زندگی پای
<p>مجتبا یوسفی‌پور- از هفته گذشته نمایش عمومی فیلم «زندگی پای» تازه‌ترین ساخته آنگ لی، فیلمساز سر‌شناس تایوانی در سینماهای آمریکای شمالی و آسیای شرقی آغاز شده است. در اکران این هفته می‌پردازیم به معرفی این فیلم.</p> <!--break--> <p>«زندگی پای» نخستین‌بار امسال در جشنواره فیلم نیویورک به نمایش در آمد. فیلم از ۲۱ نوامبر نمایش عمومی خود را در سینماهای آمریکا و کانادا آغاز کرده است و از نیمه ماه دسامبر در سینماهای بسیاری از کشورهای اروپایی نیز به روی پرده خواهد رفت.</p> <p> </p> <p><a href="http://www.zamahang.com/podcast/2010/20121204_EkranCinema_MojtabaYousefipour.mp3"><img alt="" src="http://zamanehdev.redbee.nl/u/wp-content/uploads/musicicon_14.jpg" /></a></p> <p> </p> <p>اما داستان فیلم: پای پاتل مهاجری هندی است که در کانادا زندگی می‌کند. یک نویسنده محلی او را ترغیب می‌کند که داستان زندگی‌اش را بیان کرده تا به شکل یک کتاب نوشته شود. پای در خانواده‌ای هندو به دنیا آمده است. خانواده او یک باغ ‌وحش محلی را اداره می‌کنند و کودکی پای در این باغ وحش و <img alt="" src="http://zamanehdev.redbee.nl/u/wp-content/uploads/6.jpg" style="width: 200px; height: 143px; float: left;" />همراه با حیوانات به‌ویژه یک ببر بنگال سپری شده است. در شانزده‌سالگی، پدر پای تصمیم به بستن باغ‌ وحش و مهاجرت به کانادا می‌گیرد، اما در میانه سفر کشتی‌شان دچار طوفان شده و به همراه خانواده پای غرق می‌شود اما پای خود را در یک قایق نجات می‌یابد در حالی که همراهانش یک گورخر زخمی، یک اورانگوتان، یک کفتار و یک ببر بنگال هستند.</p> <p> </p> <p>«زندگی پای» بر اساس رمانی به همین نام نوشته یان مارتل ساخته شده است. رمان نخستین‌بار در سال ۲۰۰۱ منتشر و با استقبال روبرو شد و جوایزی چون جایزه بوکر بهترین کتاب داستانی را به دست آورد و بیش از شش میلیون نسخه در سراسر جهان به فروش رفت. با موفقیت کتاب کمپانی «فوکس ۲۰۰۰» حقوق سینمایی آن را خریداری کرد و از‌‌ همان زمان تصمیم به ساخت نسخه سینمایی آن گرفته شد. یان مارتل، نویسنده کتاب درباره تبدیل کتابش به یک فیلم سینمایی می‌گوید: «وقتی که کتاب را می‌نوشتم، اگرچه داستان در ذهنم سینمایی بود اما فکر می‌کردم به هیچ‌وجه امکان تبدیل آن به فیلم وجود ندارد. برای این کار شما نیاز دارید آن نشانه‌های روی کاغذ را به تصاویری واقعی بدل کنید. برای این منظور به کارگردانی نیاز دارید که علاوه بر اینکه داستان را بفهمد و با آن احساس نزدیکی کند، بتواند بر موانع بی‌شمار تکنیکی در ساخت این فیلم غلبه کند.»</p> <p> </p> <p><img alt="" src="http://zamanehdev.redbee.nl/u/wp-content/uploads/2.jpg" style="width: 200px; height: 119px; float: left;" />اما ساخت فیلم حدود یک دهه به طول انجامید و طی این سال‌ها نویسندگان و کارگردان‌های مختلفی برای کار بر روی این پروژه استخدام شدند؛ نویسنده و کارگردان‌هایی چون دین گئورگاریس،‌ام نایت شایامالان و آلفونسو کوارون از فیلمسازانی بودند که در این سال‌ها بر روی این پروژه کار کردند و بعد‌تر به دلایلی از آن کناره گرفتند. در سال ۲۰۰۵ ژان پیر ژنه، فیلمساز سر‌شناس فرانسوی مسئولیت نوشتن فیلمنامه و کارگردانی فیلم را بر عهده گرفت، اما او نیز بعد از یک سال از پروژه کناره گرفت و سرانجام در سال ۲۰۰۹ میلادی کارگردانی فیلم به آنگ لی، فیلمساز تایوانی برنده جایزه اسکار سپرده شد.