ارتباط ناشناخته. ارتباط بدون سانسور. ارتباط برقرار نمی‌شود. سایت اصلی احتمالاً زیر سانسور است. ارتباط با سایت (های) موازی برقرار شد. ارتباط برقرار نمی‌شود. ارتباط اینترنت خود را امتحان کنید. احتمال دارد اینترنت به طور سراسری قطع شده باشد. ادامه مطلب

چرا با روز دختر تقویم ایران مخالفیم؟

فعالان حقوق زنان و فمینیست‌ها معتقدند نامیدن روز تولد فاطمه معصومه به عنوان روز دختر، مبنای نادرستی دارد و آن چیزی نیست جز تاکید بر «باکرگی».

بزرگ‌ کنید

در تقویم جمهوری اسلامی ایران، روز تولد فاطمه معصومه، خواهر علی ابن موسی الرضا امام هشتم شیعیان به عنوان روز دختر برگزیده شده است. چند سالی است که این روز در میان خانواده‌های ایرانی شهرت و رواج بیشتری پیدا کرده و بسیاری این مناسبت تقویمی برای تبریک به دختران خردسال یا نوجوان استفاده می‌کنند. در مقابل، فعالان حقوق زنان و فمینیست‌ها به انتخاب این روز به عنوان روز دختر اعتراض دارند و معتقدند نامیدن روز تولد فاطمه معصومه به عنوان روز دختر، مبنای نادرستی دارد و آن چیزی نیست جز تاکید سیاستگذاران فرهنگی جمهوری اسلامی بر «باکرگی». اما مبنای این اعتراض‌ها چیست؟

بزرگ‌ کنید
دختران دبستانی در ایران

فاطمه مشهور به حضرت معصومه دختر امام هفتم شیعیان و خواهر امام رضاست. .به گفته ذبیح‌الله محلاتی در کتاب ریاحین الشریعه (رَیاحینُ الشَّریعَه کتابی به زبان فارسی است که به معرفی زنان دانشمند شیعه می‌پردازد)، اطلاعات چندانی درباره زندگی فاطمه معصومه در دست نیست؛ ازجمله تاریخ تولد و وفات، میزان عمر، اینکه چه زمانی از مدینه حرکت کرده و آیا پیش از کشته شدن برادرش علی بن موسی وفات کرده است یا پس از آن، در تاریخ ثبت نشده است.

گفته می‌شود پدر او، امام کاظم پیوسته در زندان هارون الرشید به سر مى‌برد و سرانجام در همان زندان، هنگامى که دخترش ۱۰ ساله بود، کشته شد و از آن زمان به بعد معصومه تحت مراقبت برادرش علی ابن موسی الرضا قرار گرفت.

در پى اصرار و تهدید مأمون عباسى سفر علی ابن موسی به مرو انجام شد و او بدون این که کسى از بستگان خود را همراه بیاورد راهى خراسان شد. فاطمه معصومه یک سال بعد، برای دیدار برادر به همراه عده‌اى از برادران و برادرزادگان به طرف خراسان حرکت کرد و وقتی به قم رسید یا بر اثر اندوه یا بر اثر مسمومیت از زهر بیمار شد و پس از ۱۷ روز زندگی در این شهر از دنیا رفت. این خلاصه اطلاعات تاریخی مختصری است که درباره این شخصیت مورد احترام شیعیان در دست است.

تنها نکته دیگری که درباره زندگی او می‌دانیم، این است که به نوشته کتاب ریاحین الشریعه، معلوم نیست معصومه ازدواج کرده است یا نه، و فرزند داشته است یا نه. تنها مشهور است که هرگز ازدواج نکرده و دلایلی هم برای ازدواج‌نکردنش ذکر کرده‌اند؛ ازجمله گفته‌اند: او به جهت آن، ازدواج نکرد که همتایی برایش پیدا نشد یا چون پدرش وصیت کرده بود که هیچ‌یک از دخترانش ازدواج نکنند: هرچند چنین سفارشی در وصیت‌نامه‌ای که کلینی در کافی از امام هفتم شیعیان نقل کرده، نیامده است.

