پرواز گسترده پهپادها بر فراز تهران و حملات به چند شهر ایران در دوازدهمین روز جنگ

شامگاه چهارشنبه ۲۰ اسفند گزارش‌های متعدد از پرواز شمار زیادی پهپاد در آسمان تهران منتشر شد. شاهدان عینی می‌گویند هم‌زمان صدای شلیک پدافند هوایی در نقاط مختلف شهر شنیده می‌شد و در برخی مناطق نیز صدای انفجار گزارش شده است. تصاویر منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی نشان می‌دهد پهپادها برای دقایق طولانی بر فراز پایتخت در حال پرواز بوده‌اند.

خبرگزاری فارس، نزدیک به سپاه پاسداران، گزارش داد که این پهپادها قصد داشتند ایست و بازرسی‌های نیروهای حکومتی در خیابان‌های تهران را هدف قرار دهند. این خبرگزاری نوشت پدافند هوایی در حال «رصد و هدف قرار دادن» این پهپادهاست و افزود: «گزارش‌های تأییدنشده از عملیات ناکام یکی از این پهپادها در شمال‌شرق تهران حکایت دارد.»

خبرگزاری فارس بعد نوشت چهار منطقه تهران هدف مستقیم این حملات بوده‌اند: منطقه ۲۴ در انتهای محلاتی؛ منطقه ۱۵ روبه‌روی پمپ بنزین هاشم‌آباد؛ منطقه ۱۶ در خیابان فدائیان اسلام؛ منطقه ۶ در انتهای بلوار کشاورز.

این خبرگزاری ساعاتی بعد افزود بنا بر آمار غیررسمی حدود «۱۰ نفر از مدافعان امنیت و بسیجیان مستقر در ایست‌های بازرسی» کشته شدند.

این نخستین‌بار است که رسانه‌های رسمی ایران از هدف قرار گرفتن نیروهای مسلح حکومت در خیابان‌های تهران خبر می‌دهند.

روز چهارشنبه ویدئوهایی که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد تردد خودروهای نظامی حامل تسلیحات سنگین در خیابان‌های تهران را نشان می‌داد. در برخی تصاویر نیز استقرار نیروهای مسلح در نقاط مختلف شهر دیده می‌شد.

در ادامه حملات هوایی روز چهارشنبه، گزارش‌ها از هدف قرار گرفتن چندین نقطه در ایران حکایت داشت. بر اساس گزارش‌ها، دانشگاه افسری امام حسین وابسته به سپاه پاسداران در تهران هدف بمباران قرار گرفته است. همچنین در محله‌های پاسداران (بهستان ۴) و جنت‌آباد تهران نیز انفجارهایی گزارش شد.

در جنوب ایران نیز حملاتی گزارش شد. ویدئوهایی که روز چهارشنبه منتشر شده، پرواز جنگنده‌ها بر فراز آسمان چابهار را نشان می‌داد. هم‌زمان گزارش‌هایی از بمباران اطراف فرودگاه بوشهر و همچنین حمله به پایگاه هوانیروز اصفهان در بعدازظهر همین روز منتشر شد.

در استان کردستان نیز شهر مریوان از بعدازظهر چهارشنبه هدف حملات متعددی قرار گرفت. به‌گفته منابع محلی، از حدود ساعت ۱۴ چند پایگاه نظامی اطراف این شهر از جمله پایگاه‌های مستقر در قله امام، چاوگ و مواضع سپاه در اطراف دریاچه زریبار هدف قرار گرفتند. همچنین هنگ مرزی داخل شهر، مرکز اطلاعات سپاه، رادارهای اطلاعاتی و برج دیده‌بانی سپاه در زریبار در میان اهداف گزارش شده‌اند.

منابع محلی از حمله به ستاد مرزبانی مریوان و دکل‌های نظامی در کوه امام نیز خبر دادند. به‌گفته این منابع، چند پایگاه سپاه در شهرهای کوچک اطراف نیز هدف قرار گرفته‌اند، از جمله پایگاه سپاه بردشه و پایگاه بیه‌کره در شهرک هجرت.

در بوشهر نیز مقام‌های محلی اعلام کردند حمله‌ای در نزدیکی بیمارستان شهدای خلیج فارس خسارت‌های سنگینی به این مرکز درمانی وارد کرده است.

