هشدار شورای امنیت سازمان ملل درباره وضعیت امنیتی در شمال سوریه و کمک‌های بشردوستانه

به‌گزارش خبرگزاری کُردی رووداو، کشورهای عضو شورای امنیت سازمان ملل متحد از دمشق و رهبران کُرد خواستند به درگیری‌ها پایان دهند و در شرایط کمبود شدید در شمال‌شرق سوریه، روند ارسال کمک‌های بشردوستانه را تسهیل کنند. در این منطقه ارتش سوریه و گروه‌های مسلح هم‌پیمان آن، مناطق تحت کنترل کُردها را تصرف کرده و با «نیروهای دموکراتیک سوریه» (SDF) به رهبری کSردها درگیر شده‌اند.

با توجه به آن‌که آتش‌بس میانجی‌گری‌شده از سوی آمریکا قرار است آخر هفته به پایان برسد، تمی بروس، سفیر آمریکا گفت واشنگتن در حال همکاری با دولت سوریه و «نیروهای دموکراتیک سوریه» است تا منطقه خودگردان شمال‌شرق سوریه در دولت مرکزی ادغام شود و شهروندی، نمایندگی سیاسی و حقوق زبانی و فرهنگی کُردها تضمین گردد. او گفت:

خالد خیاری، معاون دبیرکل سازمان ملل در امور خاورمیانه هشدار داد که وضعیت «همچنان بسیار متشنج» است و ده‌ها هزار غیرنظامی در شمال‌شرق، در سرمای شدید در حال فرار هستند؛ سرمایی که به‌گفته او جان دو نوزاد را گرفته است.

کشورها از سوریه خواستند دولتی فراگیر با احترام به حقوق کُردها و اقلیت‌ها تشکیل دهد و پس از فرار صدها داعشی از زندان، ابراز نگرانی کردند.

جیمز کاریوکی، سفیر بریتانیا گفت:

ایالات متحده آمریکا که رهبری ائتلاف نظامی ۹۰ عضوی علیه داعش را بر عهده دارد و حدود هزار نیروی نظامی در شمال‌شرق سوریه مستقر کرده، به‌طور مستقیم به فرار زندانیان یا نگرانی‌های انسانی نپرداخت، اما اعلام کرد دمشق اکنون «هم تمایل دارد و هم در موقعیتی است که مسئولیت‌های امنیتی، از جمله کنترل مراکز بازداشت و اردوگاه‌های داعش را بر عهده بگیرد.» آمریکا پس از این خلاءهای امنیتی اعلام کرد ۷ هزار زندانی داعش را به عراق منتقل خواهد کرد.

سازمان ملل همچنین روز پنج‌شنبه اعلام کرد مدیریت اردوگاه‌هایی را که میزبان ده‌ها هزار زن و کودک وابسته به جنگجویان داعش هستند بر عهده می‌گیرد؛ اردوگاه‌هایی که به‌گفته «نیروهای دموکراتیک سوریه»، با پیشروی ارتش سوریه در اوایل هفته جاری، جنگجویان آن‌ها را رها کرده‌اند.

کاریوکی افزود بریتانیا در جایی که «ایمن باشد و امکان دسترسی وجود داشته باشد»، در حال تسهیل کمک‌های بشردوستانه از جمله آب، خدمات پزشکی و غذاست. او خاطرنشان کرد که درگیری‌ها روند کمک‌رسانی را «به‌شدت مختل» کرده است.

سفیر بریتانیا تأکید کرد:

چین خواستار تقویت کمک‌ها و امنیت بین‌المللی شد و اعلام کرد پکن «حمایت خود از حاکمیت، وحدت و تمامیت ارضی سوریه را بار دیگر اعلام می‌کند و با مداخله خارجی مخالف است».

به‌گفته ژروم بونافون، سفیر فرانسه، ایالات متحده آمریکا و فرانسه از تلاش‌های دیپلماتیک میان دولت مرکزی و رهبران کُرد و همچنین میان سوریه و اسرائیل حمایت می‌کنند؛ تلاش‌هایی که «به ایجاد سازوکار هماهنگی» انجامیده است.

او فرمان جدید در به‌رسمیت شناختن حقوق کُردها را «گامی در مسیر درست» خواند، اما از دمشق خواست درباره سوءاستفاده‌ها علیه اقلیت‌های دروزی و علوی که چند ماه پس از روی کار آمدن دولت جدید در سال گذشته قتل‌عام شدند، دادگاه‌هایی برگزار کند.