کوتاه اینکه در منابع شیعیان جر تعاریف و تعارفات درباره رسالت زینب گونه فاطمه معصومه و تقوا و پاکدامنی او اطلاعاتی منتشر نشده است. با این حال، او به عنوان کسی که ازدواج نکرده، نماد «دختران» شیعه مسلمان و الگوی آنها خوانده شده است. از یاد نبریم که جمهوری اسلامی، فاطمه زهرا دختر پیامبر اسلام را به عنوان الگوی زنان مسلمان می‌خواند و در تقویم هم روز تولد او را «روز زن» و مادر نامیده و با توجه به آنچه که در مناقب او و در تاریخ زندگی‌اش بیان می‌کند، قاعدتا جامع خصلت‌هایی باید باشد که جمهوری شیعه اسلامی برای عموم زنان جامعه می‌پسندد. اما چرا جمهوری اسلامی میان دختر بودن و زن بودن تفاوت قایل شده و این تفاوت را با برگزیدن روز تولد یک زن ازدواج نکرده برجسته کرده؟ اینکه حاکمیت جمهوری اسلامی برای دختران روز تولد غیرمستند کسی را انتخاب می‌کند که مهم‌ترین دانسته تاریخی درباره او در ارتباط با جنسیتش، ازدواج نکردنش است، به جز تاکید بر مفهوم باکرگی به عنوان معیار و مصداق «پاک بودن» و «عفیف بودن» چه معنای دیگری می‌تواند داشته باشد؟ فاطمه معصومه، جز دختر پدر و خواهر برادر بودن و ازدواج نکردن، چه ویژگی خاصی داشته که یک دختر باید او را به عنوان الگو و روز تولدش را به عنوان روز دختر بپذیرد؟

فعالان حقوق زنان این نام‌گذاری‌ را زیر سوال می‌برند چون تکرار و پذیرش چنین روزی به عنوان روز دختران، تقویت کننده تفکر ناموس پرستی است که به باکرگی اعتبار می‌بخشد. تفکری که در آن حق زن بر بدن خود به رسمیت شناخته نمی‌شود و زن بر اساس داشتن یا نداشتن بکارت که از نظر فیزیولوژیک افسانه‌ای بیش نیست، پاک یا ناپاک، ارزشمند یا بی‌ارزش خوانده می‌شود و عناصر ذکور خانواده مانند پدر و برادر و همسر بر مبنای آن، می‌توانند دست به خشونت تا حد قتل ببرند. ما درباره جامعه‌ای سخن می‌گوییم که هر روز در آن خشونت و قتل ناموسی اتفاق می‌افتد و مبنای بسیاری از این خشونت‌ها چیزی نیست جز کنترل کامل بدن و هویت زنانی که با تعاریف باکرگی، عفاف یا پوشش مورد تایید عرف، فرهنگ یا مذهب نمی‌خوانند.

واقعیت زندگی دختران ایرانی آن چیزی است که در کتاب‌های درسی، در سطح جامعه و در قانون مشاهده می‌شود. تشویق دختران به پذیرش نقش‌های غیرموثر، تبعیض جنسیتی در آموزش، تحمیل پوشش و کنترل بدن، محرومیت از حمایت قانونی در مقابل خشونت و تبعیض و تقلیل دادن نقش آنها به عناصر تزیینی و رمانتیک در محیط خانه. ترکیبی که ساختار سیاسی جامعه با استفاده از آن شدیدترین خشونت‌ها را علیه همین موجوداتی که در روز دختر«هدیه خدا» و «لبخند خدا» خوانده می‌شوند، توجیه و ترویج می‌کند.

به همین دلایل است که ما با روز دختری که الگویش وابستگی صرف به مردان، سرکوب خواسته‌های یک جنس، در خدمت یک جنس دانستن جنس دیگر یا ستایش تعلقات خانوادگی به بهای زیرپا گذاشتن فردیت و استقلال یک زن باشد مخالفیم.. ما گمان می‌کنیم دختران برای ستوده شدن، باید با معیارهای دیگری که با ارزش‌های جهان مدرن سازگاری داشته باشد، سنجیده شوند: معیارهایی مانند عزت نفس، استقلال، حضور اجتماعی، رعایت کرامت انسانی و اخلاقی و به رسمیت شناخته شدن حقوق اساسی‌شان. برای ارائه الگویی مبتنی بر جنسیت، دست‌کم باید زنی را معیار دختران امروز قرار داد که از کلیشه‌های جنسی رسته، کسی فراتر از تصویر فانتزی و رمانتیزه دخترکانی که منتظر شاهزاره قصه‌ها نشسته‌اند، کسی که زندگی‌اش در مردان و برای مردان زندگی‌اش خلاصه نشده باشد: زنی نه قربانی ارتجاع، نه اسیر کلیشه‌ها.