الله‌کرم اخلاقی، رئیس دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، گفت: «شدت انفجارها به حدی بود که بخشی از ساختمان‌ها و تجهیزات بیمارستان آسیب دید و فعلاً امکان ادامه فعالیت در این مرکز وجود ندارد.»

این بیمارستان ۲۸۰ تخت دارد. مقام‌های ایران می‌گویند از آغاز جنگ تاکنون دست‌کم ۹ بیمارستان در کشور آسیب دیده‌اند.

روزنامه نیویورک‌تایمز روز چهارشنبه گزارش داد که حمله موشکی به مدرسه‌ای در میناب که ایران می‌گوید بیش از ۱۶۰ کشته برجای گذاشته، احتمالاً بر اثر اشتباه در تعیین هدف انجام شده است. به‌نوشته این روزنامه، ارتش آمریکا قصد داشت پایگاهی در نزدیکی مدرسه را هدف قرار دهد اما مختصات هدف بر اساس داده‌های قدیمی تعیین شده بود.

حملات متقابل جمهوری اسلامی

در تحولات منطقه‌ای، سپاه پاسداران اعلام کرد موج سی‌وهشتم عملیات «وعده صادق ۴» را آغاز کرده و با موشک و پهپاد چند پایگاه آمریکا در منطقه را هدف قرار داده است.

در بیانیه سپاه آمده است که پس از حمله موشکی به پایگاه بالگردی عدیری (بیورینگ) در کویت «۱۰۰ زخمی به بیمارستان‌های الجابر و المبارک منتقل شدند.»

سپاه همچنین اعلام کرد «پایگاه آمریکایی‌ها در بندر مینا سلمان در بحرین» و نیز «کمپ پاتریوت و مراکز اسکان نیروهای آمریکایی در پایگاه‌های محمد الاحمد و علی السالم در کویت» هدف حمله قرار گرفته‌اند. در پایان این بیانیه آمده است: «فقط به تسلیم کامل دشمن می‌اندیشیم.»

در جبهه دریایی، سپاه پاسداران اعلام کرد دو کشتی تجاری با نام‌های «اکسپرس رم» با پرچم لیبریا و «مایوری ناری» با پرچم تایلند را در تنگه هرمز هدف قرار داده است.

نیروی دریایی تایلند گفت در پی این حمله کشتی «مایوری ناری» دچار آتش‌سوزی شد و گارد ساحلی عمان ۲۰ خدمه آن را نجات داده و جست‌وجو برای سه نفر دیگر ادامه دارد.

سپاه مدعی شد این کشتی‌ها به‌دلیل بی‌توجهی به هشدارهای دریایی هدف قرار گرفته‌اند. علیرضا تنگسیری، فرمانده نیروی دریایی سپاه، در پیام تلویزیونی گفت: «از این پس هر شناوری برای عبور از تنگه باید از جمهوری اسلامی مجوز دریافت کند.»

قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا نیز اعلام کرد: «نمی‌گذاریم حتی یک لیتر نفت به نفع آمریکا و رفقایش از تنگه هرمز عبور کند.»

سخنگوی این قرارگاه خطاب به کشورهای غربی گفت: «نمی‌توانید قیمت نفت و انرژی را با تنفس مصنوعی پایین بیاورید.»

درخواست تخلیه غیرنظامیان از بنادر دریایی ایران

در لبنان نیز ارتش اسرائیل اعلام کرد مواضع حزب‌الله را در ضاحیه جنوبی بیروت هدف قرار داده است. به‌گفته ارتش اسرائیل، مراکز فرماندهی و انبارهای سلاح در این حملات هدف قرار گرفته‌اند.

وزارت بهداشت لبنان اعلام کرد حملات به روستای قانا در نزدیکی شهر صور پنج کشته و پنج زخمی بر جای گذاشته است و از یک هفته پیش تاکنون ۴۸۶ نفر در حملات اسرائیل کشته شده‌اند.

فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) نیز به غیرنظامیان در ایران هشدار داد از تأسیسات بندری که نیروهای دریایی ایران در آن‌ها حضور دارند فاصله بگیرند. در بیانیه این فرماندهی آمده است: «بنادر غیرنظامی که برای مقاصد نظامی استفاده شوند، بر اساس قوانین بین‌المللی می‌توانند به اهداف مشروع نظامی تبدیل شوند.»