</p> <p> </p> <p>با پیوستن آنگ لی به پروژه، دیوید مگی، فیلمنامه‌نویسی که پیش‌تر برای نوشتن فیلمنامه فیلم «یافتن نورلند» نامزد جایزه اسکار شده بود مسئولیت نوشتن فیلمنامه را بر عهده گرفت. او در ارتباط با چگونگی تبدیل کتاب به فیلمنامه و همکاری‌اش با آنگ لی می‌گوید: «ما حدود چهار سال پیش این پروژه را آغاز کردیم و فیلمبرداری فیلم حدود دو سال پیش آغاز شد. من حدود یک سال را بدون وقفه بر روی فیلمنامه <img alt="" src="http://zamanehdev.redbee.nl/u/wp-content/uploads/3.jpg" style="width: 200px; height: 122px; float: left;" />کار کردم و بعد از آن جسته و گریخته باز بر روی فیلمنامه کار می‌کردم. ما برای سه ماه به تایوان رفتیم و بعد از آن باز بر روی فیلمنامه کار کردیم تا اینکه برای فیلمبرداری آماده شویم. من خیلی خوش‌شانس بودم، چرا که توانستم با کارگردانی کار کنم که همیشه در کنارم بود و تصاویری که در ذهنش داشت را با کامپیو‌تر برایم نقاشی می‌کرد. برای همین در هنگام نوشتن می‌توانستم بفهمم که او چه ایده‌هایی دارد و فیلم قرار است چگونه باشد. وقتی فیلمبرداری آغاز شد، تصویری از فیلم در ذهنم داشتم اما نمی‌دانستم به این زیبایی خواهد شد.»</p> <p> </p> <p>فیلم به شیوه سه‌بعدی ساخته شده است و سرشار از جلوه‌های ویژه کامپیوتری است، به‌ویژه که در بخش عمده‌ای از فیلم تنها یک بازیگر و یک ببر در قایقی در اقیانوس سرگردان‌اند. برای همین گروه تصمیم گرفتند از جلوه‌های ویژه کامپیوتری استفاده کنند و یک ببر دیجیتالی بسازند و افزون بر آن ببری واقعی را هم در فیلم به بازی بگیرند. علاوه بر فیلمبرداری در مکان‌های واقعی در هند و تایوان، عمده صحنه‌های فیلم در استودیویی که ویژه این فیلم و صحنه‌های اقیانوس آن در یک فرودگاه در تایوان آماده <img alt="" src="http://zamanehdev.redbee.nl/u/wp-content/uploads/4.jpg" style="width: 200px; height: 133px; float: left;" />شده بود فیلمبرداری شدند که با توجه به حجم بالای جلوه‌های ویژه زمان زیادی برای فیلمبرداری بردند. البته این حجم کار برای کارگردانی چون آنگ لی که سابقه ساختن فیلم‌هایی چون «ببر خیزان، اژدهای پنهان» را در کارنامه‌اش دارد کار زیاد مشکلی نبوده است. البته «زندگی پای» کتابی است که بسیاری عقیده داشتند امکان تبدیل آن به فیلم وجود ندارد.