واقعیت زندگی دختران ایرانی آن چیزی است که در کتاب‌های درسی، در سطح جامعه و در قانون مشاهده می‌شود. تشویق دختران به پذیرش نقش‌های غیرموثر، تبعیض جنسیتی در آموزش، تحمیل پوشش و کنترل بدن، محرومیت از حمایت قانونی در مقابل خشونت و تبعیض و تقلیل دادن نقش آنها به عناصر تزیینی و رمانتیک در محیط خانه. ترکیبی که ساختار سیاسی جامعه با استفاده از آن شدیدترین خشونت‌ها را علیه همین موجوداتی که در روز دختر«هدیه خدا» و «لبخند خدا» خوانده می‌شوند، توجیه و ترویج می‌کند.

برای تصمیم‌سازان و سیاستگذاران، روز دختر، به جای اینکه بهانه‌ای باشد برای تاکید بر باکرگی به عنوان خط فاصل میان زن و دختر بودن، باید بهانه‌ای باشد برای پرداختن به مشکلات فراوانی که میلیون‌ها دختر در سراسر جهان و در ایران با آن مواجه‌اند: روزی که در آن به خشونت فراگیر خانگی و اجتماعی علیه آنان پرداخته شود، روزی که ازدواج کودکان در آن محکوم شود، روزی که به مسایل قربانیان تجاوزهای درون خانواده پرداخته شود، روزی که به ترک تحصیل‌های اجباری، به کمبود کلاس درس و مدرسه برای دختران، به کار اجباری آنها، به بارداری‌ در کودکی و عوارضش پرداخته شود. روز دختر باید روزی باشد که در آن، تصویر دختران خانواده به عنوان تنها حاملان بار مسوولیت در کارهای خانگی شکسته شود، روزی که تحرک و ورزش، سلامت روانی و شادی دختران ارج نهاده شود.

از یاد نبریم: ما برای پرداختن به مسایل دختران، یک روز جهانی هم داریم: روز جهانی دختر.

روز اعلام‌شده از سوی سازمان ملل متحد برای دختران، ۱۱ اکتبر است که از سال ۲۰۱۲ گرامی داشته می‌شود. روزی در حمایت از فرصت‌های بیشتر برای دختران و ارتقای آگاهی درباره نابرابری‌های جنسیتی که دختران در سراسر جهان به خاطر جنسیتشان مواجه‌اند.  روزی برای حمایت از دختران و تلاش برای دسترسی بهتر و بیشتر آنها به آموزش و تغذیه و حقوق قانونی و مراقبت‌هايی پزشکی، و ممانعت از خشونت و تبعیض و ازدواج اجباری. سازمان ملل از کشورهای عضو خود خواسته اقدامات بیشتری برای آگاهی دختران زیر ۱۸ سال در زمینه نابرابری های جنسیتی انجام دهند و فرصت‌های بیشتری در اختیار آنها بگذارند.

گرامی‌ داشتن دختران بد نیست. از قضا می‌تواند نوری بر زوایای تاریک زندگی میلیون‌ها دختر در سراسر جهان بتاباند. می‌تواند ظرفیت‌های انسانی تغییر ساز این گروه بزرگ جمعیتی را یادآوری کند. می‌تواند حتی بهانه‌ای باشد برای ابراز عشق به فرزندان دختر، اما برای این گرامی‌داشت، به جای برگزیدن یک مناسبت تقومی مبتنی بر سیاست‌های تبعیض آمیز، خوب است جسارت، شجاعت، کلیشه‌ستیزی و روحیه جنگندگی را در دختران ستایش کنیم.

*امسال سوم تیر مصادف با روز دختر در تقویم جمهوری اسلامی است.

در همین زمینه:

نظر بدهید

در پرکردن فرم خطایی صورت گرفته

نظرها

  • الهام

    یه دیوانه یک سنگ را میندازه تو چاه ، صد تا عاقل نمیتونند در بیارن . این روز شده کابوس خیلی از دخترایی که ازدواج نکردند و این روز مسخره و افتضاح به نامشون گذاشته شده. یک کم شعور ، فهم ،عقل ، درک در حکمرانان امروز ایران دیده نمیشه

