پایان تمایز «معترض و تخریبگر»: چرخش علی خامنهای بهسوی سرکوب گستردهتر
حسین نوشآذر ـ تغییر لحن خامنهای که دوره تفکیک و گفتوگو را عملاً به پایان میرساند، پیام روشنی به نهادهای امنیتی میفرستد: دست بازتر برای برخورد سخت و گسترده. در حالی که اعتراضات سراسری وارد سیزدهمین روز خود شده و حضور خیابانی مردم گستردهتر از همیشه است، سخنان خامنهای پیشدرآمدی برای تشدید فشار امنیتیست و بدون آنکه هنوز به صراحت از خشونت حداکثری سخن گفته شود، زمینه را برای آن فراهم میکند.
حسین نوشآذر
رهبر جمهوری اسلامی ایران در دومین سخنرانی خود از آغاز اعتراضات، پیام اصلی و تغییر راهبردی «نظام» را به وضوح اعلام میکند: دوره تمایزگذاری بین معترض و اغتشاشگر به پایان رسیده و نظام در برابر آنچه «تخریبگر» خوانده ـ و آشکارا به تعبیر رهبر جمهوری اسلامی به اقدامات ترامپ و اسرائیل مرتبط میشود، کوتاه نخواهد آمد.
خامنهای با ساختن روایتی سهساحتی، اعتراضات را به عمل دیوانهوارِ «تخریب اموال برای خوشایند ترامپ» تقلیل داده، کل بحران را به عنوان «طرح ناامنسازی اسرائیل و آمریکا» معرفی میکند، و هرگونه پاسخ امنیتی را در چارچوب دفاع از میراث خونِ «صدها هزار شهید» را توجیه میکند.
خامنهای در دومین سخنرانیاش با رد صریح اولتیماتوم ترامپ و متقابلاً او را به کشتار غیرنظامیان متهم کردن، در واقع فرمان نهایی را صادر میکند: آمادهباش برای سرکوب تمامعیار داخلی تحت عنوان دفاع مقدس، و تقابل بیامان خارجی برای تبدیل بحران داخلی به میدانی نبرد با «استکبار».
این فقط یک سخنرانی نیست، بلکه یک بیانیه و یک سند راهبردی است که خط مشی آینده را برای سرکوبگران ترسیم میکند.
رهبر جمهوری اسلامی در سیزدهمین روز اعتراضات از تأکید بر «تفکیک معترض و اغتشاشگر» به تمرکز کامل بر «تخریبگر» تغییر موضع داده است. این به معنای تعمیم برچسب «تخریبگر» به طیف وسیعی از معترضان است تا توجیه سرکوب گسترده آسانتر شود.
در سخنان او عبارت «جمهوری اسلامی در برابر تخریبگران کوتاه نخواهد آمد» یک فرمان صریح است. این نشان میدهد دوره هرگونه بازی سیاسی درونحکومتی از جمله گمانهزنی درباره بناپارتیسم تا اطلاع ثانوی به پایان رسیده. پیام به نهادهای امنیتی و قضایی واضح است: دست باز برای پاکسازی.
حاکمیت در حال ساختن یک روایت جامع برای مواجهه پیشرو با مردم ایران است. این سناریو سه بازیگر دارد:
معترضان در مفهوم تخریبگرانی که اموال عمومی را خراب میکنند تا «دل ترامپ خوش بیاید.» این، مشروعیت هرگونه اعتراض را سلب و آن را به عمل دیوانهوار و خیانتآمیز تقلیل میدهد.
بازیگر خارجی که مجری طرح ناامنسازی اسرائیل و آمریکاست. این، هرگونه سرکوب را در چارچوب «دفاع مقدس در برابر دشمن خارجی» قرار میدهد.
و سرانجام خود حاکمیت، «نظامی که با خون صدها هزار شهید روی کار آمده.» این، یک خط قرمز خونین میکشد و هشدار میدهد که برای حفظ این میراث، هر میزان خونریزی جدید «مجاز» است.
سخنان خامنهای پاسخ نهایی به اولتیماتوم ترامپ است. پیام این است: «ما از تهدید تو نمیترسیم.»
خامنهای با اشاره به کشتهشدگان جنگ ۱۲ روزه و متهم کردن مستقیم ترامپ به کشتار، در حال بالا بردن هزینهٔ سیاسی هرگونه حمله آینده آمریکاست. اگر آمریکا حمله کند، آن را تکرار کشتار غیرنظامیان خواهند خواند.
چه آیندهای در پیش است؟
خامنهای در دومین سخنرانی خود پایان مرحله سیال بحران و آغاز مرحله درگیری قطعی را اعلام کرد. اقدامات فوری پیشرو احتمالاً اینها خواهد بود:
- سرکوب سیستماتیک و خونین:
با توجیه «مقابله با تخریبگری» و «خنثیسازی طرح اسرائیل»، دستگیریهای گسترده، محاکمههای سریع و استفاده بیپرواتر از نیروی مرگبار محتمل است. قطع اینترنت، زمینهساز همین مرحله است.
- تعلیق هرگونه گفتمان اصلاحطلبی درونحکومتی:
حالا که دشمن «تخریبگر وابسته به خارج» معرفی شد، هرگونه مدارا یا گفتوگو در درون حکومت، خیانت محسوب خواهد شد.
- آمادهسازی روانی ـ ایدئولوژیک برای جنگ منطقهای:
با تمرکز بر نقش اسرائیل و آمریکا، حاکمیت در حال افزایش تنش به سطح یک رویارویی وجودی است. این ممکن است مقدمهای برای اقدامات تهاجمی نیابتی یا حتی مستقیم علیه منافع آمریکا/ اسرائیل در منطقه باشد، تا بحران داخلی را به یک بحران امنیتی خارجی تبدیل کند.
حکومت تصمیم گرفته است به جای عقبنشینی، عمق میدان نبرد را افزایش دهد ـ هم در داخل (با سرکوب شدیدتر) و هم در خارج (با تقابل لفظی و عملی با آمریکا). آنها امیدوارند با این کار، هم جامعه را مرعوب کنند و هم با تبدیل کردن خود به «قلعهی محاصرهشده در برابر استکبار»، پایگاه سنتی خود را مجدداً بسیج کنند. این، پرخطرترین و پرهزینهترین استراتژی ممکن است که آینده را به روزهایی کاملاً غیرقابل پیشبینی و احتمالاً بسیار خونین تبدیل میکند.
نظرها
نظری وجود ندارد.