Share

درگذشت آیت‌الله دکتر محمد صادقی تهرانی از مراجع و فقهای شیعی و صاحب تفسیر «الفرقان فی تفسیر القرآن بالقرآن و السنه» که در اولین روز سال جدید اتفاق افتاد با حاشیه‌هایی همراه بود. خبرگزاری دولتی فارس در گزارشی به نقل از داماد این مرجع تقلید به «ارادت قلبی خاص و علاقه‌مندی آیت‌الله صادقی تهرانی به مقام معظم رهبری» اشاره کرده و نوشته است: «مجاهدت‌های او در راستای حفظ ارزش‌های انقلاب اسلامی و پاسداشت دستاوردهای انقلاب بود. به همین دلیل همواره چه در زمان حضرت امام (ره) و چه در زمان مقام معظم رهبری، از انقلاب و دستاوردهای آن حمایت می‌کرد و تا آخرین لحظات عمر خود همراه با انقلاب شکوهمند اسلامی ایران و رهبری معظم انقلاب ایستاد.»

 

انتشار این اخبار در رسانه‌های دولتی در شرایطی صورت می‌گیرد که آیت‌الله محمد صادقی تهرانی در طی سالیان اخیر از جمله روحانیون منتقد وضع موجود بود و همواره از سوی نهادهای امنیتی و اطلاعاتی قم مورد فشار و محدودیت قرار می‌گرفت.

گفتنی است در سال‌های اخیر از تجدید چاپ رساله و کتاب‌های وی جلوگیری شد و تعدادی از مکتوبات قلمی وی اجازه‌ی انتشار نیافت.

همچنین در دو سال گذشته غرفه‌ی آثار علمی این مرجع تقلید در نمایشگاه کتاب تهران با حضور ماموران امنیتی و مسئولان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پلمپ و کتاب‌های وی از نمایشگاه جمع‌آوری شد.
آیت‌الله صادقی تهرانی ازجمله روحانیون سرشناس مخالف نظریه‌ی ولایت فقیه بود و پیرامون ولایت فقیه و مبانی مشروعیت فردی گفته بود: «هرگز نمی‌تواند فرد مبنای مشروعیت باشد. ولایت مطلق از آن خداست و ولایت شرعی با پیامبر و ائمه است، علما ولایت کلی ندارند. علما هم خطا می‌کنند.»

برخی دیدگاه‌ها و نظریات فقهی این روحانی موجب بروز جنجال‌هایی در محافل علمی و دینی قم شده بود و همواره مورد اعتراض بسیاری از روحانیون حکومتی در قم بود. ازجمله نظریات و فتاوای جنجالی این مرجع تقلید می‌توان به پاک بودن مسکرات (مشروبات الکلی)، ارث بردن زن از تمامی اموال شوهر، عدم لزوم رضایت ولی برای صیغه (ازدواج موقت) با دختر باکره، باطل نشدن روزه توسط دود و غبار غلیظ، و … اشاره کرد که چندان به مذاق روحانیون و مسئولان حوزه‌ی علمیه‌ی قم و محافل سنتی دینی در کشور خوش نمی‌آمد.

هرچند آیت‌الله محمد صادقی تهرانی تمایل چندانی برای ورود به عرصه‌ی سیاست نداشت، اما برخی از دیدگاه‌های وی به ویژه پس از انتخابات بحث‌برانگیز ۲۲ خرداد ۱۳۸۸ هم در نوع خود جالب توجه و البته با اعتراض جریان‌های اصول‌گرا و رسانه‌های منتسب به آنها همراه بود.

 

آیت‌الله صادقی بارها اعلام کرده بود: «شرکت در انتخابات غیر تخصصی شرعاً حرام است» و از سوی دیگر در خصوص برگزاری دادگاه‌های متهمین پس از انتخابات و اعتراف متهمین که با اعتراض نهادهای حقوق بشری و خانواده و وکلای این زندانیان در نمایشی بودن و تحت فشار بودن متهمین برای اقرار به اتهامات همراه بود، آیت‌الله صادقی تهرانی در سخنانی گفته بود: «اقرارهایی که در زندان در اثر حبس یا ضرب ‏یا تخفیف یا تجرید اخذ گردد هرگز جنبه حقوقی قضایی و شرعی ندارد و نمی‌توان متهم را از این طریق محکوم کرد.»

او در جای دیگری در خصوص بازداشت اتباع خارجی و غیر مسلمانان می‌گوید: «قاضی یا دولت اسلامی نمی‌تواند غیر مسلمان را از طریق افترا یا بهتان محکوم به حبس یا تعزیر یا حدی از حدود کند.»
آیت‌الله محمد صادقی تهرانی در خصوص حملات و هتاکی‌های حامیان حکومت نسبت به مراجع مردمی نیز گفته بود: «… نباید چنین بکنند. با این حمله‌ها و هجوم‌ها خیلی خطا می‌کنند. با یهود و نصارا و بهایی‌ها هم نباید چنین کرد، مسلمانان وهابی هم احترام دارند. مراجع اختلاف داشته باشند با هم به دعوا نمی‌رسند و این رفتارها اشتباه است.»

 

وی در یکی از آخرین فتاوای فقهی خود درباره‌ی دولت محمود احمدی‌نژاد و حمایت‌های وی از اسفندیار رحیم مشایی در پاسخ به استفتای مقلدان خود در این زمینه با صدور اطلاعیه‌ای اعلام کرد: «در اینجا با توجه محض به خدای سبحان و به یاد همۀ پیامبران معصوم الهی (علیهم السلام)، شکایت خود را به درگاه خدای قادر متعال و محضر ولی امر مسلمین جهان حضرت بقیه‌الله الاعظم علیه السلام، عرضه داشته، و اعلام می نمایم که: "ابقاء رحیم مشایی در هر سمتی ، حرام است."»

علی افشاری از رهبران جنبش دانشجویی در دهه‌ی ۷۰ در نوشته‌ی کوتاهی درباره‌ی درگذشت آیت‌الله صادقی تهرانی در صفحه‌ی فیس‌بوک خود نوشته است: «سوء استفاده از آیت‌الله صادقی تهرانی یکی دیگر از مصادیق نیرنگ، دروغ‌پردازی وقیحانه و تزویر است. وی که عمده کتاب ها و رساله‌اش در جمهوری اسلامی خمیر شد و اجازه برگزاری کلاس در حوزه علمیه قم را نداشت. اینکه به عنوان یار امام و کسی که تا آخر عمر خامنه ای را قبول داشت، معرفی می شود. یادم می آید وقتی ایشان را در سال 1376 برای سخنرانی در دانشگاه پلی تکنیک (امیرکبیر) دعوت کردیم چقدر وزارت اطلاعات فشار آورد که این برنامه لغو شود.»

Share