</p> <p> </p> <p>آنگ لی، این کارگردان تایوانی تاکنون جوایز سینمایی مهمی چون اسکار بهترین کارگردانی، گلدن گلوب بهترین کارگردانی، بفتا، خرس طلایی جشنواره فیلم برلین و دو جایزه شیر طلایی جشنواره فیلم ونیز را از آن خود کرده است. او درباره چگونگی کار کردنش بر روی این پروژه و تبدیل کتاب به فیلم می‌گوید: «کار دشواری بود چرا که در کتاب مخاطبان در ارتباط غیر مستقیم قرار دارند، آن‌ها کلمات را می‌خوانند و تصاویر را در ذهن خودشان می‌سازند. اما در عرصه سینما ما با یک تصویر واقعی سر و کار داریم. در این تصویر بزرگ و در این مورد به شکل سه‌بعدی، آنچه می‌بینید‌‌ همان چیزی است که هست و جایی برای ساختن تصویر در ذهن وجود ندارد. برای همین با دو مدیوم کاملاً متفاوت روبرو هستیم. من باید ایده را از کتاب می‌گرفتم و آن را در فیلمم دوباره به مخاطب ارائه می‌دادم. این تنها مانند ترجمه کردن کتاب به فیلم نیست. شما باید ایده را بگیرید و آن را دوباره بسازید، آن هم به گونه‌ای که مخاطب بتواند ایده را دنبال کند. برای همین کار بسیار چالش‌برانگیزی بود.»</p> <p> </p> <p><img alt="" src="http://zamanehdev.redbee.nl/u/wp-content/uploads/5.jpg" style="width: 200px; height: 149px; float: left;" />برای یافتن بازیگر نقش اصلی فیلم آنگ لی به هند رفت و با گشتن در مدارس آنجا، از بین حدود ۳۰۰۰ داوطلب سرانجام سوراج شارما را برای بازی در نقش پای هفده ساله انتخاب کرد. عرفان خان، بازیگر شناخته‌شده هندی نقش بزرگسالی پای را بازی کرده است و در کنار آن‌ها ژرار دوپاردیو، بازیگر سر‌شناس فرانسوی و رافی اسپال از دیگر بازیگران فیلم هستند.</p> <p> </p> <p>اما منتقدان نیز تا اینجا تازه‌ترین فیلم آنگ لی را پسندیده‌اند و نقدهای مثبتی نثار آن کرده‌اند. راجر ایبرت، منتقد «شیکاگو سان‌تایمز» با دادن چهار ستاره کامل به فیلم آن را موفقیتی بزرگ در قصه‌گویی با تصویرسازی‌های عالی و استادانه و پیامی تکان‌دهنده توصیف می‌کند، چنان‌که به اعتقاد او می‌شد نام فیلم را تنها «زندگی» گذاشت. مت مولر، منتقد «توتال فیلم» نیز پنج ستاره به فیلم داده است و با تحسین کارگردانی آنگ لی و موفقیت او در تبدیل این رمان مشکل به فیلم، «زندگی پای» را اثری خوش‌ساخت سرشار از رنگ و تصاویر زیبا توصیف کرده است. تاد مک‌کارتی، منتقد «هالیوود ریپور‌تر» نیز موفقیت لی در تبدیل این رمان به فیلمی سرشار از احساس و زیبا را ستوده است و آن را اثری می‌داند که در سراسر آن کار و هوش و اعتماد به نفس کارگردانش دیده می‌شود. و بالاخره تام چریتی، منتقد «سی‌ان‌ان» فیلم را اثری فوق‌العاده و درخشان و یکی از بهترین ساخته‌های آنگ لی توصیف می‌کند.<br /> «زندگی پای» با زمان ۱۲۸ دقیقه محصول سال ۲۰۱۲ کشور آمریکا است.</p> <p> </p> <p>مشخصات فیلم</p> <p>زندگی پای<br /> Life of Pi<br /> نوسنده: دیوید مگی بر اساس رمانی از یان مارتل<br /> David Magee, Yann Martel<br /> کارگردان: آنگ لی<br /> Ang Lee<br /> بازیگران: سوراج شارما، عرفان خان، ژرار دوپاردیو، رافی اسپال<br /> Suraj Sharma, Irrfan Khan, Gerard Depardieu, Rafe Spall</p> <p> </p> <p>در همین زمینه:<br /> <a href="#http://radiozamaneh.com/ekran">برنامه «اکران» در رادیو زمانه</a></p> <p> </p> <p>ویدئو: پیش‌پرده فیلم «زندگی پای» ساخته آنگ لی</p> <p> </p> <p> </p>
مجتبا یوسفیپور- از هفته گذشته نمایش عمومی فیلم «زندگی پای» تازهترین ساخته آنگ لی، فیلمساز سرشناس تایوانی در سینماهای آمریکای شمالی و آسیای شرقی آغاز شده است. در اکران این هفته میپردازیم به معرفی این فیلم.