  • احسان

    من هم با وجود این روز در تقویم مخالفم

  • مهیندخت

    ربط این مقاله به اسلام این است که مسلمانان توسط اسلام چهل سال است که ایران را به گند کشیده اند و هنوز نیز دو قورت و نیم شان هم باقی است و به جای اینکه گورشان را گم کنند تازه یک چیزی هم از ملت طلبکارند, که نه این اسلام واقعی نیست و شما باید بذارین ما چهل سال دیگر هم ایران را بیشتر به گند و کثافت بکشیم تا بفهمید اسلام واقعی یعنی چی؟ از مسلمان جماعت پرروتر و بی شرم تر در دنیا پیدا نمیشود. اون به ا صطلاح "پیغمبر" تان اگر معنویات سرش میشد نمیرفت در پنجاه و چند سالگی با یک دختر بچهء ۱۰, ۱۲ ساله مزدوج بشود و زن ذلیلی خودرا به اثبات برساند. محمد کارش به جایی رسیده بود که برای اینکه عایشه ازش اطاعت کند, شروع کرده بود به آیات قرانی در این مورد نوشتن! آیا در تاریخ بشریت دین و مذهب و پیغمبری بدین مسخرگی و مبتذلی سراغ دارید؟ زنان عربستان قبل از محمد اتفاقا خیلی هم مستقل و با قدرت بودند, و زمانی که محمد در مدینه بود زنان مدینه او را خفت دادند, که از به بعد محمد کینه ای از زنان مقتدر و مستقل عرب به دل گرفته بود. تمام مقررات و قوانین اسلام در مورد زنان نیز برمیگردد به انتقام محمد از زنان مدینه. هیچ دینی در جهان به اندازهء اسلام ضد زن نیست.

  • محدثه

    نمیدونم چرا دوستان این مقاله رو ربطش دادن به ایراد از اسلام. این مقاله ایراد ازحکومت جمهوری اسلامی گرفته و نه اسلام. در اینکه اسلام در جامعه ای ظهور کرد که به زن ارزش داد و جایگاه زن رو از خرید و فروش به حق ارث و بسیاری حق های دیگه رسوند هیچ شک و شبهه ای نبوده نیست. اتفاقا مشکل اینجاست که این روند الان در جمهوری اسلامی داره رعایت نمیشه. ارزشی که پیامبر به شان و مقام زن داد الان در جمهوری اسلامی مه هیچ نشانی از اسلا نبرده بلکه ضداسلام هست دیده نمیشه. درد اینجاست که پیامبر اومد به زن ارزش معنوی بده، ولی همچنان در جمهوری اسلامی ارزش دختر و زن به باکرگیش هست و چه قتل ها و ظلم هایی که در راستای باکره نبودن یه خانوم داره انجام میشه. عزیزانی که نظر میذارید، لطفا تفاوت اسلام و جمهوری اسلامی رو بیشتر درک کنبد بعد نظر بذارید.

  • زندیق

    با عرض ادب و سلام خدمت بانو مریم محترمانه در اینجا باید یادآوری کرد که اتفاقا دین اسلام از روز اول مذهب جهالت, خشونت و ظلم بوده است. فقط به یاد داشته باشید که "الله" در حقیقت نام یکی از بتهای باستانی در عربستان بود که محمد برای دین اختراعی خود نام این بت را قرض گرفت و به نام خدای خود ساختهء جدید خویش قبضه کرد. در حقیقت امر مسلمین جهان روزی پنج بار نام یک بت را بر زبان می آورند و خودشان یکی از بارزترین نمونه های بت پرستی می باشند. خشونت نیز از روز اول با تار و پود اسلام در هم آمیخته شده است, اما این ویروس خشونت اسلامی که مثلا قرار بود وسیله ای باشد برای غارت و تصاحب ملل و ادیان دیگر, اکنون ۱۴۰۰ سال است که به صورت یک جنگ داخلی خونین و وحشیانه مانند سرطانی علاج ناپذیر منجر به کشتن مسلمانها به دست یکدیگر شده است. مقالهء بالا تحلیلی صحیح از منسوخ بودن ارزش های پدر سالارانه و ضد زن در اسلام است. موفق باشید.

  • بانوی متفکر ایرانی

    سلام.معلومه که این فردی که مقاله را نوشته و موافقانش شناخت درستی از اسلام ندارند و همچنین از کرامات و فضایل اخلاقی و انسانی حضرت معصومه سلام الله علیها بی اطلاع هستند . انشاالله که خدا حافظ تمام زنان دنیا از شر امثال *** باشد که عزت زن را در چارچوب مادی و آرایش ظاهری می بینند

  • مهدی

    اسلام ساخته محمد است،این را اسناد تاریخی و قرآن می گوید،اشتباهات علمی در قرآن وجود دارد آن را بخوانید

  • ع. طاهری نیا

    من با مقاله موافقم خانم دوستدار موافقم، و باید بگم آموزه های اسلام برعکس آنچه در تفاسیر ادعا می شه، به نفع رشد و کرامت و آسایش زن نیست. لازم نیست آیاتی که از غلبه ی مردان بر زنان از حیث خرد و توانمندی سخن گفته اینجا دوباره تکرار بشه، یا آیه ای که به تنبیه زن نافرمان توسط مرد پرداخته، یا نامه ی حضرت علی به امام حسن که بر لزوم انزوا و بی خبر گذاشتن زن تاکید کرده و... از این دست نصوص به اضافه ی روایات و اخباری که درباره ی خرید و فروش و استفاده از کنیزان به ما رسیده حاکی از برخورد یک سویه و بهره جویانه ی مردان نسبت به زنان در سنت تبعیض آلود اسلامه. فرهنگ پر از اشکالی که باید نسبت به آن روشنگری کرد و در جهت اصلاح آن کوشید.

