جنگ علیه ایران، سفر را در جهان گران کرده است

به‌گزارش شبکه سی‌ان‌ان آمریکا، کشتی مسافربری «ویلا وی اودیسه» که بیش از دو سال است سفر پیوسته خود به دور دنیا را ادامه می‌دهد، روز سه‌شنبه ۵ آبان / ۲۷ اکتبر پس از افزایش شدید هزینه سوخت ناشی از جنگ علیه ایران، فعالیت خود را در کامبوج متوقف کرد. شرکت آمریکایی «ویلا وی رزیدنسز»، مالک کشتی، اعلام کرد که در حال فراهم‌کردن محل اقامت موقت برای مسافران است؛ افرادی که بسیاری از آن‌ها کابین‌های کشتی را خریده‌اند و زندگی دائمی خود را در آن می‌گذرانند.

بر اساس اعلام مقام‌های محلی، هنگام توقف کشتی در کامبوج ۲۰۳ مسافر و ۱۵۶ خدمه در آن حضور داشتند. کشتی ظرفیت پذیرش حدود ۶۵۰ نفر را دارد. شماری از مسافران با پرواز کامبوج را ترک کرده‌اند و برخی دیگر در شهر بندری سیهانوک‌ویل در انتظار تعیین تکلیف وضعیت خود مانده‌اند.

شرکت مالک کشتی می‌گوید از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، با کاهش سرعت حرکت و افزایش مدت توقف در بنادر تلاش کرده است مصرف سوخت را پایین بیاورد، اما این اقدامات برای جبران افزایش هزینه‌ها کافی نبوده است. هزینه ماهانه سوخت به‌ازای هر کابین که پیش‌تر به‌طور متوسط حدود هزار و ۸۰۰ دلار بود، در برخی مناطق آسیا به ۶ تا ۸ هزار دلار رسیده است.

شرکت اعلام کرده که طی ۶۰ روز آینده برای بازسازی ساختار مالی و جذب سرمایه اقدام خواهد کرد، اما هنوز نتیجه مشخصی برای تأمین منابع مالی به دست نیامده است. انتقال تمام افزایش هزینه‌ها به مسافران نیز، به‌گفته شرکت، راه‌ حل واقع‌بینانه‌ای نیست.

کشتی ۱۹۵ متری «ویلا وی اودیسه» پس از ماه‌ها تأخیر، بیش از دو سال پیش از بلفاست در ایرلند شمالی حرکت خود را آغاز کرد. این کشتی امکان خرید کابین برای اقامت بلندمدت یا دائمی را فراهم می‌کرد و قرار بود در جریان سفر پیوسته خود بیش از ۴۰۰ مقصد را در سراسر جهان ببیند. قیمت اقامت پنج‌ساله در آن از حدود ۵۹ هزار و ۹۹۹ دلار و خرید کابین دائمی از حدود ۱۲۰ هزار دلار آغاز می‌شد. ساکنان افزون بر این مبالغ، ماهانه بین ۳ هزار و ۲۹۹ تا ۹ هزار و ۵۰۰ دلار، بسته به نوع کابین، برای هزینه‌های زندگی و خدمات پرداخت می‌کردند.

توقف این کشتی نمونه‌ای از تأثیر مستقیم بحران سوخت بر صنعت گردشگری و حمل‌ونقل است؛ بحرانی که اکنون شرکت‌های هواپیمایی را نیز با فشار فزاینده روبه‌رو کرده است.

خبرگزاری رویترز گزارش داده است که قیمت سوخت هواپیما پس از آغاز جنگ تقریباً دو برابر سطح پیش از جنگ شده و شرکت‌های هواپیمایی در حال بازنگری سیاست‌های خود برای مقابله با نوسان قیمت‌ها هستند. بسیاری از شرکت‌ها پیش‌تر با استفاده از ابزارهای مالی موسوم به «پوشش ریسک سوخت» یا هجینگ، بخشی از نیاز آینده خود را با قیمت مشخص تأمین می‌کردند تا در برابر افزایش ناگهانی هزینه‌ها مصون بمانند. اما خرید قراردادهای جدید در شرایطی که قیمت‌ها بسیار بالاست، می‌تواند آن‌ها را به پرداخت هزینه‌های بالا حتی در صورت کاهش بعدی قیمت نفت متعهد کند.