«زندگی پای» نخستینبار امسال در جشنواره فیلم نیویورک به نمایش در آمد. فیلم از ۲۱ نوامبر نمایش عمومی خود را در سینماهای آمریکا و کانادا آغاز کرده است و از نیمه ماه دسامبر در سینماهای بسیاری از کشورهای اروپایی نیز به روی پرده خواهد رفت.

اما داستان فیلم: پای پاتل مهاجری هندی است که در کانادا زندگی میکند. یک نویسنده محلی او را ترغیب میکند که داستان زندگیاش را بیان کرده تا به شکل یک کتاب نوشته شود. پای در خانوادهای هندو به دنیا آمده است. خانواده او یک باغ وحش محلی را اداره میکنند و کودکی پای در این باغ وحش و همراه با حیوانات بهویژه یک ببر بنگال سپری شده است. در شانزدهسالگی، پدر پای تصمیم به بستن باغ وحش و مهاجرت به کانادا میگیرد، اما در میانه سفر کشتیشان دچار طوفان شده و به همراه خانواده پای غرق میشود اما پای خود را در یک قایق نجات مییابد در حالی که همراهانش یک گورخر زخمی، یک اورانگوتان، یک کفتار و یک ببر بنگال هستند.
«زندگی پای» بر اساس رمانی به همین نام نوشته یان مارتل ساخته شده است. رمان نخستینبار در سال ۲۰۰۱ منتشر و با استقبال روبرو شد و جوایزی چون جایزه بوکر بهترین کتاب داستانی را به دست آورد و بیش از شش میلیون نسخه در سراسر جهان به فروش رفت. با موفقیت کتاب کمپانی «فوکس ۲۰۰۰» حقوق سینمایی آن را خریداری کرد و از همان زمان تصمیم به ساخت نسخه سینمایی آن گرفته شد. یان مارتل، نویسنده کتاب درباره تبدیل کتابش به یک فیلم سینمایی میگوید: «وقتی که کتاب را مینوشتم، اگرچه داستان در ذهنم سینمایی بود اما فکر میکردم به هیچوجه امکان تبدیل آن به فیلم وجود ندارد. برای این کار شما نیاز دارید آن نشانههای روی کاغذ را به تصاویری واقعی بدل کنید. برای این منظور به کارگردانی نیاز دارید که علاوه بر اینکه داستان را بفهمد و با آن احساس نزدیکی کند، بتواند بر موانع بیشمار تکنیکی در ساخت این فیلم غلبه کند.»
اما ساخت فیلم حدود یک دهه به طول انجامید و طی این سالها نویسندگان و کارگردانهای مختلفی برای کار بر روی این پروژه استخدام شدند؛ نویسنده و کارگردانهایی چون دین گئورگاریس،ام نایت شایامالان و آلفونسو کوارون از فیلمسازانی بودند که در این سالها بر روی این پروژه کار کردند و بعدتر به دلایلی از آن کناره گرفتند. در سال ۲۰۰۵ ژان پیر ژنه، فیلمساز سرشناس فرانسوی مسئولیت نوشتن فیلمنامه و کارگردانی فیلم را بر عهده گرفت، اما او نیز بعد از یک سال از پروژه کناره گرفت و سرانجام در سال ۲۰۰۹ میلادی کارگردانی فیلم به آنگ لی، فیلمساز تایوانی برنده جایزه اسکار سپرده شد.
