برآورد ۳۷ هزار میلیارد تومانی از خسارت‌های جنگ به مسکن، اماکن تجاری و لوازم مردم در ایران

مجید جودی، معاون بازسازی و مسکن روستایی بنیاد مسکن انقلاب اسلامی، در گفت‌وگویی با خبرگزاری رسمی جمهوری اسلامی ایران (ایرنا) درباره آخرین وضعیت بازسازی مناطق آسیب‌دیده از جنگ گفت در مجموع ۲۵ استان کشور درگیر خسارات جنگ شده‌اند. او گفت در مرحله سوم جنگ که دو هفته پیش رخ داد، در کنارم و چابهار نیز به منازل مردم خسارت وارد شد و به این ترتیب یک استان دیگر به فهرست مناطق آسیب‌دیده اضافه شد.

معاون بنیاد مسکن گفت تاکنون بیش از ۱۴۰ هزار پرونده ارزیابی خسارت تشکیل شده که حدود ۱۱۰ هزار پرونده مربوط به منازل مسکونی و واحدهای تجاری و حدود ۳۵ هزار پرونده مربوط به معیشت و لوازم و اسباب اساسی مردم است.

او افزود بنیاد مسکن علاوه بر ارزیابی خسارت واحدهای مسکونی، برای لوازم ضروری مردم نیز پرونده تشکیل داده و اطلاعات آن را در اختیار دستگاه‌های متولی قرار داده است.

بر اساس اظهارات جودی، از مجموع ۴۰۷ نقطه جمعیتی آسیب‌دیده، ۲۲۲ شهر و ۱۸۵ روستا دچار خسارت شده‌اند. به گفته او، به جز تهران که مسئولیت ارزیابی و بازسازی آن بر عهده شهرداری تهران قرار گرفته، ارزیابی و بازسازی سایر شهرها و روستاها بر عهده بنیاد مسکن بوده است.

دولت در ۲۸ اسفند نیز مصوبه‌ای صادر کرد که بر اساس آن مسئولیت ارزیابی و بازسازی کلان‌شهرهای با جمعیت بیش از یک میلیون نفر به شهرداری‌ها واگذار شد. جودی گفت در کرمانشاه، به درخواست استاندار، این مسئولیت دوباره به بنیاد مسکن بازگردانده شده است.

او استان‌های ایلام، کرمانشاه و کردستان را دارای بیشترین خسارت از نظر تعداد و ارزش خسارت اعلام کرد. جودی افزود در تهران نیز خسارات قابل توجهی وارد شده، اما به دلیل اینکه مسئولیت بازسازی این شهر بر عهده شهرداری تهران است، آمار دقیق خسارات آن در اختیار بنیاد مسکن نیست.

او گفت بنیاد مسکن در مرحله نخست، تعمیر واحدهایی را که خسارت جزئی دیده بودند در اولویت قرار داده است. واحدهایی که به تعویض شیشه، در و پنجره یا تعمیرات جزئی نیاز داشتند، همزمان با جنگ تعمیر شدند.

جودی مدعی شد که تاکنون تعمیر ۶۳ هزار و ۵۲۶ واحد به پایان رسیده است. این تعمیرات با مشارکت مردم انجام شده و در مواردی مردم شخصاً اقدام به تعمیر کرده‌اند و پس از ارائه فاکتور، هزینه‌های مربوطه به آنها پرداخت شده است.

جودی میزان خسارت واردشده به بخش مسکن، اماکن تجاری و اسباب اساسی مردم را بیش از ۳۷ هزار میلیارد تومان برآورد کرد. او گفت بخش عمده واحدهای آسیب‌دیده، واحدهای تعمیری بوده‌اند و حدود یک‌هزار و ۲۰۰ واحد نیز به احداث مجدد نیاز دارند.

