بایگانی بخش اندیشه



قرآن و آفرینش تدریجی: “انشاء” در خلقت‌ (۱)

آرش سلیم − موضوع خلقت در آیات قرآن و به ویژه مطالعات پیرامون خلقت و پیدایش انسان و سایر جانوران در کره زمین، بخش مغفول مانده مهمی از آیات قران را تشکیل می‌دهد. در این نوشتار، که در دو قسمت منتشر می‌شود، با ارائه بخشی از آیات مربوطه تصویری...

خاستگاه‌های اسلام

یاسر میردامادی − چندین سال قبل، انتشار ترجمه‌ی فارسی کتاب «مکتب در فرایند تکامل» جنجالی در ایران به پا کرد. مدرّسی طباطبایی، اسلام‌ شناس ایرانی مقیم امریکا، در این کتاب نشان داده بود که آن‌چه...

ارزش‌های کلاسیک آزادی، برابری و همبستگی و اعتبار کنونی آنها

محمدرفیع محمودیان − سه مفهوم آزادی، برابری و همبستگی جایگاهی بس مهم در تفکر و زندگی مدرن داشته‌اند. از دوران روشنگری تا به کنون آزادی انسان، برابری انسان‌ها و همبستگی جامعه نه فقط ویژگی بنیادین...

محمد تازی و محمد رازی (۲)

اکبر گنجی −  در این بخش ضمن اشاره به آرای پاره‌ی دیگری از فقیهان - خصوصاً فقیهان معاصر -  به ریشه‌ها و بنیادهای نزاع فقیهان و فیلسوفان پرداخته و نشان خواهیم داد که چرا فقیهان...

والتر بنیامین

ویلیام دیل و تیموتی بیل – والتر بنیامین (۱۸۹۲ - ۱۹۴۰) در برلین و در خانواده‌ی یهودی‌ای به دنیا آمد که همرنگِ فضای غالبِ مسیحیِ آن شهر شده بود. بنیامین دانش‌آموخته‌ی دانشگاه برلین و فرایبورگ...

محمد تازی و محمد رازی (۱)

اکبر گنجی − این مقاله ناظر به نزاع نقل و عقل، یا فقیهان با فیلسوفان مسلمان است. کل داستان مدعای ستبر و ساده‌ای دارد: فیلسوفان یا عقل گرایان، مغازه‌ای در کنار دکان پیامبران گشوده اند،...

هایدگر و کاریکاتور فردیدی‌اش

بابک مینا – ترکیب هایدگر با فلسفه دینی و عرفان در معنای تشریحی و فنی و کلامی آن یا از بی‌اطلاعی برمی‌خیزد یا از قوه تخیلی قوی. این مورد دوم هم چیزی جز بطالت نیست....

تفاوت جنسی همچون امری فراگیر

بنفشه رنجی − لوس ایریگاری (متولد ۱۹۳۲ در بلژیک)، فیلسوف، زبان شناس و نظریه پرداز برجسته در حوزه فمنیسم است. کارهای او همچنین شامل نوشتارهایی در زمینه روانکاوی و جامعه شناسی می‌شود.

 
ایریگاری تصورات...

بهار عربی: آرمان‌های جنبش سبز، روش‌های انقلاب بهمن

چارلز کورزمن − بهار عربی یادآور کدام یک از وقایع ایران است؟ جنبش سبز در سال ۲۰۰۹ که در پی به چالش کشیدن ارکان جمهوری اسلامی ایران بود؛ یا انقلاب ایران در سال ۱۹۷۹ که...

هستی هایدگر و خدای اسلام

بابک مینا – هایدگر مفسر رودررویی غریبانه با امر غریب در غربت جهان است. آشناسازی هایدگر از طریق آوردن او در حوزه درک دینی سامی، به تحریف او می‌انجامد. بایستی برای شناخت دقیق بعد دینی...

ژان بودریار

ویلیام دیل و تیموتی بیل – ژان بودریار (۲۰۰۷ – ۱۹۲۹) نظریه‌پرداز پست‌مدرن فرهنگی است که بیش‌تر به‌خاطر نقدهایش بر جامعه‌ی مصرف‌گرای معاصر شناخته‌شده است. او که جامعه‌شناسی خوانده، یکی از نظریه‌پردازان مهم پست‌مدرنیسم است.

اختلاف قرائت‌های مصحف قرآنی (۲)

احمد علوی − بخش نخست این نوشته شامل مقدمه، روش شناسی، نظریه‌های قرائت‌ها گوناگون مصحف، نظریه برساخته اجتماعی و و انطباق آن بر فرآیند تدوین مصحف قرآنی، عوامل و گونه‌های پیدایش قرائت‌های گوناگون مصحف بود.

حال و هوای هایدگر

بابک مینا – بحث بر سر رابطه هایدگر و سیاست است و این که چرا هایدگر در دوره‌ای به همدستی با نازی‌ها گروید.

طرح شد که مارتین هایدگر وجودی دوگانه دارد، از یک طرف دستخوش...

مرگ خاموش فیلسوف کثرت‌انگار

یاسر میردامادی − بیستم بهمن ماه ۱۳۹۰ خورشیدی (نهم فوریه‌‌ ۲۰۱۲ میلادی) جان هیک (John Hick)، فیلسوف دین و الاهی‌دان برجسته‌ انگلیسی در سن نود سالگی در گذشت. طی بیش از پنجاه...

اختلاف قرائت‌های مصحف قرآنی (۱)

احمد علوی − این نوشته در دو بخش عرضه می‌شود. بخش نخست شامل مقدمه، روش شناسی، نظریه‌های قرائت‌ها گوناگون مصحف، نظریه برساخته اجتماعی و و انطباق آن بر فرآیند تدوین مصحف قرآنی، عوامل و گونه‌های...

نیچه و واگنر، هایدگر و هیتلر

بابک مینا – مارتین هایدگر وجودی دوگانه دارد، از یک طرف دستخوش محدودیت دید است و اسیر موقعیتی که او را تا حد همدستی با نازی‌ها می‌کشاند و از طرف دیگر اندیشه‌ای است که از...

بهار امید و زمستان یأس

عباس امانت − برای بخش گسترده‌ای از ایرانیان که انقلاب سال ۱۳۵۷ را با امید بسیار از سر گذراندند، "بهار آزادی" جز در سکه‌های طلا، که در اسفند همان سال توسط دولت موقت ضرب شد،...

تمامی حقوق برای رادیو زمانه محفوظ است. ۲۰۰۶-۲۰۲۰