Share

در ششمین نشست شورای عالی همکاری راهبردی ایران و ترکیه دو کشور بر مقابله با گروه‌های کُرد مسلح و بازگرداندن سطح روابط تجاری به پیش از دوران کرونا تأکید کردند. روحانی و اردوغان خواهان همکاری‌های بیشتر «در برابر توطئه‌ها» شدند.

ششمین نشست شورای عالی همکاری راهبردی ایران و ترکیه سه‌شنبه ۱۸ شهریور ۱۳۹۹ / ۸ سپتامبر ۲۰۲۰ به شکل مجازی برگزار شد ـ عکس از ایرنا

ششمین نشست شورای عالی همکاری راهبردی ایران و ترکیه به میزبانی تهران و به‌شکل ویدئوکنفرانس با حضور حسن روحانی و رجب طیب اردوغان، رؤسای جمهوری ایران و ترکیه و هشت نفر از وزیران دو کشور سه‌شنبه ۱۸ شهریور / ۸ سپتامبر برگزار شد.

در پایان این نشست دو کشور بیانیه مشترکی در ۱۹ بند منتشر کردند که در آن بر تداوم و گسترش همکاری‌های دوجانبه، منطقه‌ای و بین‌المللی تهران و آنکارا در راستای تأمین منافع مشترک تأکید شده است.

به‌گزارش خبرگزاری آناتولی در این بیانیه بر «مبارزه مشترک» با حزب کارگران کردستان (پ‌ک‌ک)، حزب حیات آزاد کردستان (پژاک) و «دیگر گروه‌های تروریستی» نیز تأکید شد.

ترکیه در مرزهای شرقی خود و همچنین خاک عراق با پ‌ک‌ک درگیر است و نیروهای مرزی سپاه پاسداران جمهوری اسلامی در مرزهای غربی و شمال غربی ایران گاهی با نیروهای پژاک درگیری نظامی دارند.

ترکیه روز سه‌شنبه از آغاز عملیات نظامی جدیدی به نام «صاعقه-۱۰ نُردوز» با شرکت ۱۰۴۰ نیروی امنیتی متشکل از ۷۰ تیم عملیاتی در استان وان علیه نیروهای پ‌ک‌ک خبر داد.

در بیانیه مشترک نشست ترکیه و ایران، دو طرف همچنین تعهد کردند که به‌منظور جبران کاهش حجم تجاری میان دو کشور، طرح‌های اقتصادی جدیدی برای افزایش همکاری‌ها ارائه کنند.

یکی از مهم‌ترین دلایل کاهش مبادلات تجاری ایران و ترکیه کاهش صدور نفت و محصولات نفتی به آن کشور است. دولت ترکیه از یکم مه سال گذشته به خواست آمریکا واردات نفت از ایران را متوقف کرد. ترکیه تا قبل از آن تاریخ یکی از هشت کشوری بود که از معافیت ۱۸۰ روزه برای معاملات نفتی با ایران بهره می‌بردند. این معافیت موقت ۲ مه ۲۰۱۹ به پایان رسید و دولت آمریکا از تمدید آن خودداری کرد.

در پی شیوع ویروس جدید کرونا، اتاق بازرگانی تهران اردیبهشت‌ماه سال جاری اعلام کرد که ایران و ترکیه در فصل نخست سال ۲۰۲۰ حدود ۶۴۵ میلیون دلار صادرات و واردات داشته‌اند که نسبت به فصل نخست سال ۲۰۱۹، ۷۰ درصد کاهش یافته است.

بحران کرونا بر روابط تجاری دو کشور تأثیر قابل توجهی گذاشته و با بسته شدن مرز هوایی ایران عبور و مرور تاجران نیز کاهش یافته است.

مهرداد سعادت، رئیس اتاق بازرگانی ایران و ترکیه دو روز پیش، یکشنبه ۱۶ شهریور با اشاره به شیوع ویروس کرونا و کاهش مبادلات تجاری بین دو کشور گفت:

«طبیعتاً مبادلات تجاری در همه عرصه‌ها کاهش پیدا کرده است. اما در صورتی که ما زمان داشته باشیم می‌توانیم این خلاء ایجاد شده را از بین ببریم (…) به نظر می‌رسد، روابط اقتصادی بین دو کشور در حال افزایش است، زیرا با ترکیه در حال مذاکرات خوبی هستیم که امید می‌رود نتیجه‌بخش باشد و منجر به افزایش حجم تجارت ما با ترکیه شود.»

حسن روحانی در سخنانی در نشست شورای عالی همکاری راهبردی ایران و ترکیه گفت:

«ایران و ترکیه به‌عنوان دو قدرت بزرگ منطقه‌ای همواره در معرض دشمنی‌ها و کینه‌توزی‌هایی بوده‌اند و راهی جز تقویت روابط دوستان برای غلبه بر این توطئه‌ها وجود ندارد.»

روحانی اظهار امیدواری کرد که نشست مشترک دو کشور و توافقات که انجام خواهد شد، برای روابط دوجانبه سازنده باشد.

رجب طیب اردوغان نیز در این نشست گفت:

«گفت‌وگو و رایزنی ترکیه و ایران نقش تعیین‌کننده‌ای در حل بسیاری از مشکلات منطقه‌ دارد. باور دارم که همکاری ما با کاهش شرایط پاندمی بار دیگر به سطح قبلی خود بازمی‌گردد.»

اردوغان با بیان این‌که ترکیه کرونا را در کنترل خود قرار داده است اعلام کرد که این کشور در تلاش است تا اقتصاد خود را در مسیر تولید، صادرات و گردشگری توسعه دهد.

دور قبل نشست شورای عالی همکاری راهبردی ایران و ترکیه سال ۲۰۱۸ در آنکارا برگزار شد.

علیرضا معزی، معاون ارتباطات و اطلاع‌رسانی دفتر رئیس‌جمهوری ایران روز سه‌شنبه در صفحه توئیتر خود از بررسی راه‌های تحقق هدف‌گذاری ۳۰ میلیارد دلاری در روابط تجاری ایران و ترکیه در دیدار رئیسان جمهوری ایران و ترکیه خبر داد.

او نوشت «گسترش همکاری‌ در حوزه‌های انرژی، حمل و نقل و گردشگری»، از مسائل مورد توافق روحانی و اردوغان در نشست شورای عالی همکاری راهبردی دو کشور بود.

به‌گفته معزی «مسائل منطقه‌ای همچون ایجاد صلح و ثبات در سوریه، تداوم مذاکرات روند آستانه و عملیاتی شدن توافقات آن» و همچنین «مسئله‌ فلسطین و رفتار خیانت‌بار برخی کشورهای منطقه و لطمه‌ آن به جهان اسلام» نیز از محورهای گفت‌وگوی دو هیئت بود.

اشاره علیرضا معزی به عادی‌سازی روابط اسرائیل و امارات متحده عربی است که به‌تازگی صورت گرفت. ایران و ترکیه از جمله کشورهایی بودند که عادی‌سازی روابط این دو کشور را محکوم کردند. اسرائیل و امارات پروازها و تماس تلفنی مستقیم بین دو کشور را برقرار و پژوهش‌های مشترک برای مقابله با همه‌گیری ویروس کرونا در دو کشور را آغاز کرده‌اند. این دو کشور همچنین قصد دارند در زمینه‌های سرمایه‌گذاری‌های اقتصادی، نظام سلامت و برنامه‌های فضایی با یکدیگر همکاری کنند.

بیشتر بخوانید:

Share