با پیوستن آنگ لی به پروژه، دیوید مگی، فیلمنامهنویسی که پیشتر برای نوشتن فیلمنامه فیلم «یافتن نورلند» نامزد جایزه اسکار شده بود مسئولیت نوشتن فیلمنامه را بر عهده گرفت. او در ارتباط با چگونگی تبدیل کتاب به فیلمنامه و همکاریاش با آنگ لی میگوید: «ما حدود چهار سال پیش این پروژه را آغاز کردیم و فیلمبرداری فیلم حدود دو سال پیش آغاز شد. من حدود یک سال را بدون وقفه بر روی فیلمنامه کار کردم و بعد از آن جسته و گریخته باز بر روی فیلمنامه کار میکردم. ما برای سه ماه به تایوان رفتیم و بعد از آن باز بر روی فیلمنامه کار کردیم تا اینکه برای فیلمبرداری آماده شویم. من خیلی خوششانس بودم، چرا که توانستم با کارگردانی کار کنم که همیشه در کنارم بود و تصاویری که در ذهنش داشت را با کامپیوتر برایم نقاشی میکرد. برای همین در هنگام نوشتن میتوانستم بفهمم که او چه ایدههایی دارد و فیلم قرار است چگونه باشد. وقتی فیلمبرداری آغاز شد، تصویری از فیلم در ذهنم داشتم اما نمیدانستم به این زیبایی خواهد شد.»
فیلم به شیوه سهبعدی ساخته شده است و سرشار از جلوههای ویژه کامپیوتری است، بهویژه که در بخش عمدهای از فیلم تنها یک بازیگر و یک ببر در قایقی در اقیانوس سرگرداناند. برای همین گروه تصمیم گرفتند از جلوههای ویژه کامپیوتری استفاده کنند و یک ببر دیجیتالی بسازند و افزون بر آن ببری واقعی را هم در فیلم به بازی بگیرند. علاوه بر فیلمبرداری در مکانهای واقعی در هند و تایوان، عمده صحنههای فیلم در استودیویی که ویژه این فیلم و صحنههای اقیانوس آن در یک فرودگاه در تایوان آماده شده بود فیلمبرداری شدند که با توجه به حجم بالای جلوههای ویژه زمان زیادی برای فیلمبرداری بردند. البته این حجم کار برای کارگردانی چون آنگ لی که سابقه ساختن فیلمهایی چون «ببر خیزان، اژدهای پنهان» را در کارنامهاش دارد کار زیاد مشکلی نبوده است. البته «زندگی پای» کتابی است که بسیاری عقیده داشتند امکان تبدیل آن به فیلم وجود ندارد.
آنگ لی، این کارگردان تایوانی تاکنون جوایز سینمایی مهمی چون اسکار بهترین کارگردانی، گلدن گلوب بهترین کارگردانی، بفتا، خرس طلایی جشنواره فیلم برلین و دو جایزه شیر طلایی جشنواره فیلم ونیز را از آن خود کرده است. او درباره چگونگی کار کردنش بر روی این پروژه و تبدیل کتاب به فیلم میگوید: «کار دشواری بود چرا که در کتاب مخاطبان در ارتباط غیر مستقیم قرار دارند، آنها کلمات را میخوانند و تصاویر را در ذهن خودشان میسازند. اما در عرصه سینما ما با یک تصویر واقعی سر و کار داریم. در این تصویر بزرگ و در این مورد به شکل سهبعدی، آنچه میبینید همان چیزی است که هست و جایی برای ساختن تصویر در ذهن وجود ندارد. برای همین با دو مدیوم کاملاً متفاوت روبرو هستیم. من باید ایده را از کتاب میگرفتم و آن را در فیلمم دوباره به مخاطب ارائه میدادم. این تنها مانند ترجمه کردن کتاب به فیلم نیست. شما باید ایده را بگیرید و آن را دوباره بسازید، آن هم به گونهای که مخاطب بتواند ایده را دنبال کند. برای همین کار بسیار چالشبرانگیزی بود.»
