Share

اتحادیه اروپا یکی از قدرتمندترین بلوک‌های جهان است. این اتحادیه سیاسی‌ـ‌اقتصادی از ۲۸ کشور اروپایی تشکیل شده و حدود ۵۱۳ میلیون تن مجموعاً عضو این اتحادیه به حساب می‌آیند. سال ۲۰۱۶ در جریان یک رفراندوم در بریتانیا، حدود ۵۱ درصد از رای دهندگان به خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا رای دادند. از آن زمان مذاکرات پیچیده و طولانی برای خروج بزرگترین عضو اتحادیه از آن صورت گرفته اما هنوز دولت بریتانیا و اتحادیه به توافقی دست نیافته‌اند. زمان و چگونگی خروج بریتانیا از این بلوک قدرتمند اروپایی تاثیرات شگرفی بر جهان و بر اروپا دارد. آیا برگزیت بر زندگی شما هم تاثیر خواهد گذاشت؟

مخمصه برگزیت: طرح ترزا می برای خروج از اتحادیه اروپا با رأی منفی پارلمان مواجه شده است ــ عکس: خروج نخست‌وزیر بریتانیا از در پشتی شماره ۱۰ داونینگ استریت، ۱۴ فوریه،‌ AFP

🔹برگزیت چیست؟

برگزیت ترکیبی است از دو کلمه اگزیت به معنای خروج و بریتانیا. معنای آن خروج بریتانیا از اتحادیه اروپاست. این واژه را پیتر ویلدینگ حقوقدان بریتانیایی چهار سال پیش از رفراندوم ساخت.

برگزیت نتیجه رفراندوم ۲۳ ژوئن سال ۲۰۱۶ در بریتانیا است که اکثریت رای دهندگان به خروج از اتحادیه رای مثبت دادند. بیش از ۱۷ میلیون تن (حدود ۵۲ درصد) طرفدار خروج بودند و حدود ۱۶ میلیون تن (تقریبا ۴۸ درصد) خواهان باقی ماندن در اتحادیه اروپا بودند. این خروج قرار است روز ۲۹ مارس سال ۲۰۱۹ صورت گیرد.

کمپین و رفراندوم متعاقب آن بسیار تلخ و تفرقه انگیز بود. طرفین یکدیگر را به دروغ گویی و ارعاب متهم می‌کردند. طرفداران ماندن در اتحادیه اروپا متهم می‌شدند که در زمینه عواقب اقتصادی خروج از اتحادیه بزرگنمایی و اغراق می‌کنند. طرفداران خروج از اتحادیه به فریب رای دهندگان در زمینه هزینه‌های اضافی خدمات درمانی و ایجاد وحشت بی مورد از مهاجرت متهم شدند.

از زمان رفراندوم، بریتانیا شاهد مذاکرات، مشاجرات تلخ و نزاع‌های ناخوشایند بوده است. چنانچه بسیاری از طلاق‌ها به اینگونه پیش می‌روند.

🔹اتحادیه اروپا چیست؟

اتحادیه اروپایی مجموعه ۲۸ کشور اروپایی است که ایده شکل گرفتن آن به سالهای پس از جنگ جهانی دوم باز می‌گردد. شش سال جنگ ویرانگر در اروپا که با تبعاتش در سراسر جهان بین ۷۰ تا ۸۵ میلیون کشته بر جای گذاشت دشمنان قدیمی را به این نتیجه رساند که همزیستی، شراکت اقتصادی و اتحاد به صلح، امنیت، رونق و ترویج ارزش‌های‌شان کمک بیشتری می‌کند.

تلاشهای اولیه توسط آلمان و فرانسه آغاز شد، از آن زمان مشارکت اروپائی‌ها رفته‌رفته شکل گرفت تا جایی که در سالهای دهه ۱۹۹۰ اتحادیه اروپا به شکلی که امروز می‌بینیم تاسیس شد.

کشورهای عضو سیاست‌های مشترک تجاری و سیاسی دارند. شهروندان این کشورها در داخل مرزهای اتحادیه بدون نیاز به روادید رفت و آمد می‌کنند و اجازه کار، زندگی و سرمایه‌گذاری دارند.