بر اساس توضیحات معاون بنیاد مسکن، تعمیرات در سه سطح جزئی، متوسط و اساسی انجام شده است. از ۶۳ هزار و ۵۲۶ واحد تعمیرشده، ۴۷ هزار و ۳۶۳ واحد در سطح تعمیرات جزئی، ۱۴ هزار و ۴۳۸ واحد در سطح تعمیرات متوسط و یک‌هزار و ۷۲۵ واحد در سطح تعمیرات اساسی قرار داشته‌اند.

جودی گفت برنامه بنیاد مسکن این است که تعمیر تمامی واحدهای تعمیری تا پایان سال جاری به اتمام برسد.

او درباره واحدهای تخریب‌شده نیز گفت این واحدها نیازمند دریافت پروانه، نظارت و طی مراحل اداری هستند و این خدمات به صورت رایگان ارائه می‌شود. به گفته او، عملیات ساخت ۳۵۸ واحد آغاز شده و بازسازی ۱۳ واحد نیز به پایان رسیده است. جودی پیش‌بینی کرد تمامی واحدهای احداثی تا پایان سال ۱۴۰۶ تکمیل شوند.

در بخش دیگری از این طرح، حدود سه‌هزار و ۱۰۰ خانوار آسیب‌دیده که به اسکان موقت نیاز داشتند، مشمول تسهیلات ودیعه مسکن شده‌اند. میزان این ودیعه در روستاها ۳۰۰ میلیون تومان، در شهرهای زیر ۲۵ هزار نفر جمعیت ۴۰۰ میلیون تومان، در سایر شهرها ۶۰۰ میلیون تومان و در مراکز استان‌ها ۷۰۰ میلیون تومان تعیین شده است.

جودی گفت تاکنون بیش از سه‌هزار خانوار این تسهیلات را دریافت کرده و برای خود مسکن اجاره کرده‌اند.

برای خانوارهایی که وسایل منزل آنها به طور کامل از بین رفته است نیز مبلغ ۲۵۰ میلیون تومان در نظر گرفته شده که شامل ۱۵۰ میلیون تومان وام قرض‌الحسنه و ۱۰۰ میلیون تومان کمک بلاعوض است. به گفته جودی، این منابع با همکاری کمیته امداد، بنیاد مستضعفان، ستاد اجرایی فرمان امام و بنیاد مسکن تأمین شده و تاکنون به بیش از ۱۲ هزار خانوار پرداخت شده است.

او افزود در قالب منابع جدید دولت، پرداخت کمک بلاعوض برای جبران خسارت لوازم خانگی تا سقف یک میلیارد تومان نیز در دستور کار قرار گرفته است.

به گفته معاون بنیاد مسکن، در ارزیابی خسارت لوازم خانگی، قیمت متعارف بازار ملاک قرار می‌گیرد و بدون توجه به برند کالا، هزینه خرید اقلام ضروری مانند یخچال و تلویزیون پرداخت می‌شود.

جودی میزان منابع تأمین‌شده برای جبران خسارات را تاکنون حدود ۶.۵ هزار میلیارد تومان اعلام کرد و گفت برای تأمین منابع باقی‌مانده، استفاده از ظرفیت مسئولیت‌های اجتماعی، کمک خیرین و حمایت دولت در دستور کار قرار دارد.

به گفته این مقام مسئول برای هر واحد احداثی، به ازای هر متر مربع فضای خالص و مشاعات، حدود ۲۵ میلیون تومان خسارت پرداخت می‌شود. معاون بنیاد مسکن با وجود اشاره به محدودیت‌های مالی گفت دولت جبران خسارات مردم را در اولویت قرار داده و تلاش می‌شود خسارات واردشده به مسکن، اماکن تجاری و لوازم خانگی تا حد امکان جبران شود.

۲۵ فروردین ۱۴۰۵ فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، در گفت‌وگو با خبرگزاری ریانووستی روسیه با اشاره به برآوردهای اولیه از خسارت‌های حملات آمریکا و اسرائیل، اعلام کرده بود که میزان خسارت‌های واردشده به ایران تا این مرحله «حدود ۲۷۰ میلیارد دلار» برآورد شده، هرچند این رقم هنوز نهایی و قطعی نیست.