Share

۱۳ روز پس از آتش‌سوزی ساختمان پلاسکو که به فروریختن آن و کشته شدن ۱۶ آتش‌نشان و تعدادی از شهروندان ختم شد، مجلس ایران جلسه‌ای برای بررسی ابعاد این فاجعه تشکیل داد. مسئولان از یکدیگر تشکر کردند و از اینکه بحران را کنترل کرده‌اند ابراز رضایت کردند. به پرسش‌های اساسی درباره علت وقوع این حادثه و وضعیت شهری که از مدیریت نابسامان شهری رنج می‌کشد، پاسخی داده نشد.

درحالی که برخی نمایندگان خواهان ارائه گزارش قالیباف در صحن علنی مجلس پس از گزارش کمیسیون عمران بودند تا دفاعیات شهرداری بدون توضیحات کارشناسی کمیسیون مربوطه، ذهن نمایندگان را از واقعیت‌ها و علل اصلی بروز حادثه پلاسکو منحرف نکند، بنابر تصمیم هیات رییسه و بر اساس آیین نامه داخلی مجلس، پیش از ارائه گزارش وزیر کشور و شهردار تهران، روسای کمیسیون های مربوطه به نمایندگان گزارش دادند.

به ترتیب محمدجواد کولیوند رییس کمیسیون شوراها و امور داخلی کشور، محمدرضا رضایی کوچی رییس کمیسیون عمران و امینی سخنگوی کمیسیون بهداشت و درمان مجلس به صحن گزارش دادند که محمدرضا رضایی کوچی به جای ارائه گزارش تخصصی، بیشتر به حواشی و تعارفات پرداخت و بیش از نیمی از زمان قرائت این گزارش را به تشکر و تقدیر از همکاری شهرداری و وزارت کشور و دیگر مسوولان اختصاص داد.

حادثه معمولی، بحران ملی

سلمان خدادادی رییس کمیسیون اجتماعی مجلس، محمدرضا نجفی رییس کمیته بررسی حادثه پلاسکو در مجمع نمایندگان استان تهران و فاضلی رییس اتاق اصناف نیز گزارش خود را ارائه کردند.

رئیس کمیسیون اجتماعی مجلس ایران در گزارش این کمیسیون درباره این حادثه، پلاسکو را یک علامت سوال بزرگ در قلب شهر تهران خواند و خواستار بازسازی پلاسکو و بازسازی تفکر مدیریت و ایمنی شهر تهران شد.

خدادادی بر لزوم شناسایی عوامل بروز این حادثه تاکید کرد و گفت: «این امر از آن رو اهمیت دارد که ساختمان‌های بلندمرتبه دیگر تهران هم محصول همین شرایط است و احتمالاً آنها هم به اندازه پلاسکو آسیب‌پذیرند.»

خدادادی آتش‌سوزی پلاسکو را «یک حادثه معمولی» خواند که به بحران ملی تبدیل شد و خانواده‌های زیادی را داغدار کرد. او پرسید: «چه ضعفی داشتیم که نتوانستیم آتش‌سوزی یک مغازه را مهار کنیم؟»

پرسش درباره عوامل آتش‌سوزی ساختمان پلاسکو و تبدیل شدن آن به فروپاشی، مدیریت بحران در روزهای بعد و پرسش درباره سیاست‌های غلط، تخصیص نامناسب بودجه، ناکارآمدی در مدیریت صحنه و بی‌تدبیری در اطلاع‌رسانی که باعث بروز این فاجعه و شدت یافتن ابعاد آن شد، بخش دیگری از سخنان رییس کمیسیون اجتماعی مجلس ایران بود.

 مدیریت یکپارچه بحران، لزوم ابهام‌زدایی از قوانین، طراحی نظام ایمنی کلانشهرها با اولویت شناسایی ساختمان‌های پرخطر مطالبات کمیسیون اجتماعی مجلس بود.