کشورهای عضو اتحادیه

۲۸ کشور در حال حاضر عضو اتحادیه اروپا هستند: اتریش، بلژیک، ایتالیا، لاتوا، لیتوانی، بلغارستان، کرواسی، لوکزامبورگ، قبرس، مالت، جمهوری چک، هلند، دانمارک، لهستان، استونی، پرتغال، فنلاند، رومانی، فرانسه، اسلواکی، آلمان، اسلوونی، فرانسه، یونان، مجارستان، سوئد، اسپانیا، ایرلند و بریتانیا.

شاید بپرسید: پادشاهی متحد، بریتانیا و انگلستان چه تفاوتی دارند؟ پادشاهی متحد شامل انگلستان، اسکاتلند، ولز و ایرلند شمالی است و بریتانیای کبیر از انگلستان، اسکاتلند و ولز تشکیل می‌شود. انگلستان پرجمعیت ترین بخش پادشاهی متحد است. لندن پایتخت انگلستان است.

موارد اختلاف کشورهای عضو چه می‌تواند باشد؟

هر چقدر هم که اتحاد کشورها قوی باشد و اعضا به لحاظ فرهنگی، ارزش‌ها و منافع اقتصادی اشتراک داشته باشند اما وقتی پای تصمیم گیری‌های کلان پیش می آید گاه اختلاف‌ها نمایان می‌شوند.

مسائلی از جمله چگونگی برخورد با ورود مهاجران به اروپا و عدم توافق بر سر مسائل مالی برای این اتحادیه به صورت جدی دشمنانی پدید آورده است.

سابقه خروج از اتحادیه

تا کنون هیچ کشوری از اتحادیه خارج نشده اما گرینلند (بزرگترین جزیره جهان) که بخشی از دانمارک به حساب می‌آید تا سال ۱۹۸۵ عضو اتحادیه اروپا بود. اکنون دانمارک منهای گرینلند عضوی از اتحادیه است.

تونل جدید «یوروتونل» که بریتانیا را به فرانسه متصل می‌کند و برای انتقال محموله‌های باری افتتاح شد؛ دولت بریتانیا مجبور شد اول مارس به شرکت مجری این تونل ۳۳ میلیون پوند پرداخت کند تا از شکایتش در صورت برگزیت بدون توافق صرف نظر کند ــ عکس: AFP

بریتانیا و اتحادیه اروپا ازآغاز تا به امروز

رای به خروج از اتحادیه اروپا حاصل خواسته‌ای یک شبه نبود و بدنبال چندین دهه بحث و تبادل نظر در رابطه با آنکه بریتانیا تا چه اندازه باید به این بلوک نزدیک باشد، صورت گرفت. سال ۱۹۵۷ و زمانی که اتحادیه تاسیس شد، بریتانیا حاضر نشد که طلایه دار عضویت در اتحادیه باشد. بریتانیا سال ۱۹۷۳ عضو اتحادیه شد اما دو سال بعد در پی یک بحران داخلی عضویت به رای گذاشته شد، در آن زمان بریتانیایی‌ها با رای ۶۷ درصد موافق در برابر ۳۳ درصد مخالف ، به باقی ماندن در اتحادیه رای دادند.

اما مخالفت‌ها پایان نیافت، این مخالفت‌ها دلایل متعددی داشت یکی از ریشه‌های آن تا حدی در هویت بریتانیا به عنوان یک جزیره بود، مساله گذشته مقتدر بریتانیا هم بر همبستگی سیاسی و اقتصادی با سایر رهبران اروپایی تاثیر می‌گذاشت. بریتانیا هرگز به واحد پول مشترک اروپایی (یورو) نپیوست و همچنین در توافق منطقه مرزهای باز اتحادیه اروپا (شنگن) شرکت نداشت. سال ۲۰۱۶ دیوید کامرون، نخست وزیر وقت در تلاش برای پایان دادن به اختلاف‌های داخلی حزب محافظه‌کار رفراندوم ماندن یا خروج از اتحادیه را برگزارکرد.

🔹برگزیت: گفتارها، پیامدها

طرفداران اروپا نگرانند که خروج بریتانیا از اتحادیه موجب تضعیف غرب شود. به‌ویژه در شرایطی که غرب گاه با تصمیمهای غیر قابل پیش بینی دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا غافلگیر می‌شود . در دوره زمانی که چین و روسیه بیش از پیش قدرتمند شده‌اند، برگزیت اقتصاد اروپا را تضعیف کرده و یکی از دو قدرت هسته‌ای را از این بلوک سیاسی-اقتصادی خارج می‌کند.

