رافائل گروسی: توافق با ایران بدون نظارت بی‌ارزش است

رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ضمن استقبال از تمدید آتش‌بس میان ایران و آمریکا اعلام کرد که ایران در کانون یک تحول خطرناک بین‌المللی قرار دارد. او در مصاحبه‌ای با روزنامه «دیلی تلگراف» هشدار داد که مناقشه بر سر برنامه هسته‌ای تهران می‌تواند موج جدیدی از تسلیحات هسته‌ای را به‌راه اندازد.

گروسی اعلام کرد که هرگونه توافق احتمالی میان ایالات متحده آمریکا و ایران بدون نظارت آژانس تحت امر او، بی‌ارزش خواهد بود. او گفت: «بدون راستی‌آزمایی، هیچ توافقی عملاً توافق نیست.» در غیر این صورت، تنها با یک «توهمِ توافق» یا وعده‌ای روبه‌رو هستیم که هیچ‌کس نمی‌تواند اجرای آن را با اطمینان احراز کند.

او تأکید کرد که تنها آژانس بین‌المللی انرژی اتمی می‌تواند به‌طور عینی تأیید کند که آیا ایران گام‌های مورد توافق را واقعاً اجرا می‌کند یا خیر. گروسی خاطرنشان کرد که نهاد او تأسیسات ایران را بسیار دقیق می‌شناسد و می‌تواند «بی‌طرفی مطلق» را تضمین کند.

 هشدار درباره اثر دومینویی در منطقه

مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در عین حال هشدار داد که یک ایرانِ مجهز به سلاح هسته‌ای می‌تواند سایر کشورهای منطقه را به اقدام متقابل وادارد. هم‌اکنون در چندین کشور به‌طور علنی درباره ایجاد برنامه‌های تسلیحات هسته‌ای خود صحبت می‌شود. چنین اثر دومینویی می‌تواند پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (ان‌پی‌تی) را به لرزه درآورد.

گروسی در گفت‌وگو با تلگراف ضمن بیان این‌که «جهانی با ۲۰ کشور دارای سلاح هسته‌ای یا بیشتر، بسیار خطرناک خواهد بود»، افزود ترکیب فعلیِ درگیری‌ها، ناامنی و قطب‌بندی‌های ژئوپلیتیک می‌تواند دولت‌ها را به این سمت سوق دهد که بگویند: «ما احساس امنیت نمی‌کنیم و به اندازه کافی محافظت نمی‌شویم».

 سناریوهای نظامی

رافائل گروسی در مورد سناریوهای نظامی علیه تأسیسات هسته‌ای ایران با احتیاط اظهارنظر کرد. او تأکید کرد که برخورد با مواد هسته‌ای «موضوعی بسیار حساس» است. حتی تأسیسات آسیب‌دیده نیز می‌توانند خطرات امنیتی و ایمنی قابل‌توجهی به‌همراه داشته باشند.

مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ۲۶ فروردین / ۱۵ آوریل نیز بر ضرورت یک نظام راستی‌آزمایی جامع برای برنامه هسته‌ای ایران تأکید کرده و گفته بود هرگونه توافق در زمینه فن‌آوری هسته‌ای «نیازمند سازوکارهای راستی‌آزمایی بسیار دقیق» است.

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اعلام کرده که ایران دارای ۴۴۰,۹ کیلوگرم اورانیوم غنی‌شده تا سطح خلوص ۶۰ درصد است؛ سطحی که از نظر فنی فاصله اندکی با سطح مورد نیاز برای ساخت سلاح هسته‌ای یعنی ۹۰ درصد دارد.

گروسی پیش‌تر گفته بود که این میزان ذخایر می‌تواند در صورت تصمیم ایران برای نظامی‌سازی برنامه خود، امکان ساخت تا ۱۰ بمب هسته‌ای را فراهم کند.

بر اساس دستورالعمل‌های آژانس، چنین مواد هسته‌ای با غنای بالا معمولاً باید هر ماه مورد راستی‌آزمایی قرار گیرند.