Share

حسن روحانی به دعوت رئیس‌جمهور چین برای شرکت در هجدهمین اجلاس سران کشورهای عضو سازمان همکاری‌های شانگهای و به‌ویژه گفت‌وگو با مقام‌های چینی به چین سفر کرد. او در فرودگاه مهرآباد شیوه آمریکا در خروج از برجام را خطرناک نامید و گفت دنیا نباید در برابر آن سکوت کند. سفر روحانی به چین نشان‌دهنده آن است که ایران پس از خروج آمریکا به شرق نزدیک‌تر می‌شود.

حسن روحانی، رئیس‌جمهور ایران

حسن روحانی، رئیس‌جمهور ایران

حسن روحانی، رئیس‌جمهور ایران صبح جمعه ۱۸ خرداد پیش از ترک تهران برای سفر به چین در فرودگاه مهرآباد اعلام کرد که یکی از موضوعاتی که در اجلاس شانگهای با سران کشورها درباره آن صحبت خواهد کرد موضوع «یک جانبه‌نگری آمریکاست».

روحانی با اشاره به خروج آمریکا از برجام گفت: «این‌که آمریکا از یک معاهده بین‌المللی یک‌جانبه و بدون حتی هیچ دلیل خاصی خارج می‌شود توهین به کشورهای جهان و نقض قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل است. (…)همه دنیا باید احساس کنند که شیوه‌ای که آمریکا در پیش گرفته شیوه خطرناکی است در روابط بین‌الملل و تضعیف معاهدات بین‌المللی است و کشورها نباید در برابر این کار خلاف قانون ساکت باشند.»

روحانی در اجلاس شانگهای دیدار‌های دوجانبه‌ای با رؤسای جمهور چین و روسیه، دو طرف از کشورهایی که توافق هسته‌ای را پذیرفته‌اند، خواهد داشت و با رهبران هند و پاکستان و دیگر کشورهای حاضر نیز ملاقات خواهد کرد.

رئیس‌جمهور ایران همچنین تأکید کرد که درباره امنیت خاورمیانه، آسیای مرکزی و غرب آسیا با سران کشورهای اجلاس شانگهای گفت‌وگو خواهد کرد. او در همین حال گفت: «اسرائیل هیچ وقت نمی‌تواند احساس کند که در جای امنی قرار گرفته و باید بداند همیشه غاصب و ستمگر است.»

شبکه الجزیره در تحلیلی درباره سفر حسن روحانی به چین گفته است که در شرایطی که برجام با خروج آمریکا از آن و تحریم‌های جدید این کشور علیه جمهوری اسلامی با مشکلات متعددی روبه‌رو شده، ایران تلاش می‌کند تا روابط اقتصادی خود با شرق را تقویت کند.

به‌گفته الجزیره دیدار حسن روحانی و شی جین‌پینگ، رئیس جمهوری چین، فرصتی است برای تقویت روابط اقتصادی و سیاسی ایران با پکن و تقویت نفوذ رو به رشد ژئوپلتیک چین در منطقه.

هوا چونینگ، سخنگوی وزارت خارجه چین روز چهارشنبه گفت دیدار روحانی از چین روابط «جهانی استراتژیک» ایران با چین را «به سطح جدیدی ارتقا خواهد داد».

هوا لیمینگ، سفیر سابق چین در ایران نیز در این‌باره گفت: «برخلاف آمریکا، چین به وعده‌های خود عمل کرده و اطمینان داده که روابط چین و ایران تحت تأثیر [شرایط] قرار نخواهد گرفت.»