در واکنش، ابوالفضل شکارچی، سخنگوی ستاد کل نیروهای مسلح ایران، گفت اگر بنادر ایران هدف قرار گیرند «همه بنادر و اسکله‌های منطقه اهداف مشروع ما خواهند بود» و ادعای استفاده از بنادر غیرنظامی برای پنهان کردن شناورهای نظامی را رد کرد.

مین‌گذاری در تنگه هرمز و توان نظامی ایران

در همین حال گزارش‌هایی منتشر شده که نشان می‌دهد ایران ممکن است در حال آماده‌سازی برای مین‌گذاری دریایی در تنگه هرمز باشد. مقام‌های آمریکایی می‌گویند تهران از شناورهای کوچک با توان حمل دو تا سه مین دریایی استفاده می‌کند و اعلام کرده‌اند که ۱۶ کشتی مین‌گذار ایران را هدف قرار داده‌اند.

امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، روز چهارشنبه گفت با وجود حملات آمریکا و اسرائیل، توان نظامی ایران «به صفر نرسیده است».

او پس از نشست رهبران گروه هفت گفت: «خسارت‌های قابل توجهی به توانایی‌های موشکی و نظامی ایران وارد شده است، اما ایران همچنان چندین کشور منطقه را هدف حملات قرار می‌دهد که نشان می‌دهد توانایی‌های آن به صفر نرسیده است.»

مکرون افزود تصمیم درباره «روشن کردن اهداف نهایی» و نیز «سرعت عملیات» بر عهده دونالد ترامپ، ذئیس‌جمهور آمریکا است. او همچنین گفت: «من هیچ تأییدی از سوی سرویس‌های اطلاعاتی کشورم و متحدانمان درباره استفاده ایران از مین‌های دریایی در تنگه هرمز ندارم.»

در همین حال سوئیس که حافظ منافع ایالات متحده در ایران است اعلام کرد به دلیل افزایش خطرات امنیتی، سفارت خود در تهران را به‌طور موقت تعطیل کرده است.

وزارت خارجه سوئیس در بیانیه‌ای گفت: «سفیر و پنج نفر از کارکنان سوئیسی سفارت امروز چهارشنبه از طریق زمینی ایران را ترک کردند و اکنون در خارج از ایران در امنیت به‌سر می‌برند.»

این کشور افزود تعطیلی موقت سفارت به اطلاع تهران و واشنگتن رسیده و سوئیس همچنان آماده است پیام‌هایی را که دو طرف لازم بدانند منتقل کند. این بیانیه می‌گوید کارکنان سفارت «به محض آن‌که شرایط اجازه دهد به تهران بازخواهند گشت.»

مهار قیمت نفت

در سطح بین‌المللی، آژانس بین‌المللی انرژی نیز اعلام کرد برای مهار افزایش قیمت نفت ۴۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر اضطراری کشورهای عضو وارد بازار خواهد کرد؛ بزرگ‌ترین آزادسازی ذخایر در تاریخ این نهاد. آلمان نیز اعلام کرد بخشی از ذخایر نفتی خود را در پاسخ به این تصمیم آزاد خواهد کرد.

ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، نیز گفت تیم‌هایی از کارشناس‌های اوکراینی برای کمک به مقابله با پهپادهای ایرانی به قطر، امارات متحده عربی و عربستان سعودی اعزام شده‌اند و تیم دیگری نیز در اردن حضور دارد. او گفت: «سه تیم قدرتمند از کارشناسان و نظامیان ما کار خود را آغاز کرده‌اند.»

در همین حال دونالد ترامپ بار دیگر از احتمال پایان جنگ سخن گفت و اظهار داشت: «تقریباً چیزی برای هدف قرار دادن در ایران باقی نمانده است.»

او در گفت‌وگویی با اکسیوس افزود: «هر زمانی که بخواهم این جنگ پایان می‌یابد.»

ترامپ همچنین در گفت‌وگو با خبرنگاران گفت: «ما می‌توانستیم کارهای خیلی بدتری انجام دهیم. ما بعضی چیزها را عمداً دست‌نخورده گذاشته‌ایم؛ چیزهایی که اگر آن‌ها را از بین ببریم -و می‌توانیم ظرف یک ساعت نابودشان کنیم- آن‌ها (ایرانی‌ها) عملاً دیگر هرگز قادر نخواهند بود آن کشور را دوباره بسازند.»