Share

روزنامه‌ «نیویورک‌تایمز» در مقاله‌ای به یک مانع احتمالی در برابر واشنگتن برای اجرای تحریم‌ها علیه ایران می‌پردازد: سرویس پیام‌رسانی بین بانکی «سوئیفت». سوئیفت در بیانیه‌ای اعلام کرده که هنوز درباره پیروی از تحریم‌های واشنگتن علیه تهران تصمیم نگرفته است.

ساختمان مرکزی سوئیفت در بروکسل بلژیک

«پیتر ایویس»، گزارشگر نیویورک‌تایمز در این باره می‌نویسد:

«چون موج بعدی تحریم‌های ایالات متحده پیام‌رسانی مالی را هدف می‌گیرد،‌ سوئیفت اکنون برای قطع اتصال با ایران تحت فشار واشنگتن است. اما هنوز این کار را نکرده و زمان زیادی هم باقی نمانده. تحریم‌های مورد نظر آمریکا پس از چهارم نوامبر اجرایی می‌شود.»

سوئیفت (مخفف لاتین “جامعه جهانی ارتباطات مالی بین بانکی”) یک انجمن تعاونی غیرانتفاعی مستقر در بلژیک است که ۱۱ هزار موسسه مالی در بیش از ۲۰۹ کشور جهان را به یکدیگر متصل می‌کند. سرویس پیام‌رسانی سوئیفت پیام‌های مربوط به مبادلات مالی و ارزی را از طریق سیستم ماهواره‌ای بین بانک‌ها رد و بدل می‌کند.

درخواست ایران برای عضویت در سوئیفت آذر ۱۳۷۱ پذیرفته شد. اما شبکه سوئیفت ایران اواخر اسفند ۱۳۹۰، پس از تحریم‌های اروپا علیه برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی قطع شد.

پس از آن‌که جمهوری اسلامی و قدرت‌های گروه ۱+۵ «برنامه جامع اقدام مشترک» (برجام) را امضا کردند و تحریم‌های هسته‌ای ایران رفع شد، تحریم شبکه سوئیفت ایران نیز ۲۷ دی ۱۳۹۴ برداشته شد.

اما این بار اتحادیه اروپا با سیاست‌های ایالات متحده در قبال ایران همسو نیست و از میان ۱+۵، تنها آمریکا از برجام خارج شده است.

اروپا وعده داده که به ایران برای بهره‌برداری از امتیازهای مالی برجام کمک کند. این اتحادیه برجام را برای حفظ امنیت خود ضروری می‌داند.

سوئیفت در بیانیه‌ای اعلام کرده که هنوز برای پیروی از تحریم‌های آمریکا تصمیم نگرفته و در حال رایزنی با مشاورانی از اتحادیه اروپا و ایالات متحده است.

بر اساس گزارش نیویورک‌تایمز، سوئیفت نیز می‌تواند همچون بسیاری از شرکت‌های بزرگ اروپایی و بانک سرمایه‌گذاری این اتحادیه از تعامل تجاری با ایران سر باز بزند و شبکه سوئیفت آن کشور را قطع کند.

یا اگر گروه ویژه اقدام مالی (FATF)، یک سازمان بین‌المللی ضدپولشویی که امروز یکشنبه ۲۲ مهر نشست‌اش آغاز شد،‌ ایران را کشوری خطرناک به لحاظ مالی بشمارد،‌ سوئیفت می‌تواند با اتکا به آن شبکه ایران را قطع کند.

اما رهبران سوئیفت، به نوشته نیویورک‌تایمز، نگرانند که پیروی آنها از تحریم‌ها اتحادیه اروپا را ناراضی کند و به معنای تسلیم در برابر آمریکا باشد.

سوئیفت نیز رابطه بی‌تنشی با ایالات متحده نداشته. این نهاد بین‌المللی ۲۰۰۶ با ادعای جاسوسی آمریکا و نفوذش در این شبکه پیام‌رسانی برای نظارت مخفیانه بر مبادلات مالی جهانی روبه‌رو شده بود.

مقام‌های اروپایی نه تنها مخالفت با بازگرداندن تحریم‌های هسته‌ای علیه ایران را بارها اعلام کرده‌اند،‌ از تدارک نظام پرداختی خاصی بین خود و تهران نیز خبر داده‌اند.



تصمیم دشوار ترامپ

به نوشته نیویورک‌تایمز، دولت ترامپ باید بین گزینه‌های دشواری دست به تصمیم‌گیری بزند.

واشنگتن می‌تواند رویکردی سخت‌گیرانه اتخاذ کند و سوئیفت یا بانک‌ها و آدم‌های مربوط به این نهاد جهانی را به خاطر عدم رعایت تحریم ایران مجازات کند. اما این کار نهادهای مالی بزرگی را که یا مالک سوئیفت هستند، یا به سوئیفت متکی‌اند، به تلاطم خواهد انداخت. به نوشته نیویورک‌تایمز:

«دشوار بتوان در اهمیت بالای سرویس پیام‌رسانی مبالغه کرد. سوئیفت بیش از ۱۱ هزار بانک را در بیش از ۲۰۰ کشور به هم مرتبط می‌کند و هیچ نهاد دیگری وجود ندارد که به سرعت بتواند جایگزین آن شود»

اما اگر سوئیفت مجاز به حفظ رابطه با تهران باشد،‌ رهبران ایران می‌توانند برای ورود و خروج پول از کشور از سوئیفت بهره ببرند. تلاش‌های اتحادیه اروپا برای زنده‌نگه داشتن برجام نیز شانس بیشتری برای موفقیت خواهند داشت.

جان بولتون، مشاور ارشد امنیت ملی کاخ سفید ماه گذشته گفته بود مدیران اجرایی نهادهایی همچون سوئیفت باید این سوال را از خود بپرسند: آیا حفظ رابطه تجاری با ایران «به ریسکش می‌ارزد؟»

اما وزارت خزانه‌داری ایالات متحده که مسئول نظارت بر تحریم‌ها است و از اهرم‌های فشار برای اجرایی‌کردن آنها برخوردار است،‌ درباره سوئیفت محتاطانه عمل کرده است.

خزانه‌داری در پاسخ به پرسش نیویورک‌تایمز درباره تحریم احتمالی سرویس پیام‌رسانی مالی سوئیفت سکوت کرده و در پاسخی مکتوب نوشته است:

«فارغ از سازوکارهایی که یک شخص یا نهاد برای تجارت با یک نهاد تحت تحریم ایران از آنها بهره می‌برد، خزانه‌داری علیه آن شخص یا نهاد عامل واکنش نشان خواهد داد.»

یکی از موضوعات رایزنی‌های استیو منوچین،‌ وزیر خزانه‌داری ایالات متحده در نشست بانک جهانی و صندوق بین‌المللی پول که امروز یکشنبه ۲۲ مهر در بالی اندونزی پایان می‌یابد،‌ تحریم‌های ایران و رابطه سوئیفت و تهران بود. هنوز جزئیات آن منتشر نشده است.

در حال حاضر بانک مرکزی جمهوری اسلامی و بانک‌های ملی، صادرات، تجارت، ملت، سپه، کارآفرین، دی، سامان،‌ صنعت و معدن و چند بانک دیگر به شبکه پیام‌رسانی بین بانکی سوئیفت متصل هستند.


در همین زمینه

ظریف: هفت بانک مرکزی اروپایی با ایران همکاری می‌کنند

Share