تونی فرناندز، مدیرعامل شرکت هواپیمایی ایرآسیا، گفته است که بسیاری از برنامه‌های پوشش ریسک در حال پایان‌یافتن هستند و شرکتش بودجه سال آینده را با فرض تداوم قیمت‌های بالای نفت تنظیم می‌کند. به‌گفته او، شرکت‌های هواپیمایی در چنین شرایطی عمدتاً دو راه دارند: کاهش هزینه‌ها یا افزایش قیمت بلیت.

شرکت فن‌ایر فنلاند نیز از توقف افزودن قراردادهای جدید پوشش ریسک خبر داده است. مدیر مالی این شرکت، پیا آلتونن-فورسل، گفته است که با قیمت‌های فعلی، تثبیت هزینه سوخت در سطح پایین‌تر دشوار شده است.

فشار هزینه‌ها به‌ویژه در سال ۲۰۲۷ ممکن است افزایش یابد؛ زیرا قراردادهایی که پیش از جنگ منعقد شده‌اند، به‌تدریج پایان می‌یابند و شرکت‌ها بیشتر در معرض قیمت‌های جاری بازار قرار می‌گیرند.

مایکل اولیری، مدیرعامل رایان‌ایر، هشدار داده است که شرکت‌های هواپیمایی اروپایی برای دوره منتهی به تابستان ۲۰۲۷ پوشش ریسک کافی ندارند و پیش‌بینی کرده است که قیمت بلیت‌ها ممکن است ۱۵ تا ۲۰ درصد افزایش یابد.

با این حال، انتقال کامل هزینه‌ها به مسافران آسان نیست. شرکت هواپیمایی ارزان‌قیمت نروژین ایر شاتل اعلام کرده است که پس از افزایش قیمت بلیت‌ها در پی جنگ، ناچار شده بخشی از این افزایش‌ها را لغو کند، زیرا مشتریان حاضر به پرداخت مبالغ بالاتر نبوده‌اند.

سوخت جت معمولاً ۳۰ تا ۴۰ درصد هزینه‌های شرکت‌های هواپیمایی را تشکیل می‌دهد. داده‌های رسمی اتحادیه اروپا نشان می‌دهد که قیمت بلیت هواپیما در این منطقه در ماه سپتامبر نسبت به مدت مشابه سال قبل ۵,۸ درصد افزایش یافته است؛ در آمریکا نیز این افزایش بیش از ۲۰ درصد بوده است.

حتی شرکت‌هایی که بخش بزرگی از نیاز سوخت خود را از پیش پوشش داده‌اند، از فشار هزینه‌ها در امان نمانده‌اند. رایان‌ایر و لوفت‌هانزا، با وجود پوشش بیش از ۷۰ درصد نیاز سوخت خود برای سال جاری، ظرفیت پرواز در برخی مسیرها را کاهش داده‌اند. هم‌زمان، شرکت‌های هواپیمایی آمریکایی از جمله آمریکن ایرلاینز، یونایتد و دلتا که پوشش ریسک سوخت قابل‌توجهی ندارند، با افزایش هزینه‌ها و فشار بر پیش‌بینی سود خود روبه‌رو شده‌اند.

تداوم جنگ و اختلال در بازار انرژی، علاوه بر افزایش مستقیم هزینه سوخت، الگوی مدیریت مالی شرکت‌های حمل‌ونقل را نیز تغییر داده است. در صورت تداوم قیمت‌های بالا، مسافران احتمالاً با بلیت‌های گران‌تر و محدودشدن برخی مسیرها روبه‌رو خواهند شد؛ هرچند توانایی شرکت‌ها برای افزایش قیمت‌ها به میزان تحمل هزینه‌های اضافی از سوی مشتریان بستگی دارد.