از سوی دیگر یک برگزیت نابسامان به اقتصاد بریتانیا ضربه می‌زند و تزلزل در پنجمین اقتصاد بزرگ جهان ممکن است بازرگانی در اروپا و حتی دیگر نقاط جهان را با اختلال مواجه کند. بریتانیا برای پایان دادن به همکاری باید حدود ۴۰ میلیارد پوند به اتحادیه بپردازد. شوک یک برگزیت آشفته بر تمام بازارهای جهان اثر خواهد گذشت. البته طرفداران برگزیت می‌گویند که هر اختلالی کوتاه مدت خواهد بود و در دراز مدت برگزیت باعث رونق و شکوفایی اقتصادی می‌شود.

تاثیرجهانی برگزیت

▪️اگر عضو اتحادیه اروپا هستید:

شهروندان اتحادیه اروپا بیش از سایرین از برگزیت متضرر خواهند شد. تقریبا نزدیک به نیمی از صادرات بریتانیا به اتحادیه اروپا می‌رود. سرنوشت تجارت در گرو مذاکرات است که بریتانیا به عنوان یک قدرت نظامی مقتدر دست بالا را دارد.

▪️اگر آمریکایی هستید:

عدم ثبات در متحد اصلی آمریکا در جهان برای گروهی در آمریکا نگران کننده است. بریتانیا هفتمین شریک تجاری آمریکا است و برگزیت می‌تواند بر این رابطه تجاری اثری بگذارد که لزوما به نفع آمریکا نباشد.

▪️اگر هر جای دیگری از دنیا زندگی می‌کنید:

بریتانیا پنجمین اقتصاد بزرگ جهان است. برگزیت قطعا بر بازار جهانی اثر خواهد گذاشت. بازارنیازمند ثبات است. یک بازار جهانی بی ثبات میتواند برای اقتصاد خبر خوبی نیست.

برگزیتی‌ها چه کسانی هستند؟

طرفداران برگزیت می‌گویند که پادشاهی متحد با خروج از اتحادیه اروپایی کنترل سرنوشتش را در دست می‌گیرد و می‌تواند دیگر بار از فرصتهای اقتصادی فرای اروپا بهره گیرد. استدلال آنها این است که پادشاهی متحد از این پس میلیاردها پوندی را که تا کنون بابت عضویت می‌پرداخته صرفه جویی خواهد کرد، کنترل سیاستهای اقتصادی و نیز حق محدود کردن مهاجرت از سایر کشورها در اتحادیه اروپا را باز خواهد یافت.

حامیان برگزیت در برابر پارلمان اعتراض می‌کنند، ۲۷ فوریه ــ عکس: AFP

طرفداران ماندن چه کسانی هستند؟

مخالفان برگزیت می‌گویند که خروج از اتحادیه به شدت به اقتصاد بریتانیا ضربه خواهد زد و از نفوذ سیاسی-اقتصادی پادشاهی متحد خواهد کاست. بریتانیا ومنابع عظیم سرمایه گذاری‌های مستقیم خارجی آن اینک مهمترین شریک تجاری در اتحادیه به حساب می‌آید. طرفداران باقی ماندن در اتحادیه معتقدند با خروج از اتحادیه اروپا روند تجارت مختل شده و زنجیره عرضه در اروپا و سایر نقاط جابجا خواهد شد.

برگزیت چطور پیش می‌رود؟

جواب کوتاه این است: هرج و مرج و آشفتگی. پس از ماه‌ها مذاکره ترزا می، نخست وزیر بریتانیا بر سر شرایط خروج از اتحادیه با رهبران اروپایی به توافقی دست یافت، اما در خانه طرح ترزا می‌ محبوبیتی نداشت.

پذیرش قوانین عوارض گمرکی اتحادیه اروپا در حالیکه اجازه مسافرت آزادانه از مردم سلب می‌شد با انتقاداتی هم در میان طرفداران برگزیت و هم مخالفان برگزیت همراه بود. حزب دی یو پی ایرلند شمالی (حزب وحدت طلب دموکرات) هم از این طرح رضایت نداشت. بسیاری از اعضای حزب و حزب مخالف هم به جمع منتقدان پیوستند. پارلمان بریتانیا به طرح برگزیت خانم می‌ رای منفی داد.