در ماه مه سال جاری، زمانی که شرکت توتال فرانسه اعلام کرد که به دلیل تحریم‌های تازه آمریکا نمی‌تواند در بهره‌برداری از فاز ۱۱ میدان نفتی پارس جنوبی ایران فعالیت کند، چین مداخله کرد و شرکت سی‌ان‌پی‌سی این کشور اعلام آمادگی کرد که سهم ۵۰.۱ درصدی توتال برای سرمایه‌گذاری از فاز ۱۱ میدان نفتی پارس جنوبی و هدایت این پروژه را به عهده می‌گیرد. سی‌ان‌پی‌سی تاکنون ۳۰ درصد و نفت پارس ۱۹.۹ درصد از حجم سرمایه‌گذاری در این پروژه را به عهده گرفته بودند. تهران همچنین به توتال ۶۰ روز فرصت داد تا با آمریکا مذاکره کند و موضوع تحریم‌ها را حل کند وگرنه سهم این شرکت به چین واگذار خواهد شد.

در سال ۲۰۱۷، زمانی که دو شرکت اروپایی پیشنهاد خرید پروژه جرثقیل‌های جدید در بندر چابهار در جنوب شرقی ایران را دادند، ایران آن را به یک شرکت در شانگهای فروخت.

ایران همچنین در حال مذاکره با شرکت‌های چینی برای ساخت واگن‌های قطار است.

از زمان دستیابی به توافق هسته‌ای در سال ۲۰۱۵، پس از دیدار رسمی شی جین‌پینگ در ماه ژانویه ۲۰۱۶ از تهران، روابط ایران و چین گسترش بیشتری یافت. دو کشور وعده دادند که معاملات تجاری خود را تا سال ۲۰۲۵ به ۶۰۰ میلیارد دلار برسانند.

در سال ۲۰۱۷، گروه سرمایه‌گذاری چینی سی‌آی‌تی‌آی‌سی خط اعتباری ۱۰ میلیارد دلاری را با تعهدات اضافی ۱۵ میلیارد دلاری از بانک توسعه چین به تهران اعطا کرد.

آمارهای مربوط به سال مالی جاری تا ۲۰ مارس نشان می‌دهد که کل تجارت ایران با چین به ۳۷ میلیارد دلار ارتقا یافته که از جمله ۲۲.۲۸ میلیارد دلار محصولات غیرنفتی را شامل می‌شود. آمارِ همین بازه زمانی همچنین نشان می‌دهد که صادرات نفت ایران به چین به دست‌کم ۱۱ میلیارد دلار رسیده و در حال حاضر چین بزرگ‌ترین بازار واردات و صادرات ایران است.

روز دوشنبه، هوا چونینگ، سخنگوی وزارت خارجه چین، گفت که پکن و تهران «روابط عادی اقتصادی و تجاری» خود را حفظ می‌کنند و به همکاری خود ادامه می‌دهند «تا تعهدات بین‌المللی» نقض نشوند. او با اشاره تلویحی به تحریم‌های آمریکا علیه ایران افزود: «[چین] مخالف آن است که یک کشور با قوانین داخلی خود تحریم‌های یک‌جانبه‌ای علیه کشوری دیگر اعمال کند.»

روز گذشته، در آستانه اجلاس سران هفت کشور صنعتی جهان (جی ۷) در کانادا، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا در یک نشست خبری مشترک با شینزو آبه، نخست‌وزیر ژاپن گفت با خروج آمریکا از برجام، رفتار ایران در منطقه تغییر کرده است. او گفت: «رفتار ایران [در منطقه] کاملاً تفاوت کرده. نگاهشان را از دریای مدیترانه برداشته‌اند. دیگر چندان به اتفاقاتی که در سوریه و در جاهای دیگر می‌افتد، به اتفاقاتی که در یمن می‌افتد و در بسیاری جاهای دیگر، توجه نمی‌کنند. در سه ماه گذشته کشور کاملاً متفاوتی شده‌اند.»

او اظهار امیدواری کرد که سرانجام با ایران به توافق جدیدی دست یابند که این توافق هم برای کشورهای غربی خوب باشد و هم ایران.

بیشتر بخوانید:

ترامپ: با خروج آمریکا از برجام ایران کشور متفاوتی شده

Share