Share

حسن روحانی در سفر خود به نیویورک با شبکه ان‌بی‌سی آمریکا گفت‌وگو کرد. رئیس جمهوری اسلامی در این گفت‌وگو درباره مسائل مختلف از جمله تحریم نفت ایران از سوی آمریکا، برنامه موشکی، دیدار با ترامپ و حمله به رژه نظامی اهواز سخن گفت. روحانی گفت آمریکا نمی‌تواند به هدف خود مبنی بر به صفر رساندن صادرات نفت ایران دست یابد. او گفت ایران تاکنون از موشک‌های خود علیه «تروریست‌ها» استفاده کرده است.

حسن روحانی رئیس‌جمهوری ایران در گفت‌وگو با شبکه ان‌بی‌سی آمریکا

حسن روحانی رئیس‌جمهوری ایران در گفت‌وگو با شبکه ان‌بی‌سی آمریکا

روحانی در این گفت‌وگو که شامگاه دوشنبه ۲۴ سپتامبر / ۲ مهر انجام شد گفت که ایران می‌تواند در برابر تحریم‌های اقتصادی آمریکا مقاومت کند. رئیس جمهوری اسلامی تهدیدهای واشنگتن مبنی بر توقف صادرات نفت ایران را وعده‌های «توخالی» خواند.

حسن روحانی گفت: «آمریکا قادر نیست صدور نفت ما را به صفر برساند. این‌ها تهدیداتی است که خالی از اعتبار است. شاید ما در این راه فشارهایی را متحمل شویم اما مطمئناً آمریکا به هدف خود نخواهد رسید.»

ایران در تابستان ۲۰۱۵ پس از سال‌ها گفت‌وگو با آمریکا، چین، روسیه، بریتانیا، فرانسه و آلمان به توافق هسته‌ای (برجام) دست یافت. بر اساس این توافق ایران برنامه هسته‌ای خود را محدود می‌کرد و از سوی دیگر تحریم‌های جهانی علیه ایران لغو می‌شد اما با روی کار آمدن دونالد ترامپ در آمریکا، حفظ برجام با مشکل روبه‌رو شده است. واشنگتن با مطرح کردن ناقص بودن برجام و این‌که برنامه هسته‌ای ایران باید همواره مورد بازرسی قرار گیرد، ایران برنامه موشکی خود را توسعه ندهد و نفوذش را در منطقه کاهش دهد طرح خروج از برجام را پی گرفت.

آمریکا ۱۸ اردیبهشت / ۲۱ آوریل سال جاری از توافق هسته‌ای (برجام) خارج شد و سپس دور اول تحریم‌های خود علیه جمهوری اسلامی را از ۱۵ مرداد / ۶ اوت آغاز کرد. دور دوم تحریم‌های آمریکا که بیشتر تحریم‌های نفتی را شامل می‌شود از ۵ نوامبر / ۱۴ آبان به‌ اجرا در خواهد آمد.

در این مدت آمریکا کشورهای دیگر را تحت فشار قرار داده تا واردات نفت خود از ایران را تا تاریخ تحریم‌های دوم متوقف کنند. شرکت‌های خارجی نیز که پس از توافق هسته‌ای به‌منظور سرمایه‌گذاری به ایران رفته بودند یکی پس از دیگری خارج شدند تا از تحریم‌های آمریکا در امان بمانند.

هند، چین، ترکیه و کشورهای دیگر خواهان معافیت تحریم‌ها از بخش انرژی شده‌اند.

حسن روحانی در گفت‌وگو با ان‌بی‌سی گفت: «یک قرارداد یکطرفه که معنا ندارد، اگر قراردادی باشد که ما محدودیت‌ها را بپذیریم، معنایش این است که از امتیازات آن قرارداد هم بهره‌مند شویم. بنابراین ماندن ما در برجام منوط به این است که ۵ کشور باقیمانده به تعهدات خودشان عمل کنند.»