آیا می‌شود جلوی برگزیت را گرفت؟

بدلیل آن‌که تا کنون دولت نتوانسته طرح مورد قبولی برای برگزیت ارائه دهد امکان برگزاری یک رفراندوم دوم کاملاً منتفی نیست. ترزا می‌تا کنون با برگزاری رفراندوم دوم مخالفت کرده است. حزب اصلی مخالف (حزب کارگر) هم با این نگرانی که یک رای گیری دوباره ممکن است سبب تفرقه میان حامیان حزب شود، چندان در این باره مطمئن نیست.

اگر پارلمان بریتانیا با برگزاری رفراندوم دیگری موافقت کند، بریتانیا ابتدا باید خواهان تمدید جدول زمانی خروج از اتحادیه شود تا فرصت زمان لازم برای رای گیری فراهم شود.

آیا برگزیت قطعی است؟

بر اساس قانون مدون بریتانیا ساعت ۱۱ شب روز ۲۹ مارس سال ۲۰۱۹ (بوقت بریتانیا) از اتحادیه اروپا خارج می‌شود. اما اکنون و در حالیکه کمتر از یک ماه تا آن زمان مانده،  محال است که با قطعیت بتوان در مورد آنچه در آینده در این رابطه رخ می‌دهد نظر داد.

ضرب العجل ۲۹ ماه مارس مهلتی قابل تمدید است و نمایندگان پارلمان بریتانیا این اختیار را دارند که در مورد تعویق این تاریخ رای گیری کنند.

خروج بدون توافق

اگر هیچ توافقی صورت نگیرد چه خواهد شد؟ بدون توافق هیچ دوره انتقالی وجود نخواهد داشت و قوانین اتحادیه اروپا بلافاصله و از ساعت ۱۱ شب ۲۹ مارس دیگر شامل بریتانیا نخواهد شد. دولت بریتانیا ین احتمال را در نظر گرفته و برنامه ریزی برای آن را پیشتر شروع کرده است. اتحادیه اروپا هم خود را برای این احتمال آماده کرده است.

رانندگی: اگر گواهینامه بریتانیا را دارید می‌توانید در هر جای اتحادیه اروپا رانندگی کنید اما در صورتی که توافقی صورت نگیرد دیگر چنین نیست و احتمالاً احتیاج به تصدیق رانندگی بین‌المللی دارید که البته مجانی نیست. اگر بریتانیایی ساکن و شاغل در یکی از کشورهای اتحادیه اروپا هستید در فکر امتحان رانندگی باشید.

تلفن همراه: بیش از یکسال است که هزینه اضافی (رومینگ) در داخل اتحادیه اروپا برای مسافران لغو شد. اگر خروج بدون توافق صورت گیرد برای شهروندان بریتانیا معلوم نیست که این هزینه اضافی لغو شود.

شهروندان ایرلندی: در حال حاضر شهروندان بریتانیا می‌توانند بین مرز ایرلند شمالی و جمهوری ایرلند بدون نیاز به هیچ کنترلی تردد کنند. خروج بدون توافق وضعیت را پیچیده می‌کند. دولت بریتانیا می‌گوید تغییری در وضعیت رخ نمی‌دهد اما معلوم نیست که اتحادیه اروپا این وضعیت را بپذیرد.

برنامه‌های فضایی: بریتانیا عضوی از برنامه مشترک فضایی اروپا است. این برنامه شامل ماهواره‌های گالیله که برای پروژه‌های جی پی اس (سیستم مکان نمای جهانی) و ماهواره کوپرنیک که برای برنامه‌های نظارت فضایی اتحادیه اروپا به‌کار می‌روند، می‌شود. نحوه همکاری و سرمایه گذاری بریتانیا در صورت خروج بدون توافق از مواردی است که مشخص نیست.

حمل و نقل: خروج بدون توافق ممکن است مشکلات و پیچیدگی‌های بسیاری را در رابطه با جمل و نقل دریایی پیش بیاورد. اگر یک کشتی از کشور غیر عضو اتحادیه اروپا بخواهد وارد بنادر اتحادیه اروپا شود پیش از پهلو گرفتن باید مورد بازرسی امنیتی قرار گیرد.


در همین زمینه:

تبدیل برگزیت به جشن دموکراسی

برگزیت: محافظه‌کاران از ترس قدرت‌گیری حزب کارگر به ترزا می‌ رأی اعتماد دادند

Share