Share

دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در نشستی با مقام‌های ارشد امنیتی کشورهای همسایه افغانستان در روسیه گفت که گفت‌و‌گوها با گروه طالبان باید در هماهنگی با کابل صورت بگیرد. همزمان ایالات متحده اعلام کرد که به دنبال طرح صلح جامع با طالبان است و این طرح عقب‌نشینی نیروهای آمریکایی از افغانستان را در بر می‌گیرد.

شمخانی (چپ تصویر، عقب) در نشست همسایگان افغانستان در اورفا، روسیه، ۲۸ خرداد ــ عکس: فارس

علی شمخانی سه‌شنبه شب ۲۸ خرداد / ۱۸ ژوئن در شهر اورفای روسیه در جمع مقام‌هایی از روسیه، چین، هندوستان، پاکستان و افغانستان حضور داشت. او که برای شرکت در دهمین نشست بین‌المللی مقام‌های عالی امنیتی کشورهای جهان به روسیه رفت، سه‌شنبه در جمع «همسایگان افغانستان» گفت:

«باید مراقبت کنیم که رویکرد هماهنگی بین ما برای گفت‌وگو با طالبان و با هماهنگی دولت افغانستان وجود داشته باشد. لازم است همسایگان افغانستان با هماهنگی دولت قانونی این کشور ضمن افزایش تماس و ارتباط با معارضان افغان امکان مداخله کشورهای فرامنطقه‌ای در بحران این کشور را محدود سازند.»

سفر شمخانی به روسیه در سایه افزایش تنش‌ها در خلیج فارس بین ایران و آمریکا رخ می‌دهد. ایالات متحده و برخی متحدان‌اش جمهوری اسلامی را عامل انفجار دو نفت‌کش در دریای عمان که پنج‌شنبه گذشته رخ داد، معرفی کرده‌اند و پنتاگون از اعزام یک‌هزار نیروی بیشتر به منطقه خبر داده است. ایران هر گونه دست داشتن در این حادثه را انکار می‌کند.

گروه تندرو جهادی طالبان افغانستان از سال گذشته گفت‌و‌گوهای صلح با ایالات متحده را آغاز کرده است. طالبان می‌گوید که دولت مرکزی افغانستان «دست‌نشانده» و «بازیگر اصلی» آمریکا است و به همین دلیل مذاکره مستقیم با دولت را هنوز نپذیرفته است.

همزمان این گروه مذاکره با همسایگان افغانستان را نیز آغاز کرده است.

چهارشنبه برخی خبرگزاری‌ها همچون «آریانانیوز» افغانستان و «اسپوتنیک» روسیه به نقل از ذبیح‌الله مجاهد سخنگوی طالبان از سفر هیأت طالبان پس از چین به ایران خبر دادند و رسانه‌های داخلی ایران آن را بازنشر کردند. هیچ منبع رسمی دیگری این خبر را تأیید یا تکذیب نکرده و سخنگوی طالبان نیز در حساب توئیتری خود به چنین سفری اشاره نکرده است.

شمخانی ۵ دی گذشته در جریان سفر به افغانستان مذاکرات ایران با طالبان بر سر صلح را تأیید کرد.

آغاز دیدارهای مستقیم طالبان و آمریکا در دفتر سیاسی گروه جهادی در دوحه قطر ــ که واشنگتن پیش‌تر امکان آن را رد کرده بود ــ دورنمای صلح در افغانستان را بار دیگر زنده کرده است. دور هفتم این مذاکرات به زودی آغاز می‌شود اما بسیاری از سیاستمداران افغان می‌گویند که از فرآیند صلح به هدایت واشنگتن کنار گذاشته شده‌اند.

حامد کرزای،‌ یکی از منتقدان سیاست‌های آمریکا در افغانستان یکی از آنهاست. او و دیگر سیاستمداران ناراضی در نشست‌های صلح به ابتکار روسیه در مسکو شرکت کردند. با وجود مخالفت طالبان با مذاکره مستقیم با دولت غنی، این رایزنی‌ها بین نمایندگان طالبان با چهره‌های سیاسی افغانستان به جریان افتاده است.

آمریکا خواهان برگزاری نشست مستقیم بین کابل و طالبان است و اعلام کرده که این گفت‌و‌گوها در قطر و آلمان برگزار خواهند شد.

طرح صلح جامع آمریکا

زلمی خلیل‌زاد،‌ فرستاده ویژه ایالات متحده در امور صلح افغانستان سه‌شنبه در پیامی توئیتری به چارچوب معاهده صلح مورد مذاکره واشنگتن و طالبان اشاره کرد:

«اکنون که برای دور بعدی مذاکرات با طالبان آماده می‌شویم، مهم است به خاطر داشته باشیم که به دنبال یک قرارداد جامع صلح هستیم و نه یک قرارداد عقب‌نشینی نیروها».

به گفته خلیل‌زاد، چهارچوب این طرح جامع شامل موارد روبه‌رو می‌شود: تضمین‌های ضدتروریستی به نحوی که طالبان اجازه استفاده از خاک افغانستان را برای ترتیب‌دادن حملات تروریستی نخواهد داد؛ عقب‌نشینی سربازان آمریکایی از افغانستان؛ پیگیری مذاکرات بیناافغانی برای دستیابی به راه‌حل سیاسی جهت پایان دادن به جنگ و امضای یک آتش‌بس دائم.

همزمان با خلیل‌زاد، ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان در حساب توئیتری‌اش به نقل از محمدسهیل شاهین،‌ سخنگوی دفتر سیاسی طالبان در قطر نوشته بود:

«گاهی سوال می شود که در مذاکرات با امریکایی ها چه پیشروی صورت گرفته است؟ ــ امریکایها در جریان مذاکرات پذیرفته اند که تمام نیروهای خود را از افغانستان خارج می کنند و در آینده در افغانستان هیچ مداخله نخواهد داشتند. پس این پیشروی خوبی است.»

اما ملا هیبت‌الله آخوندزاده، رهبر طالبان در آستانه عید فطر سال جاری،  در حالی از تعهد گروهش به صلح خبر داد که هیچ اشاره‌ای به امکان پذیرفتن آتش‌بس یا برقراری مذاکرات دوجانبه مستقیم با دولت اشرف غنی، رئیس‌جمهوری نکرد. آخوندزاده در عوض گفت:

«هیچ کس نباید از ما انتظار داشته باشد که پیش از رسیدن به اهداف‌مان، بر جبهه‌های داغ جهاد آب سرد بریزیم یا ۴۰ سال ایثارمان را فراموش کنیم».

جامعه مدنی افغانستان، به‌ویژه زنان نسبت به بازگشت طالبان به قدرت نگران هستند.


در همین زمینه:

رهبر طالبان: تا تأسیس «نظام اسلامی فراگیر» می‌جنگیم

Share