او افزود: «اگر آمریکا بخواهد برای تحریم نفت ایران از زور استفاده کند، حتماً پاسخ مناسب خواهد دید، ما قدرت آن را داریم که آبراه‌های خودمان را امن و آزاد نگه داریم.»

روحانی و برخی مقامات ایران، از جمله فرماندهان سپاه پاسداران بارها تهدید کرده‌اند که در صورت جلوگیری از صادرات نفت ایران، تنگه هرمز را خواهند بست. آن‌ها حتی گفته‌اند که توانایی آن را دارند که چنین اقدامی را در نقاط دیگر نیز انجام دهند.

ایران هم‌اکنون با پنج کشور اروپایی باقی مانده در برجام در تلاش است تا این توافق را حفظ کند.

روز گذشته رویترز به‌نقل از چند دیپلمات اروپایی نوشته بود که با آغاز تحریم‌های نفتی آمریکا علیه ایران عملاً نمی‌توان برجام را حفظ کرد.

با این حال در حاشیه برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل نشست کشورهای باقی مانده در برجام هم برگزار شد و در پایان این نشست وزیران خارجه چین، فرانسه، آلمان، روسیه، بریتانیا به اضافه نماینده عالی اتحادیه اروپا برای امور خارجی و امنیتی بر ضرورت حفظ برجام و یافتن راهکارهای عملی برای تأمین منافع ایران از این توافق تأکید کردند. آن‌ها همچنین اعلام کردند که به تلاش‌هایشان برای حفظ و تقویت روابط دوجانبه اقتصادی با ایران ادامه می‌دهند و سعی می‌کنند روابط تجاری و بازرگانی با ایران را در یک مسیر عادی پیش ببرند. آن‌ها وعده دادند که اقدامات مشخص و مؤثر برای تضمین کانال‌های پرداخت با ایران، و تداوم صادرات نفت و میعانات گازی، محصولات نفتی و پتروشیمی را پیگیری کنند. یک ساز و کار ویژه که از آن به عنوان سویفت دوم نام برده می‌شود و آلمان هم نخستین بار آن را پیشنهاد داده بود در دستور کار قرار گرفته. اعضای برجام در بیانیه مشترک خود اعلام کرده‌اند که این ساز و کار ویژه بر اساس معاملات پایاپای نفت در برابر خدمات را به اجرا درمی‌آورند.

حسن روحانی در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع برنامه موشکی جمهوری اسلامی پرداخت و گفت: «موشک ما علیه تروریسم است. (…) سلاح ایران از جمله موشک‌های ایران برای دفاع از ایران است. از این موشک‌ها فقط دو جا استفاده کردیم و آن هر دو جا هم علیه تروریست‌ها بوده است. وقتی داعش به مجلس ما حمله کرد و وقتی عده‌ای از تروریست‌ها به شهرهای کردنشین ما حمله کردند، مراکز آن‌ها را با موشک زدیم.»

اشاره روحانی به حملات همزمان اعضای گروه «دولت اسلامی» (داعش) به ساختمان اداری مجلس و مقبره آیت‌الله خمینی در ۱۷ خرداد ماه سال ۹۶ که موجب کشته شدن ۱۸ نفر و زخمی شدن ۵۲ نفر شد است که ایران پس از مدتی به پایگاه‌های داعش در سوریه حمله موشکی کرد.

همچنین سپاه پاسداران ۸ سپتامبر / ۱۷ شهریور با موشک‌های زمین به زمین مقر فرماندهی و اردوگاه آموزشی حزب دموکرات کردستان و حزب دموکرات کردستان ایران را هنگام نشست شورای رهبری این احزاب در شهر کوی‌سنجق هدف قرار داد. در این حمله موشکی دست‌کم ۱۴ نفر کشته و ۳۰ نفر مجروح شدند. حسن روحانی در سخنان خود به این حمله نیز اشاره می‌کند.