بونافون فرار زندانیان را «منبع نگرانی جدی» توصیف کرد و گفت: «هرگونه شکست امنیتی توسط داعش مورد سوءاستفاده قرار خواهد گرفت؛ گروهی که مدت‌ها در پی آزادسازی وابستگان خود بوده است.» او هم‌صدا با بریتانیا و چین خواستار تقویت همکاری‌های امنیتی بین‌المللی شد و افزود: «دسترسی بدون مانع به کمک‌های بشردوستانه باید به‌طور کامل تضمین شود.»

ابراهیم اولابی، نماینده سوریه، «نیروهای دموکراتیک سوریه» را مسئول خشونت‌ها دانست و مدعی شد این نیروها طی یک سال گذشته مذاکرات را به تعویق انداخته‌اند. او گفت: «در هر مرحله‌ای که به لحظه ادغام نزدیک می‌شدیم، شاهد حملات، شلیک خمپاره و پهپادها بودیم» و این امر دولت را وادار به اجرای «عملیات امنیتی محدود» کرد.

اولابی با اشاره به فرمان ریاست‌جمهوری برای حمایت از حقوق کُردها اعلام کرد: «این سوریه جدید است؛ سوریه‌ای که همه فرزندان خود را بدون هیچ تبعیضی در آغوش می‌گیرد.»

واسیلی آلکسی‌یویچ نبنزیا، سفیر روسیه نیز گفت حقوق اقلیت‌های کُرد، علوی و دروزی باید محترم شمرده شود و در نشست شورا خواستار کاهش تنش برای حفاظت از امنیت سوریه و منطقه شد.

جامعه بین‌المللی به‌طور گسترده از «نیروهای دموکراتیک سوریه» خواسته است سلاح‌های خود را زمین بگذارد و در دولت مرکزی ادغام شود. رووداو این موضوع را با نبنزیا مطرح کرد و پرسید با توجه به این‌که جامعه بین‌المللی تا سال گذشته «هیئت تحریرالشام» (HTS) ـ که اکنون دولت سوریه را رهبری می‌کند ـ را یک سازمان تروریستی می‌دانست، چه تغییری رخ داده است؛ نبنزیا پاسخ داد:

خبرگزاری رووداو روز گذشته در گزارشی به بحران انسانی گسترده‌ای پرداخت که در پی تشدید درگیری‌ها میان نیروهای دولت انتقالی سوریه و «نیروهای دموکراتیک سوریه» در شمال‌شرق سوریه به‌ویژه در روژاوا شکل گرفته است. شهر قامشلی به کانون آوارگی هزاران خانواده کُرد تبدیل شده که برای نجات جان خود به مدرسه‌ها و مسجدها پناه برده‌اند.

طبق اعلام سازمان بین‌المللی مهاجرت، شمار آوارگان داخلی در استان حسکه به بیش از ۱۳۴ هزار نفر رسیده که افزایشی ناگهانی و بی‌سابقه محسوب می‌شود. عامل اصلی این موج آوارگی، ترس از درگیری‌های احتمالی در نزدیکی پایگاه‌های نظامی «نیروهای دموکراتیک سوریه» و مراکز نگهداری اعضا و خانواده‌های مظنون به داعش است. کمبود شدید غذا، آب و برق نیز بسیاری از مردم را مجبور به ترک خانه‌هایشان کرده است.

اگرچه یک آتش‌بس چهارروزه برای آغاز مذاکرات سیاسی اعلام شده، اما نقض‌های مکرر آن باعث شده غیرنظامیان همچنان در ناامنی و بلاتکلیفی به‌سر ببرند. روایت‌های شخصی آوارگان، به‌ویژه سالمندان و زنان، عمق فاجعه را آشکار می‌کند. بسیاری از کُردها از سال‌ها آوارگی پیاپی، سرمای زمستان، گرسنگی کودکان و حس رهاشدگی جهانی سخن می‌گویند.

شرایط زندگی در پناهگاه‌ها بسیار دشوار است؛ تشک‌های نازک، نبود گرمایش کافی و کمبود امکانات اولیه زندگی را طاقت‌فرسا کرده است. با وجود تلاش نهادهای خیریه نیازها بسیار فراتر از کمک‌های موجود است.

این گزارش تصویری تلخ از رنج کُردهای سوریه ارائه داد که میان جنگ، سیاست و بی‌اعتنایی بین‌المللی گرفتار شده‌اند و تنها آرزویشان بازگشت به سرزمین مادری، صلح و پایان چرخه بی‌پایان آوارگی است.