Share

مقامات ایرانی اطلاعی از نخستین نمونه دایناسوری که در منطقه آب‌بید کرمان کشف و به امانت به موزه ملی برزیل واگذار شده بود ندارند. احتمال می‌رود که این فسیل در آتش‌سوزی موزه ملی برزیل سوخته و از بین رفته باشد.

دایناسور ایرانی کشف شده در کرمان: از آن چند دندان باقی مانده بود که به موزه ملی برزیل به امانت داده شد و احتمالاً در آتش‌سوزی از بین رفته.

شامگاه یکشنبه ۲ سپتامبر / ۱۱ شهریور  موزه ملی برزیل در شهر ریو دوژانیرو با قدمتی ۲۰۰ ساله در یک آتش‌سوزی کاملاً از بین رفت. ۲۰ میلیون شی‌ء باستانی هم در آتش سوخت. میشل تمر، رئیس‌ جمهور برزیل در پیامی آتش‌سوزی موزه ملی برزیل را «زیانی غیرقابل جبران برای برزیل» خوانده است. یکی از آثاری که در این موزه از بین رفته، دایناسوری است که در منطقه آب‌بید کرمان کشف و به امانت به موزه ملی برزیل سپرده شده بود.

مسئولان سازمان میراث فرهنگی می‌گویند اطلاعی از فسیل دایناسوری که به امانت به موزه ملی برزیل سپرده شده ندارند. محمدرضا کارگر (مدیرکل موزه‌ها و اموال منقول تاریخی)، محمد بهشتی  (رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری) و همچنین زهرا اورک (رئیس گروه دیرینه‌شناسی موزه تاریخ طبیعی سازمان حفاظت از محیط‌زیست) به خبرگزاری‌های داخلی گفته‌‌اند پیگیری سرنوشت این اثر تاریخی – طبیعی در موزه ملی برزیل جزو وظایف سازمان میراث فرهنگی نیست.

تابستان ۱۳۸۱ گروه اکتشافی ایرانی- برزیلی، با حمایت سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، فعالیت‌هایی را برای پی‌جویی نواحی مستعد کشف خزندگان دوران دوم در نواحی شمال کرمان آغاز کردند. در این برنامه، ردپاهای گزارش شده در دره نیزار در شمال زرند متعلق به ژوراسیک زیرین بررسی و مشخص شد که این آثار، که در دو افق مجزا در این ناحیه یافت شده‌اند، برخلاف دیدگاه‌های پیشین، به دایناسورهای گوشتخوار تعلق دارد. همچنین پی‌جویی در نهشته‌های سرخ‌رنگ ژوراسیک بالایی/ کرتاسه زیرین در ناودیس آب بید در یال غربی کوه تختگاه در شمال کرمان، به شناسایی نخستین آثار اسکلت دایناسورها، شامل یک دندان دایناسور گوشتخوار و همچنین قطعاتی از استخوان شد.

در همان سال منوچهر قریشی (رییس وقت پژوهشکده علوم‌زمین) با ارسال فسیل یافت شده به برزیل موافقت کرد.بر اساس آیین‌نامه اموال فرهنگی – تاریخی، مجموعه‌ها و نمونه‌های نادر جانورشناسی، گیاه‌شناسی، معدن‌شناسی، انسان‌شناسی، بقایای نباتی و جانوری ماقبل تاریخ و ترکیبات نادر زمین‌شناسی در حکم اموال فرهنگی تاریخی محسوب می‌شود. بر اساس این آیین‌نامه سازمان میراث فرهنگی می‌بایست با خروج این آثار از ایران موافقت کند. اما فسیل دایناسور بدون اجازه سازمان میراث فرهنگی به برزیل به امانت داده شده است.

بهرام صادقی (مدیر موزه علوم زمین) در گفت‌وگو با خبرگزاری‌های داخلی تأیید کرده که فسیل دایناسور یافت شده در کرمان به امانت به موزه ملی برزیل سپرده شده است:

«تا جایی که اطلاع دارم، فسیل دندان دایناسور بود که در منطقه کرمان پیدا شده بود. در آن زمان پروژه مشترک پژوهشی قرار بود بین موزه برزیل و سازمان زمین‌شناسی اتفاق بیفتد از این رو این فسیل امانت داده شد. مولاژ این فسیل در ایران نگهداری می‌شود و اصل آن برای انجام کار مطالعاتی به موزه برزیل امانت داده شده بود. طی سال‌های گذشته نامه‌نگاری‌های متعددی برای بازگشت این فسیل به ایران انجام شد اما این امر محقق نشد.»

 به گفته این مقام مسئول در ۱۶ سال گذشته مسئولان اطلاعی از شرایط و وضعیت این فسیل در موزه برزیل ندارند. بنابراین ممکن است موزه ملی برزیل این فسیل را برای مطالعه به دانشگاه‌های دیگر امانت داده باشد. در غیر این‌صورت خاکستر شده است.

بیشتر بخوانید:

موزه ملی برزیل در آتش سوخت

Share