با این حال آمریکا و کشورهای غربی معتقدند که ایران موشک‌های خود را در اختیار نیروهایی در منطقه خاورمیانه قرار می‌دهد که موجب بی‌ثباتی این منطقه می‌شود. کشورهای اروپایی که در برجام باقی مانده‌اند نیز برنامه موشکی ایران را تهدیدآمیز می‌دانند اما می‌گویند در این‌باره می‌توان جدا از برجام با ایران وارد گفت‌وگو شد. ایران اما تاکنون چنین گفت‌وگویی را رد کرده است.

حسن روحانی در ادامه گفت‌وگوی خود با شبکه ان‌بی‌سی آمریکا احتمال مذاکره با دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا در نیویورک را رد کرد و گفت چنین شرایطی وجود ندارد.

روحانی در این‌باره گفت: «مطمئناً، اگر کسی علاقه‌مند به برگزاری نشست و مشارکت در گفت‌وگو و پیشرفت در روابط باشد، این شخص از ابزار تحریم‌ها و تهدیدها استفاده نمی‌کند تا تمام قدرت خود را علیه دولت و ملت دیگر اعمال کنند. این به این معنی است که اراده لازم برای حل مسائل وجود ندارد.»

او مقایسه ملاقات ترامپ با کیم جونگ اون، رهبر کره شمالی با مذاکره ایران و آمریکا را غلط دانست و گفت: «مدل کره شمالی نمی‌تواند مدل صحیحی باشد، زیرا ما نمی‌توانیم چنین مقایسه‌هایی را انجام دهیم. اما مدل‌های مختلفی وجود دارد که می‌توانند مورد استفاده قرار گیرند.»

دیدار روحانی از نیویورک درست پس از با حمله تروریستی شنبه ۳۱ شهریور به رژه نظامی در اهواز انجام شده است که در جریان آن  ۲۶ نفر کشته و ۶۱ نفر مجروح شدند. این حمله بار دیگر به جدال لفظی ایران و آمریکا کشیده شد. روحانی هنگام ورود به نیویورک آمریکا و متحدانش در خاورمیانه را متهم به دخالت در این حمله کرد. نیکی هیلی، نماینده آمریکا در سازمان ملل این اتهام را رد کرد و گفت «ایران باید در آینه نگاه کند» تا دلایل این حمله را بیابد.

روحانی با اشاره تلویحی به سخنان نیکی هیلی به ان‌بی‌سی گفت: «یکی از مقامات آمریکا ضمن حمایت از تروریست‌ها گفت که در اهواز اگر حادثه‌ای رخ داده، مربوط به رفتار خود ایران است. معنایش این است که آمریکا هم فعالیت تروریستی را مجاز می‌داند و هم تشویق می‌کند و هم عامل این حوادث را دولت ایران می‌داند. (…) اگر این طور است، اگر چنین تفکری منطقی باشد، چگونه می‌توانیم با منطق مشابهی حملات تروریستی ۱۱ سپتامبر را ارزیابی کنیم.»

شورای امنیت سازمان ملل شامگاه روز گذشته (دوشنبه) با انتشار بیانیه‌ای حمله تروریستی به رژه نیروهای نظامی ایران در اهواز را محکوم و مراتب همدردی خود با خانواده قربانیان و دولت جمهوری اسلامی را بیان داشت.

حسن روحانی در بخش دیگری از سخنان خود بار دیگر حضور ایران در سوریه را با درخواست حکومت سوریه دانست و گفت: «هر زمان که تروریست‌ها در سوریه شکست خوردند، تروریسم در سوریه متوقف شد و دولت سوریه دیگر نیازی به ما نداشت، حضور ما در سوریه نیز دیگر معنایی نخواهد داشت.»

او تحولات سوریه را با پیروزی‌های رژیم بشار اسد بر مخالفان مثبت خواند.

حسن روحانی یکشنبه یکم مهر تهران را به مقصد نیویورک ترک کرد. هدف این سفر شرکت در مجمع عمومی سازمان ملل متحد است.

بیشتر بخوانید:

۴+ ۱ به تداوم صادرات نفت و میعانات گازی ایران متعهد شد

Share