  • امیر گودرزی

    واقعا واقعا واقعا کمتر رسانه ای پیدا میشه که از رادیو زمانه بی انصاف تر و باشه اولا اینکه هم کفو برای ایشان پیدا نشد رو جوری القا کردید که انگار دروغه ولی هیچ دلیلی نمیارید و صرفا به احساس خواننده واگذارش میکنید ولی نمیگید که این پیدا نشدن هم کفو به چه علتی بوده یا نمیگید که کمتر کسی تو اون دوران خفقان جرات می کرد که با دختران موسی بن جعفر ازدواج کنه تو یک جای دیگه هم بدون هیچ دلیلی فقط گفتید ایشون فقط دختر پدر بودن و خواهر برادر بودن و ازدواج نکرد هیچ خصلت دیگه ای نداشتن و در جای دیگه ای هم اشاره کردید به این مضمون که ایشون دارای کرامت انسانی و اخلاقی نبودن و باید کسی به عنوان الگو برگزیده میشد که دارای این خصلت ها باشه بطلان حرف شما بر هیچ صاحب عقلی پوشیده نیست یکی از القاب ایشون، معصومه بوده به همراه خیلی القاب دیگه که حکم‌ به داشتن همه ی فضایل اخلاقی میکنه واقعا که به معنای واقعی کمی از حق رو گرفتید و بسیاری از باطل رو قاطیش کردید و تو این مقاله به خورد مردم دادید واقعا این مقاله نشونه ی عدم وجود کوچک ترین مقدار وجدان و انصاف در وجود نویسنده هست

  • مریم

    متاسفم بابت این همه بدبینی و استدلال های ناقص و صغری کبری های بی ربطی که کنار یکدیگر چیده شده برای وارونه جلوه دادن هر چیزی که مرتبط با اسلام است. به نظر میاد باید در این رابطه بیشتر تحقیق و بررسی بشه... به نظر من کسی که دختر بودن رو به باکرگی میدونه هنوز معنای درستی از دختر نمیدونه.. نامگذاری این روز به روز دختر به هیچ عنوان بدین معنا نیست چه اینکه در این روز به تمامی دختران اعم از دخترانی که تازه به دنیا آمده اند و دخترانی که الان علاوه بر نقش دختری برای پدر و مادر خود، نقش همسری و مادر بودن رو هم دارند، تبریک گفته میشه. بنابراین در نامگذاری این روز به روز دختر معنای اصیل هویتی و روحی و تکریم جایگاه انسان و جنس زن مطرح هست نه باکرگی. در فرهنگ اسلام دختر حسنه و پسر نعمت معرفی شده که برای حسنه ثواب و اجر نوشته میشه و لی بابت نعمت سوال میشه ... در کجای فرهنگ فمنیستی چنین جایگاهی برای زن در نظر گرفته شده ؟؟؟؟ اگر در فرهنگ اسلامی تحقیق و تفحص شود در هیچ جا سخن از خشونت نسبت به زنان دیده نمیشود. دینی که به صراحت در برابر زنده به گور کردن دختران ایستاد و این سنت را شکست، دینی که از دختر به ریحانه تعبیر می کند، دینی که به هیج وجه به مردان حق تعرض به آنان را نمی دهد و... چگونه میتواند حامی خشونت علیه زنان باشد. اگر در جایی افرادی به دختران و زنان ظلم میکنند این از عدم آگاهی آنان و جهالت آنان است که ظلم و رفتار های خشونت بارشان از نظر اسلام محکوم است پس جهالت یک عده را نباید به نام اسلام نوشت. عقاید فمنیستی همیشه با نام حامی زنان بیشترین ضربه را به زنان زده و خواهد زد و یک دختر اگر اهل تفکر و تعقل باشد با مقایسه ی اصل مفاهیم و عقاید اسلام (نه فرهنگ های نادرست و خود نوشته ی برخی قومیت ها) و فمنیست پی به بسیاری از حقایق خواهد برد. لعلکم تعقلون...