکان تماشای تأثیرات جاذبه سهمگینش را پیدا می‌کنند. به‌گفته دنیل استرن (<span dir="LTR">Daniel Stern</span>)، دانشمند پروژه <span dir="LTR">NuSTAR</span> در آزمایشگاه <span dir="LTR">JPL</span> ناسا، این مشاهدات همچنین از نحوه تغذیه و رشد یک سیاهچاله خواهد گفت و نیم‌نگاهی هم به حال و هوای گرداگرد این هیولاهای کیهانی خواهد انداخت.</div> <div dir="RTL"> </div> <div dir="RTL">اما <span dir="LTR">NuSTAR</span> اهداف دیگری را هم، چه در درون کهکشان‌مان و چه بیرون آن بررسی می‌کند؛ از جمله بازمانده‌های مرگ ستارگان سنگین‌وزن حین انفجارهای «ابرنواختری»، فورانات پرسرعت ماده از قلب کهکشان‌های فعال، ستارگان فوق‌فشرده نوترونی و همچنین شراره‌های خورشیدی. در دسته‌بندی‌های ناسا، این تلسکوپ در رده «کاوشگران کوچک» (<span dir="LTR">SMEX</span>) قرار می‌گیرد و هدایت آن برعهده کلتک و نیز آزمایشگاه <span dir="LTR">JPL</span> ناساست.</div> <div dir="RTL"> </div> <div dir="RTL"><b>در همین زمینه:</b></div> <div dir="RTL"><a href="#http://radiozamaneh.com/science/2012/01/10/9878">تلسکوپ فضایی <span dir="LTR">RXTE، بازنشسته شد</span></a></div> <div dir="RTL"><b> </b></div> <div dir="RTL"><b>منبع: </b><b><a href="http://www.space.com/15925-nasa-black-holes-telescope-nustar.html"><span dir="LTR">Space.com</span></a></b></div> <div dir="RTL"><b> </b></div> <div dir="RTL"><b>توضیح تصویرها:</b></div> <div dir="RTL"><b> </b></div> <div dir="RTL">۱− طرحی از تلسکوپ پرتو <span dir="LTR">X</span> <span dir="LTR">NuSTAR</span>. تصویر پس‌زمینه، عکسی‌ست که تلسکوپ فضایی پرتو <span dir="LTR">X</span> چاندرا از مرکز کهکشان راه شیری تهیه کرده است. چاندرا، دقیق‌ترین تلسکوپ پرتو <span dir="LTR">X</span> حال حاضر دنیاست؛ اما <span dir="LTR">NuSTAR</span>، ده برابر از آن دقیق‌تر خواهد بود / منبع: <span dir="LTR">NASA</span></div> <p><span dir="RTL">۲− عکس پرتاب یک ماهواره توسط موشک پگاسوس </span>XL<span dir="RTL"> در سال ۱۹۹۱، از زیر یک فروند جنگنده </span>B-52<span dir="RTL">. تلسکوپ </span>NuSTAR<span dir="RTL"> هم به‌همین نحو عازم فضا خواهد شد / منبع عکس: </span>NASA/Dryden Flight Research Center</p>
دنیس شو − تازهترین تلسکوپ فضایی ناسا موسوم به NuSTAR، پس از تجربه چندینماه تأخیر، هماکنون تنها دو هفته تا اعزام به فضا فاصله دارد تا مأموریتی جاهطلبانه را در جستجوی سیاهچالهها و زایشگاههای اسرارآمیزشان آغاز کند.
۲− عکس پرتاب یک ماهواره توسط موشک پگاسوس XL در سال ۱۹۹۱، از زیر یک فروند جنگنده B-52. تلسکوپ NuSTAR هم بههمین نحو عازم فضا خواهد شد / منبع عکس: NASA/Dryden Flight Research Center
نظرها
نظری وجود ندارد.