در این جلسه عبدالرضا رحمانی فضلی، وزیر کشور ایران هم در گزارشی از عملکرد وزارت کار در بازرسی و نظارت بر نحوه عملکرد واحدهای تولیدی و فروش در ساختمان پلاسکو دفاع کرد و گفت که نظارت‌های دوره‌ای و موردی از سوی این وزارت‌خانه انجام شده و عملکرد وزارت‌خانه‌های دیگر مانند وزارت راه هم در حال بررسی است.

او اما در بخش دیگری از سخنانش گفته که حدود ۳۰ سوال در باره این موضوع در افکار عمومی و رسانه‌ها مطرح شده که به تمامی این سوال در مراحل پیگیری پاسخ داده می‌شود.

به گفته وزیر کشور ایران، مهم‌ترین سوال‌ها علت وقوع حادثه، علت عدم توفیق اطفای حریق در ساعات اولیه، اقدامات آتش‌نشانی در بدو ورود به ساختمان و مدیریت صحنه، انجام اقدامات لازم از سوی دستگاه‌های مختلف هستند که قرار است در روزهای آینده به آن پاسخ داده شود.

رحمانی فضلی گفت باید هرگونه قصور و تقصیری در خصوص این حادثه از سوی هر دستگاهی مشخص شود اما مهم‌ترین موضوع برای ما ایمن‌سازی و پیشگیری از وقوع بحران است که انتظار می‌رود مجلس شورای اسلامی تسریع در رسیدگی به لایحه مدیریت بحران و حوادث غیرمترقبه، بررسی لایحه بیمه اجباری ساختمان‌ها را در دستور کار قرار دهد.

شهردار دفاع می‌کند

اما شهردار تهران که بیشترین انتقادها از او در جریان فاجعه پلاسکو مطرح شده است، در گزارشی ۳۵ دقیقه‌ای خود تنها از عملکرد شهرداری و مجموعه‌های تحت پوشش دفاع کرد.

محمدباقر قالیباف شهردار تهران

او نخست به جای ارائه گزارش، درخواست کرد که فیلمی که درباره حادثه پلاسکو تهیه شده بود، پخش شود.

در ابتدای این فیلم مصاحبه‌ای از یک زن مسن پخش شد که از مردم خواهش می‌کرد محل وقوع حادثه را ترک کنند تا امدادرسانی محقق شود. تاکیدی ویژه بر این که حضور مردم در صحنه، علت کوتاهی در امدادرسانی بوده است.

شهردار تهران گفت که ۳۱ دقیقه قبل از ریزش پلاسکو، دستور تخلیه ساختمان به نیروها داده شده بود و نیروهای آتش نشانی در کمتر از ۲.۵ دقیقه پس از اعلام آتش سوزی به محل ساختمان پلاسکو رسیدند و مشکل تجهیزات وجود نداشته و امکانات به حد کفایت وجود داشت.

این بخش از سخنان شهردار با واکنش غلامعلی جعفرزاده ایمن آبادی مواجه شد و این نماینده شهر رشت در میانه سخنان قالیباف فریاد زد: «اگر این موضوع درست باشد یعنی وزیر کشور دروغ می‌گوید.»

رحمانی فضلی در گزارش خود اعلام کرده بود که آتش‌نشانان پس از رسیدن به محل حادثه برگشته‌اند چون امکانات کافی نداشته‌اند و پس از مدتی دوباره با امکانات کافی برگشته‌اند.

قالیباف همچنین گفت که از زمان تحویل شهرداری تهران تعداد ایستگاه های آتش نشانی را از چهار به ۱۲۵ ایستگاه افزایش داده  تعداد ماشین های آتش نشانی را از ۲۸۰ در سال ۹۴ به ۹۰۰ خودرو رسانده است. به گفته شهردار تهران، سبد و نردبان های آتش نشانی چهار پنج سال پیش خریداری شده و قبل از آن یک نردبان ۵۴ متری نداشته، در حالی که اکنون نردبان های ۳۳ و ۵۴ متری خریده شده است.

