Share

خوزه موخیکا، ملقب به «په‌په»، چریک چپ‌گرای سابق و رئیس‌ جمهور پیشین اوروگوئه که به‌تازگی کرسی سناتوری را هم واگذاشت، در هفتادوپنجمین دوره جشنواره فیلم ونیز برای نمایش نخست مستند جدید امیر کوستاریتسا، فیلمساز نامدار صرب درباره او، در این جشنواره حضور خواهد یافت.

امیر کوستاریتسا (راست با پیراهن آبی) و خوزه موخیکا (چپ)، سر صحنه فیلم «په‌په، یک زندگی عالی»

امیر کوستاریتسا (راست با پیراهن آبی) و خوزه موخیکا (چپ)، سر صحنه فیلم «په‌په، یک زندگی عالی»

زندگی ساده و غیررسمی‌ موخیکای ۸۳ ساله دستمایه فیلم جدید کوستاریتسا به نام «په‌په، یک زندگی عالی» است.

فیلمبرداری این فیلم در ماه دسامبر ۲۰۱۴، زمانی که «په‌په» برای دیدار باراک اوباما، رئیس‌جمهوری وقت آمریکا به واشنگتن رفته بود، آغاز شد.

خوزه موخیکا متولد ١٩٣۵، از سال ٢٠١٠ تا ٢٠١۵ رئیس‌جمهوری اوروگوئه بود. از او به‌عنوان «فقیرترین رئیس‌جمهوری جهان» یاد می‌کنند.

موخیکا در دهه‌های ۶۰ و ۷۰ میلادی عضو چریک‌های چپ‌گرای «توپامارو» بود، گروهی که با الهام از انقلاب کوبا تأسیس شده بود و با دیکتاتوری نظامی و کودتای ١٩٧٣ مورد پشتیبانی آمریکا مبارزه می‌کرد. او از سال ١٩٧١ تا ١٩٧٣ چند بار زندانی شد و دو بار نیز با حفر تونل از زندان گریخت و سرانجام با دستگیری مجدد از ١٩٧٣ تا ١٩٨۵ را در زندان و در شرایطی دشوار به‌سر برد. در سال ١٩٨۵ پس از آن‌که دمکراسی پارلمانی در اوروگوئه برقرار شد، با قانون عفو عمومی زندانیان سیاسی، موخیکا نیز از زندان آزاد شد.

خوزه موخیکا، زمانی که عضو چریک‌های چپ‌گرای «توپامارو» بود

خوزه موخیکا، زمانی که عضو چریک‌های چپ‌گرای «توپامارو» بود

چند سال پس از برقراری دمکراسی پارلمانی، موخیکا و بسیاری از چریک‌های «توپامارو» به دیگر احزاب چپ‌گرا پیوستند و «جنبش مشارکت مردمی» را ایجاد کردند. موخیکا از سال ٢٠٠۵ تا ٢٠٠٨ وزیر دام‌پروری، کشاورزی و ماهیگیری و سپس سناتور شد. او به‌عنوان کاندیدای «جبهه وسیع» چپ در انتخابات ریاست جمهوری ٢٠١٠ پیروز شد و از ماه مارس همان سال سکان کشور را در دست گرفت.

او در دوران ریاست جمهوری خود اقدامات پیشگامانه‌ای مانند ازدواج همجنسگرایان، آزاد کردن ماریجوانا و آزادی سقط جنین صورت داد که در سطح جهانی بازتاب گسترده‌ای یافت.

با این حال منتقدان او می‌گویند که دولتش در برطرف کردن مشکلات آموزشی، امنیتی و حفاظت از محیط زیست ناکام بود.

خاویر دو هائدو، اقتصاددان لیبرال می‌گوید نتایج اقتصاد کلان او «بد بوده است». به‌گفته او دولت موخیکا در پایان کار «با کاهش ۳,۵ درصدی تولید ناخالص داخلی مواجه بود که بدهی دولتی را در مسیر ناپایدار قرار داد».

در مقابل، سباستین سابینی، نماینده جوان پارلمان از «جنبش مشارکت مردمی» می‌گوید در دوران ریاست جمهوری موخیکا «ایجاد شغل قابل توجه بوده، نابرابری کمتر شده و سطح درآمد بالاتر رفته است».

خوزه موخیکا در مزرعه خود در رینکون دل سررو، در نزدیکی مونته‌ویدئو، پایتخت اوروگوئه

خوزه موخیکا در مزرعه خود در رینکون دل سررو، در نزدیکی مونته‌ویدئو، پایتخت اوروگوئه

از خوزه موخیکا همچنین به‌عنوان رئیس‌جمهوری که «با زبان مردم سخن می‌گوید»، «ضد سیاستمداران» و «فروتن‌ترین رئیس‌جمهوری دنیا» یاد می‌کنند. او همواره زندگی بسیار ساده‌ای داشته، تنها فولکسی قدیمی دارد و در خانه‌ ساده‌ای در یک مزرعه متعلق به همسرش زندگی می‌کند. موخیکا ٩٠ درصد حقوقش را به بنگاه‌های خیریه‌ای که به فقرا و کاسب‌های خرده‌پا کمک می‌کنند داده است.

همسر موخیکا، لوسیا توپولِنسکی نیز از اعضای گروه «توپامارو» بود و اکنون نماینده مجلس و عضو «جبهه وسیع» چپ است. آن‌ها در سال ٢٠٠۵ ازدواج کرده‌اند و فرزندی هم ندارند.

همین ویژگی‌های منحصربه‌فرد خوزه موخیکا، امیر کوستاریتسا را ترغیب کرده تا فیلم مستندی از او بسازد.

کوستاریتسا اغلب مسائل سیاسی، به‌ویژه مسائل دوران سوسیالیسم در کشور خود را دستمایه فیلم‌هایش قرار داده و به همین دلیل نیز اغلب فیلم‌هایش بحث‌برانگیز بوده است.

در خارج از صربستان و یوگوسلاوی سابق، کوستاریتسا با فیلم‌هایی همچون «بابا به مأموریت رفته» (۱۹۸۵)، «زمانه کولی‌ها» (۱۹۸۸)، «زیرزمین» (۱۹۹۵) و «گربه سیاه، گربه سفید» (۱۹۹۸) معروف شد. او در سال ۲۰۰۸ مستندی نیز از دیگو مارادونا، فوتبالیست نامدار آرژانتینی ساخت. در این فیلم کوستاریتسا هم موفقیت‌های این ستاره ورزشی و هم شکست‌های شخصی او و افراط او در مصرف مواد مخدر را به نمایش گذاشت.

هفتادوپنجمین دوره جشنواره فیلم ونیز از ۲۹ اوت تا ۸ سپتامبر (۷ تا ۱۷ شهریور) برگزار خواهد شد. کارگردان مکزیکی گی‌یرمو دل تورو رئیس هیئت داوران این دوره از جشنواره است و «نخستین مرد» به کارگردانی دیمین شزل فیلم افتتاحیه جشنواره خواهد بود.

بیشتر بخوانید:

اولین فیلم یک کارگردان ایرانی در جشنواره فیلم ونیز

Share