جزئیات پیشنهاد ایران؛ تهران خواستار خروج نیروهای آمریکایی و پرداخت غرامت جنگی است

رسانه‌های حکومتی ایران سه‌شنبه ۲۹ اردیبهشت جزئیاتی از جدیدترین پیشنهاد تهران به ایالات متحده آمریکا را منتشر کردند.

به گزارش خبرگزاری ایرنا، ‌کاظم غریب‌آبادی،‌ معاون امور حقوقی و بین‌المللی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی با حضور در کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی، گزارشی از روند مذاکرات و آخرین تحولات و تصمیمات اتخاذ شده ارائه داد.

به‌گفته غریب‌آبادی‌ ‌تأکید بر «حق غنی‌سازی و برخورداری جمهوری اسلامی ایران از حقوق هسته‌ای صلح‌آمیز، خاتمه جنگ در تمامی جبهه‌ها از جمله لبنان، رفع محاصره دریایی آمریکا، آزادسازی اموال و دارائی‌های ایران، تأمین خسارت‌های وارد شده در جنگ تحمیلی توسط ایالات متحده جهت بازسازی، خاتمه تمامی تحریم‌های یک‌جانبه و قطعنامه‌های شورای امنیت ، خروج نیروهای آمریکایی از محیط پیرامونی جمهوری اسلامی»‌، از جمله محورهای پیشنهادهای اخیر ایران است.

رویترز نوشته است که شرایط تشریح‌شده در پیشنهاد جدید ایران، تفاوت چندانی با پیشنهاد قبلی این کشور ندارد؛ پیشنهادی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، هفته گذشته آن را به‌عنوان «زباله» رد کرده بود.

ترامپ روز دوشنبه گفت پس از آن‌که تهران پیشنهاد جدیدی را به واشنگتن ارسال کرد، روند برنامه‌ریزی‌شده برای ازسرگیری حملات به ایران را متوقف کرده است و اکنون «بخت بسیار خوبی» برای دستیابی به توافقی جهت محدود کردن برنامه هسته‌ای ایران وجود دارد.

ترامپ که برای دستیابی به توافقی جهت بازگشایی تنگه هرمز – به‌عنوان آبراه حیاتی تأمین نفت و سایر کالاهای اساسی - تحت فشار قرار دارد، پیش از این نیز ابراز امیدواری کرده بود که توافق برای پایان دادن به این درگیری نزدیک است و به همین ترتیب تهدید کرده بود که اگر تهران به توافق نرسد، حملات سنگینی را علیه ایران انجام خواهد داد.

ترامپ در پستی در رسانه‌های اجتماعی گفت که رهبران قطر، عربستان سعودی و امارات متحده عربی از او خواسته‌اند حملات را متوقف کند، زیرا «توافقی حاصل خواهد شد که برای ایالات متحده آمریکا و همچنین همه کشورهای خاورمیانه و فراتر از آن بسیار قابل قبول خواهد بود».

او اواخر روز دوشنبه در گفت‌وگو با خبرنگاران گفت که اگر ایالات متحده بتواند با ایران به توافقی برسد که مانع از دستیابی تهران به سلاح هسته‌ای شود، راضی خواهد شد.

ترامپ به خبرنگاران گفت: «به نظر می‌رسد بخت بسیار خوبی وجود دارد که آن‌ها بتوانند به راه حلی برسند. اگر بتوانیم بدون بمباران شدیدِ آن‌ها این کار را انجام دهیم، بسیار خوشحال خواهم شد.»

یک منبع پاکستانی در گفت‌وگو با رویترز تأیید کرد که اسلام‌آباد، که از زمان میزبانیِ تنها دور مذاکرات صلح در ماه گذشته پیام‌ها را میان دو طرف ردوبدل کرده، پیشنهاد ایران را با واشنگتن به اشتراک گذاشته است.

سیگنال‌های متناقض

اگرچه هیچ‌یک از طرفین به‌طور علنی از هیچ امتیازی در مذاکراتی که یک ماه است متوقف شده پرده برنداشته‌اند، اما یک مقام ارشد ایرانی روز دوشنبه اشاره کرد که واشنگتن ممکن است از برخی از مواضع خود کوتاه آمده باشد.

این منبع گفت که ایالات متحده با آزادسازی یک‌چهارم از دارایی‌های بلوکه‌شده ایران - به ارزش ده‌ها میلیارد دلار - که در بانک‌های خارجی نگهداری می‌شود، موافقت کرده است. ایران خواهان آزادسازی تمامی این دارایی‌هاست.

همچنین این منبع اعلام کرد واشنگتن انعطاف‌پذیری بیشتری نشان داده و موافقت کرده است که ایران به برخی از فعالیت‌های صلح‌آمیز هسته‌ای خود تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ادامه دهد.

ایالات متحده موافقت با هرگونه موردی در این مذاکرات را تأیید نکرده است.

یک مقام آمریکایی که خواست نامش فاش نشود، گزارش خبرگزاری تسنیم ایران مبنی بر موافقت واشنگتن با معافیت تحریم‌های نفتی ایران در جریان مذاکرات را تکذیب کرد.

بمباران‌های آمریکا و اسرائیل پیش از آن‌که در اوایل ماه آوریل با آتش‌بس به حالت تعلیق درآید، هزاران نفر را در ایران به کام مرگ کشاند. اسرائیل به بهانه تعقیب شبه‌نظامیان حزب‌اللهِ مورد حمایت ایران به لبنان هم حمله کرده و هزاران نفر دیگر را کشته و صدها هزار نفر را از خانه‌هایشان آواره کرده است. حملات ایران به اسرائیل و کشورهای همسایه در خلیج فارس نیز ده‌ها کشته برجای گذاشته است.

آتش‌بس جنگ علیه ایران تا حد زیادی برقرار بوده است، هرچند اخیراً پهپادهایی از عراق به سمت کشورهای حوزه خلیج فارس از جمله عربستان سعودی و کویت پرتاب شده‌اند که به‌نظر می‌رسد توسط ایران و متحدانش هدایت شده باشند.

ترامپ و بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، اعلام کرده بودند که این جنگ را برای مهار حمایت ایران از شبه‌نظامیان منطقه‌ای، برچیدن برنامه هسته‌ای، نابودی توانمندی‌های موشکی آن و ایجاد شرایطی برای سرنگونی حاکمان ایران توسط مردم آغاز کرده‌اند. اما این جنگ هنوز نتوانسته ایران را از ذخایر اورانیوم غنی‌شده خود که در آستانه درجه تسلیحاتی است، یا توانایی‌اش در تهدید همسایگان با موشک، پهپاد و شبه‌نظامیان منطقه‌ای هم‌پیمان این حکومت محروم کند.