قالیباف همچنین گفته که مجموعه تحت امرش، ۳۴ درصد از بافت فرسوده تهران احیا شده در حالی که در کشور متوسط احیای بافت‌های فرسوده هفت درصد است.

قالیباف به پیگیری‌های خود درباره ساختمان پلاسکو و علاء الدین ااشاره کرد و گفت در مورد ساختمان پلاسکو اخطارهایی داده شده، آموزش هایی ارائه شده و برای پیشگیری کلاس آموزش گذاشته شده که در آن ۱۷ نفر بیشتر شرکت نکردند. همچنین در شهریور ماه بخشنامه ای از سوی شهرداری به ساحتمان پلاسکو داده شده است.

او گفته: «به موجب مصوبه هیات دولت در سال ۹۳ بازرس وزارت کار ضابط دادگستری است و کارشناس بازرسی مجموعه آتش‌نشانی همکار بازرس و مجموعه وزارت کار است. در واقع وزارت کار می‌تواند به عنوان ضابط  از دادسرا یا دادگاه حکم توقیف بخواهد و دادسرا مکلف است حکم توقیف بدهد.»

قالیباف گفته در مورد ساختمان علاء الدین هم از نظر آتش نشانی و سازه مشکلاتی وجود داشته، اما به شهرداری اجازه داده نشده این ساختمان را ببندد. موضوع به دادگاه ارجاع شده و پس از حکم بدوی تجدید نظر و رای دیوان عدالت اداری هنوز بعد از دو سال و نیم با مشکل مواجه است.

علی فاضلی، رئیس اتاق اصناف، یکی دیگر از کسانی بود که در جلسه علنی مجلس درباره فاجعه پلاسکو صحبت کرد. او با بیان اینکه ۵۸۵ بنگاه صنفی در حادثه پلاسکو آسیب شدید دیده‌اند، گفت که از این تعداد حدود ۳۰۵ واحد به طور کامل سوخته و سه هزار کارگر بیکار شده‌اند.

جلسه امروز مجلس ایران اما بدون مطرح کردن سهم و نقش دستگاه‌های اجرایی و دولتی در وقوع فاجعه پلاسکو به پایان رسید و بر اساس گزارش‌ها، نمایندگان اصول‌گرا جلسه را به صحنه حمایت از شهردار تهران تبدیل کرده بودند.

نمایندگان حامی قالیباف در مجلس با هم مذاکره می‌کردند

جعفرزاده ایمن آبادی نماینده مردم رشت پس از این جلسه به خبرنگاران گفت: «یک گزارش محلی و ابتدایی ارائه شد و مهمتر این بود که شهردار حتی یک بار از مردم عذرخواهی نکرد. ما به هیچ وجه متوجه گزارش شهرداری نشدیم. قالیباف امروز حرف‌های ضد و نقیض زد و از پاسخگویی طفره رفت. برای نمایندگان فیلم پخش کرد و این درحالی است که ما فیلم هایی به مراتب بهتر از این داریم و درنهایت هیچ توضیح دقیقی ارائه نداد.»

جعفرزاده ایمن آبادی گفت شنیده است که برخی نمایندگان از شهرداری به عنوان مشاور حکم دارند که درصورت حقانیت این مسئله باید با ان برخوزد شود.

حالا و در حالی که بنیاد مستضعفان پس از فروریختن ساختمان پلاسکو اعلام کرده بود که آن را دو ساله می‌سازد، قرارگاه خاتم‌الانبیا هم اعلام آمادگی کرده که در ساخت آن مشارکت داشته باشد و معاون سازمان میراث فرهنگی،هم به بنیاد مستضعفان و مالکان پلاسکو پیشنهاد داده تا ساختمان پلاسکو به یاد آتش نشانان قهرمان، به موزه آتش نشانی تبدیل شود.

اما پیش از آن که درباره بنای جایگزین پلاسکو فکر شود، پرسش‌ها درباره وضعیت آسیب‌دیدگان این فاجعه همچنان باقی مانده و پاسخ‌ها به آینده موکول شده است.

Share