برای یافتن بازیگر نقش اصلی فیلم آنگ لی به هند رفت و با گشتن در مدارس آنجا، از بین حدود ۳۰۰۰ داوطلب سرانجام سوراج شارما را برای بازی در نقش پای هفده ساله انتخاب کرد. عرفان خان، بازیگر شناختهشده هندی نقش بزرگسالی پای را بازی کرده است و در کنار آنها ژرار دوپاردیو، بازیگر سرشناس فرانسوی و رافی اسپال از دیگر بازیگران فیلم هستند.
اما منتقدان نیز تا اینجا تازهترین فیلم آنگ لی را پسندیدهاند و نقدهای مثبتی نثار آن کردهاند. راجر ایبرت، منتقد «شیکاگو سانتایمز» با دادن چهار ستاره کامل به فیلم آن را موفقیتی بزرگ در قصهگویی با تصویرسازیهای عالی و استادانه و پیامی تکاندهنده توصیف میکند، چنانکه به اعتقاد او میشد نام فیلم را تنها «زندگی» گذاشت. مت مولر، منتقد «توتال فیلم» نیز پنج ستاره به فیلم داده است و با تحسین کارگردانی آنگ لی و موفقیت او در تبدیل این رمان مشکل به فیلم، «زندگی پای» را اثری خوشساخت سرشار از رنگ و تصاویر زیبا توصیف کرده است. تاد مککارتی، منتقد «هالیوود ریپورتر» نیز موفقیت لی در تبدیل این رمان به فیلمی سرشار از احساس و زیبا را ستوده است و آن را اثری میداند که در سراسر آن کار و هوش و اعتماد به نفس کارگردانش دیده میشود. و بالاخره تام چریتی، منتقد «سیانان» فیلم را اثری فوقالعاده و درخشان و یکی از بهترین ساختههای آنگ لی توصیف میکند.
«زندگی پای» با زمان ۱۲۸ دقیقه محصول سال ۲۰۱۲ کشور آمریکا است.
مشخصات فیلم
زندگی پای
Life of Pi
نوسنده: دیوید مگی بر اساس رمانی از یان مارتل
David Magee, Yann Martel
کارگردان: آنگ لی
Ang Lee
بازیگران: سوراج شارما، عرفان خان، ژرار دوپاردیو، رافی اسپال
Suraj Sharma, Irrfan Khan, Gerard Depardieu, Rafe Spall
در همین زمینه:
برنامه «اکران» در رادیو زمانه
ویدئو: پیشپرده فیلم «زندگی پای» ساخته آنگ لی
نظرها
soodaroo
عدد پی یک عدد جهانی است در ریاضیات. در رمان هم قید شده این موضوع. چگونه زندگی پی را زندگی پای میخوانید؟ من اصلا متوجه نشدم
soodaroo
اگر رمان را لطف بکنید و بخوانید میبینید نام شخصیت یک نام مضحک بوده و او نام خودش را برابر «عدد پی» خلاصه کرده است. اینکه در لهجهی بریتانیایی / هندی اسم را به یک شکل تلفظ میکنند دلیل نمیشود که عدد پی را در فارسی بیایند و پای بخوانند. در فارسی پای به یک شیرینی اشاره میکند نه به یک اسم مرتبط به ریاضی و یک حرف یونانی
مجتبا
دوست عزیز. زندگی پای اشاره به شخصیت اصلی رمان «پای پاتل» دارد. گمان می کنم اگر این ویدئو مصاحبه با کارگردان فیلم «آنگ لی» را ببینید و به نحوه تلفظ نام فیلم دقت کنید مشکل حل شود. ممنون و سپاس مجتبا http://www.youtube.com/watch?v=spo89TqCiGM
کاربر مهمان
دوست عزیز اصل کلمه پای هستش و در اصل عدد 3.14 را عدد پای میگن. اینکه در فارسی ما اون رو به اشتباهی پی تلفظ میکنیم دلیل نمیشه که بیایم اسم فیلم و کتاب رو هم عوض کنیم.