بقائی: فعلاً برنامه‌ای برای دور جدید مذاکرات با آمریکا نداریم

اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور  خارجه جمهوری اسلامی ایران دوشنبه ۳۱ فروردین / ۲۰ آوریل اعلام کرد که «تا این لحظه برنامه‌ای برای شرکت در دور دوم مذاکرات نداریم» و تأکید کرد که تصمیم‌گیری در این‌باره بر اساس «منافع و مصالح ملی» انجام خواهد شد.

بقائی همچنین توقیف یک کشتی ایرانی توسط آمریکا را «تجاوز» و «نقض صریح آتش‌بس» خواند و هشدار داد: «ایران قائل به هیچ‌گونه ضرب‌الاجل نیست» و در برابر هرگونه اقدام نظامی، «پاسخ مقتدرانه» خواهد داد.

سخنگوی وزارت خارجه در ادامه با اشاره به تحرکات دیپلماتیک آمریکا گفت: «این‌که سفر کرده‌اند یا گفته‌اند قصد سفر دارند، موضوعی است که به خودشان مربوط می‌شود، اما ما نشانه جدی از عزم آمریکا نمی‌بینیم.»

یک مقام ارشد ایرانی نیز با اشاره به بن‌بست در مذاکرات به خبرگزاری رویترز گفته است: «اختلافات بر سر برنامه هسته‌ای همچنان حل نشده» و افزوده است که «ادامه محاصره دریایی آمریکا، مذاکرات صلح را تضعیف می‌کند». او همچنین تصریح کرده که «توانایی‌های دفاعی ایران، از جمله برنامه موشکی آن، قابل مذاکره نیست».

این در حالی است که آمریکا تأیید کرده که هیئتی به ریاست جی‌دی ونس، معاون دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا و عضویت استیو ویتکاف و جرد کوشنر، مشاوران ترامپ به پاکستان سفر کرده و مقام‌های پاکستانی نیز با اقدامات امنیتی گسترده، خود را برای میزبانی احتمالی مذاکرات آماده کرده‌اند.

دونالد ترامپ روز گذشته پس از چند روز ابراز خوش‌بینی، لحن خود را به‌طور محسوسی تندتر کرده و با تأیید اعزام تیم مذاکره‌کننده ایالات متحده به اسلام‌آباد، تهدیدهای کم‌سابقه‌ای مطرح کرد. او در پیامی اعلام کرد: «ما یک توافق بسیار منصفانه و معقول پیشنهاد می‌دهیم و امیدوارم آن را بپذیرند، چون اگر نپذیرند، ایالات متحده تمام نیروگاه‌ها و تمام پل‌های ایران را از بین خواهد برد.»

ترامپ همچنین ایران را به «نقض کامل آتش‌بس» متهم کرده و مدعی شده که در تنگه هرمز به سوی کشتی‌های خارجی شلیک کرده است. او با لحنی تند نوشت: «آدم خوب بودن دیگر بس است… آن‌ها سریع تسلیم خواهند شد». او در عین حال تأکید کرد که فشار اقتصادی و محاصره دریایی ادامه خواهد یافت.

در پی حمله آمریکا به کشتی باری ایرانی «توسکا»، فرماندهی مرکزی ایالات متحده آمریکا (سنتکام) جزئیات بیشتری از توقیف این کشتی منتشر کرد.

بر اساس این گزارش، این کشتی که با پرچم ایران در شمال دریای عرب و در مسیر بندرعباس حرکت می‌کرد، به مدت شش ساعت به هشدارهای نیروهای آمریکایی بی‌توجهی کرده است. در ادامه، ناوشکن «یو‌اس‌اس اسپروانس» با شلیک به موتورخانه، سیستم رانش کشتی را از کار انداخت. پس از آن، نیروهای تفنگدار دریایی آمریکا از طریق بالگرد و با عملیات «راپل» از عرشه ناو «یو‌اس‌اس تریپولی» وارد کشتی شده و کنترل آن را به دست گرفتند.

سنتکام اعلام کرده که این اقدام در چارچوب «تشدید محاصره دریایی» علیه ایران انجام شده و این کشتی همچنان در بازداشت نیروهای آمریکایی است. طبق این گزارش، از زمان آغاز این محاصره، دست‌کم ۲۵ کشتی تجاری مجبور به تغییر مسیر یا بازگشت شده‌اند.

داده‌های دریانوردی نشان می‌دهد کشتی «توسکا» که حدود ۲۹۰ متر طول دارد، پیش‌تر از بندر کلانگ مالزی حرکت کرده و در فاصله حدود ۴۰ مایل دریایی از چابهار متوقف شده است.

پیش از این، گزارش‌هایی از تیراندازی به چند کشتی تجاری در تنگه هرمز منتشر شده بود. یک شرکت کشتیرانی فرانسوی اعلام کرده یکی از شناورهایش هدف «شلیک هشدار» قرار گرفته و منابع دیگر نیز از هدف قرار گرفتن کشتی‌هایی با پرچم‌های مختلف خبر داده‌اند.

در شرایطی که آتش‌بس شکننده پس از ۴۰ روز جنگ رو به پایان است، مسیر دیپلماسی با موانع جدی روبه‌روست و هرگونه تشدید تنش می‌تواند به سرعت منطقه را به سمت درگیری گسترده‌تر سوق دهد.