Share

 پس از چند دور مذاکرات هسته‌ای در ژنو، ایران و شش قدرت جهانی به توافق اولیه دست یافتند.

به گزارش منابع خبری، بر پایه این توافق ایران پذیرفت که غنی‌سازی بالای پنج درصد و همچنین ساخت راکتور تحقیقاتی اراک و پیشرفت در مسیر پلوتونیوم را متوقف کند.

ایران همچنین متعهد شده است که دسترسی روزانه به نطنز و فردو، دسترسی به تأسیسات مجموعه سانتریفیوژها، دسترسی به معادن و کارخانه‌های تولید اورانیوم و دسترسی بیشتری به رآکتور اراک را در اختیار بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قرار دهد.

این توافق همچنین از ایران می‌خواهد که اورانیوم غنی‌شده بالای ۲۰ درصد این کشور که به ۲۰۰ کیلوگرم می‌رسد تا شش ماه آینده به صفر برسد.

محمدجواد ظریف مهم‌ترین بخش مذاکرات را “به‌رسمیت شناخته‌شدن برنامه غنی‌سازی ایران” عنوان کرد

طرف‌های غربی نیز پذیرفته‌اند که بیش از چهار میلیارد دلار از پول فروش نفت ایران را که بلوکه شده، آزاد کنند و حدود ۱۶ میلیارد دلار دیگر همچنان بلوکه بماند.

قدرت‌های جهانی همچنین یک رشته از تحریم‌ها از جمله تحریم‌های واردات فلزات گران‌بها مانند طلا به ایران و صادرات پتروشیمی از ایران را لغو خواهند کرد.

مذاکره‌کنندگان هسته‌ای می‌گویند این توافق گام نخست است و تلاش‌ها برای رسیدن به راه‌حل نهایی ادامه خواهد یافت.

محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران و رئیس هیئت مذاکره‌کننده ایران با کشورهای گروه ۱+۵ در نشست خبری خود ضمن بیان این‌که “روزهای سختی را پشت سرگذاشتیم”، مهم‌ترین بخش مذاکرات را “به‌رسمیت شناخته‌شدن برنامه غنی‌سازی ایران” عنوان کرد.

 ظریف افزود: “اگر قانون ان‌پی‌تی را بخوانید اشاره کرده که کشورها می‌توانند در چارچوب ان‌پی‌تی غنی‌سازی کنند و دیگر کشورها باید به آن احترام بگذارند.”

وزیر خارجه ایران در پاسخ به این پرسش که ان‌پی‌تی به حق غنی‌سازی اشاره‌ای نکرده است، گفت: “این حق نیازی به شناسایی مستقل ندارد. برنامه هسته‌ای ایران صلح‌آمیز است و این شناسایی در آن آمده است.”

محمدجواد ظریف: در قانون ان‌پی‌تی آمده که کشورها می‌توانند در چارچوب ان‌پی‌تی غنی‌سازی کنند.

این در حالی است که جان کری، وزیر امور خارجه آمریکا در نشست مطبوعاتی خود در ژنو که پیش از نشست ظریف برگزار شد گفت: “این توافق مهم‌ترین بخش‌های برنامه هسته‌ای ایران را متوقف می‌کند. ما به تأسیسات کلیدی ایران دسترسی خواهیم داشت. ایران توافق کرده که همه غنی‌سازی بالای پنج درصد را متوقف کند و ذخیره غنی‌شده خود را کاهش دهد. یعنی در شش ماه آینده این ذخیره به صفر خواهد رسید.”

کری افزود: “بر این اساس ایران دیگر تأسیسات هسته‌ای نخواهد ساخت. سانتریفیوژهای جدید نخواهد ساخت.”

جان کری: ایران توافق کرده که همه غنی‌سازی بالای پنج درصد را متوقف کند و ذخیره غنی‌شده خود را کاهش دهد

به‌گفته جان کری دو طرف به توافقی رسیدند که به موجب آن “برنامه هسته‌ای ایران از این لحظه به‌طوری که برای کشورهای منطقه تهدیدی تلقی شود، ادامه نخواهد یافت.”

وی همچنین افزود: “تحریم‌ها به رسیدن ما به این توافق کمک کرد. اشتباه نکنید، وضع تحریم‌ها خودش هدف ما نبود. بلکه آن‌ها وسیله‌ای بود برای این که به ما کمک کند تا به این مذاکرات برسیم و در نتیجه آن اقدامات امروز به این توافق رسیدیم که برای شش ماه به آن عمل خواهیم کرد.”

محمدجواد ظریف درباره اظهارات جان کری در نشست خبری‌اش گفت: “کاری به اظهار نظر کشورها ندارم. آمریکایی‌ها مدعی‌اند برنامه‌های غنی‌سازی را به‌رسمیت می‌شناسند نه حقی به عنوان غنی‌سازی. اما برای ما این حق غیرقابل انتزاع است و تفسیر آمریکا مورد قبول اغلب کشورها نیست. در این سند برنامه غنی‌سازی به عنوان جزیی از هر راه‌حل به رسمیت شناخته شده است.”

عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه ایران و عضو بلندپایه هیئت مذاکره‌کننده این کشور نیز در صفحه توئیتر خود اعلام کرده که حق غنی‌سازی اورانیوم به‌رسمیت شناخته شده است.

ظریف درباره تعداد سانتریفیوژها نیز گفت: “تعداد سانتریفیوژهای سایت‌های غنی‌سازی نطنز و فردو در همین تعداد کنونی باقی خواهد ماند. مواد هسته‌ای از کشور خارج نمی‌شود و مواد پنج درصد به شکلی که هست باقی می‌ماند و مواد ۲۰ درصد که برای راکتور تهران نیاز داریم را طبق روند قبلی تبدیل به سوخت می‌کنیم.”

وزیر امور خارجه ایران افزود: “کسانی که می‌گفتند در ایران یک سانتریفیوژ نباید بچرخد امروز پذیرفتند که هر راه‌حلی شامل غنی‌سازی می‌شود. ممکن است برای برخی سخت باشد اما این یک واقعیت است و هیچ برنامه (هسته‌ای) تعطیل نخواهد شد و در مقابل تحریم‌ها کاهش می‌یابد.”

به‌گفته ظریف تا پیش از پایان سال میلادی ۲۰۱۳ نشست دیگری بین دو طرف برگزار نخواهد شد.

در همین حال، اسرائیل توافق هسته‌ای با ایران را به‌شدت مورد انتقاد قرار داد. یک عضو دفتر بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، در نخستین واکنش این کشور گفت: “این یک توافق بد است.”

نفتالی بنِت، وزیر اقتصاد اسرائیل که یکی از اعضای کابینه امنیتی نتانیاهو است، به رادیو ارتش اسرائیل گفت اسرائیل با این توافق نمی‌تواند موافق باشد. وی افزود: “توافق بد، بسیار بدی به امضا رسید.

‌‌‌‌

ضمیمه:

متن کامل توافق هسته‌ای ژنو به تاریخ ۲۴ نوامبر ۲۰۱۳ (به انگلیسی)

Share