بایگانی بخش اندیشه



انقلاب گذشته به چه معنایی آینده ماست؟

محمدرضا نیکفر − در برابر این پرسش قرار گرفتم که اگر با شناخت کنونی به دوره انقلاب برگردم، چه می‌کنم و به دیگران می‌گویم چه کنند. تلاشی برای پاسخ به این پرسش سخت.

انقلاب دوبُنی ۱۳۵۷، موضوع سنت و تجدد، و نگاهی به وضعیت کنونی

محمدرضا نیکفر − این نوشته پس از بحث درباره انقلاب ۱۳۵۷ و زمینه و پیامد آن، به وضعیت کنونی می‌پردازد و برمی‌نهد که مضمون آنچه اینک در ایران می‌گذرد، نبرد بر سر مالکیت است.

انقلاب و جوانان

گفت‌وگوی رودی دوچکه و کلاوز ربلین با ارنست بلوخ، فیلسوف امید، درباره انقلاب، جوانان و دانشجویان و لزوم داشتن زبانی جدید افزون بر تئوری جدید برای تغییر.

دلالت‌های دموکراتیک دی ماه ۹۶

امیر کیان‌پور − چرا حرکت اعتراضی در دی ماه ۹۶، وهله‌ای ماتریالیستی در حرکت دموکراتیک جامعه ایران بود؟ این یادداشت پاسخی در سه سطح به این پرسش است.

خردمندیِ فرهنگ بی‌دیالوگ

محمود فلکی − ریشه‌یابی و بازنگری برخی بیت‌های معروف شعر فارسی با نظر به مفهو‌م‌هایی چون خرد، آزادی، امید و عشق.

باز (ی) خوانی یک متن: فرفره کافکا

محمدرفیع محمودیان − «فيلسوفى هميشه دور و بر جايى مى گشت كه بچه‌ها سرگرم بازى بودند. سپس اگر پسربچه‌اى را مى ديد كه فرفره‌اى در دست داشت...» حاشیه‌ای بر این داستان.

ورق‌ پاره‌های زندان

مهدی سلیمی – انگیزه این نوشته کوتاه، نامه اسماعیل بخشی است که برمی‌نماید بر او در زندان چه گذشته است. موضوع، این "برنمایاندن" است، افشاگری اجراگر.

انقلاب بدون انقلابیون: گفت‌وگو با آصف بیات در فهم بهار عربی

آصف بیات انقلاب‌های بهار عربی را «انقلاب‌های اصلاحاتی» می‌خواند؛ انقلاب‌هایی که به باور او از لحاظ تاکتیکی چشم‌گیر بودند اما از اندیشه‌های انقلابی و چشم‌اندازی برای تغییر بی‌بهره ماندند.

مارکس و برابری

محمدرفیع محمودیان − برای مارکس مهمترین ارزش مدرن سرزندگی است. مهم برای مارکس درگیری در جهان و جامعه، تلاش در جهت تغییر جهان و جامعه و از خود برگذشتن است.

اسلام، سکولاریسم و تکثر در خاورمیانه

صباح مفیدی – مصاحبه بخش مطالعات اسلامی در مرکز مطالعات تضاد و بحران کردستانِ عراق با دکتر احمد صدری با تمرکز بر چالش دین و دولت.

جنبش کارگری بریتانیا در ابتدای قرن بیستم: ملی‌‌سازی و/ یا کنترل کارگری؟

ملی‌سازی و/یا کنترل کارگری؟ این پرسشی است که در برابر بخشی از جنبش کارگری بریتانیا در اوایل قرن بیستم قرار گرفت. مروری بر تبار این پرسش و پاسخ‌های آغازین آن.

فیلسوفان سیاست درباره جلیقه‌زردها چه می‌گویند؟

مهتاب دهقان − پاسخ فیلسوفان سیاست به جنبش جلیقه‌زردها چیست؟ آنها چگونه با رخدادهای فرانسه همراه شدند و چه نسبتی با آن گرفته‌اند؟ نظر به چند فیلسوف سیاسی.

پیدایش داستان آرمانشهری از فروغی تا صنعتی‌زاده

امیر حکیمی − نخستین رمان آرمانشهری فارسی، در آغاز دگرگونی‌های بنیادین در ایران، آرزوها و درخواست‌هایی که از آینده دارد که در شکل در میان گذاشتن‌شان، آزمونی نو در زبان فارسی است.

گری دیویس، شهروند جهان، حامی پرشور اعلامیه جهانی حقوق بشر

۷۰ سال از تصویب اعلامیه جهانی حقوق بشر می‌گذرد. یکی از مروجان برجسته ایده این اعلامیه گری دیویس است که خود را «شهروند جهان» می‌دانست.

آکسل هونت و ژاک رانسیر: بازشناسی یا اختلاف؟

ژاک رانسیر و آکسل هونت رویکردهای تأثیرگذار اما واگرایی نسبت به نظریه‌ی انتقادی معاصر ارائه می‌دهند. آشنایی با دیدگاه آنان از طریق یک بحث.

چگونه با فیک نیوز مقابله کنیم؟

گرفتاری‌ای به نام «فیک نیوز» (اخبار جعلی/دروغ‌پراکنی) را فناوری پدید آورده است. اما تنها با فناوری نمی‌توان این مشکل را حل کرد.

مرگ تدریجی آرش صادقی در زندان رجایی‌شهر

پس از عمل جراحی انجام شده بر روی دست آرش صادقی، تعدادی از اعصاب حرکتی و حسی دست او از کار افتاده است. به او اجازه پیگیری درمان داده نمی‌شود.