استقبال گروسی از توافق ۶۰ روزه؛ تنش بر سر تنگه هرمز ادامه دارد

رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گفت امضای یک تفاهم‌نامه مهم بین ایران و ایالات متحده به آژانس بین‌المللی انرژی اتمی کمک خواهد کرد تا مسئله هسته‌ای را حل کند.

بنا به گزارش مذاکره‌کنندگان آمریکایی و ایرانی بر سر یک تفاهم‌نامه برای تمدید آتش‌بس به مدت ۶۰ روز و آغاز مذاکرات درباره برنامه هسته‌ای ایران توافق کرده‌‌اند. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز جمعه در اتاق وضعیت کاخ سفید جلسه‌ای دو ساعته با مشاوران امنیت ملی خود برگزار کرد، اما تا شنبه ۳۰ مه/۹ خرداد تصمیمی برای پیشبرد توافق تمدید آتش‌بس ۶۰ روزه با ایران و بازگشایی تنگه هرمز اتخاذ نکرده است.

ترامپ پیشتر تأیید کرده بود که مذاکره‌کنندگان دو طرف به توافق اولیه‌ای رسیده‌اند، اما تأکید دارد تنها توافقی را امضا خواهد کرد که خطوط قرمز او را در نظر داشته و جاه‌طلبی‌های هسته‌ای ایران را مهار کند. از سوی دیگر، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، صراحتاً اعلام کرد که هیچ توافقی با ایالات متحده نهایی نشده و در حال حاضر هیچ مذاکره‌ای درباره پرونده هسته‌ای در جریان نیست؛ تمرکز ایران بر پایان جنگ است و کنترل تنگه هرمز نیز موضوعی دوجانبه بین ایران و عمان محسوب می‌شود.

گروسی در مصاحبه اختصاصی با شبکه تلویزیونی جهانی چین (CGTN) در لندن گفت که از امضای این تفاهم‌نامه طبق آنچه گزارش شده استقبال می‌کند، زیرا این امر به آژانس فرصت می‌دهد تا وضعیت هسته‌ای ایران را بهتر درک کند. وی افزود:

او در ادامه افزود:

او هشدار داد که هنوز مسائل کلیدی متعددی در مورد توانمندی‌های هسته‌ای باقی مانده که باید مذاکره شود.

گروسی گفت:

تداوم جدال بر سر حاکمیت تنگه هرمز

طبق گزارش آکسیوس، تفاهم‌نامه پیشنهادی ۶۰ روزه اعلام خواهد کرد که عبور و مرور از تنگه هرمز «بدون محدودیت» خواهد بود. یک مقام آمریکایی در این باره گفته است که این به معنای عدم دریافت عوارض یا ایجاد مزاحمت خواهد بود و ایران موظف است تمام مین‌های موجود در تنگه را ظرف ۳۰ روز خارج کند.

رئیس‌جمهور آمریکا روز گذشته از پایان محاصره دریایی تنگه هرمز خبر داده و گفته بود با همکاری آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و در اقدامی مشترک میان آمریکا و چین اورانیوم غنی‌شده پنهان استخراج و نابود خواهد شد. با این حال فقط چند ساعت بعد  پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا اعلام کرد که محاصره دریایی ایالات متحده همچنان به قوت خود باقی است و حتی در حال گسترش است. وی ادعا کرد که ایران می‌خواهد وانمود کند کنترل تنگه هرمز را در دست دارد، اما در واقعیت این نیروی دریایی آمریکاست که کنترل آبراه را در اختیار دارد و هیچ کشتی‌ای بدون اجازه آمریکا از تنگه عبور نمی‌کند.

 هگست تأکید کرد این محاصره تا دستیابی به توافقی که جاه‌طلبی‌های هسته‌ای ایران را مهار کند، ادامه خواهد یافت.  

در همان حال نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد که ۲۰ فروند شناور تجاری با هماهنگی کامل این نیرو و مراجع دریایی کشور، «از مسیر اقتدار» در تنگه هرمز عبور کرده‌اند. بر اساس این اطلاعیه، این اقدام در چارچوب برقراری «نظم ایرانی» در آبراه انجام شده است.

در همین حال، سعود بن عبدالرحمن آل ثانی، معاون نخست‌وزیر قطر، در کنفرانس شانگری‌لا در سنگاپور اعلام کرد که کشورش با دریافت عوارض دائمی از کشتی‌های عبوری از تنگه هرمز مخالف است، اما دریافت عوارض موقت و محدود برای تأمین هزینه‌هایی مانند مین‌روبی یا اهداف مشخص دیگر را قابل مذاکره می‌داند.