یگان زنان کُرد می‌تواند به‌عنوان نیرویی مستقل به وزارت کشور سوریه بپیوندد

«یگان‌های حفاظت از زنان» (YPJ)، نیروی نظامی متشکل از زنان و وابسته به «نیروهای دموکراتیک سوریه» (SDF) به رهبری کُردها، پنج‌شنبه ۵ شهریور / ۲۷ اوت اعلام کرد که این نیرو می‌تواند به‌عنوان یک «نیروی متمایز و سازمان‌یافته» در وزارت کشور سوریه ادغام شود.

این تحول چند ماه پس از آن رخ می‌دهد که چگونگی ادغام نیروهای زن کُرد به یکی از مسائل مورد اختلاف در روند گسترده‌تر ادغام نیروهای کُرد در ساختار دولت سوریه تبدیل شده بود.

«یگان‌های حفاظت از زنان» در بیانیه‌ای اعلام کرد فرماندهی کل این نیرو با هیئتی رسمی از وزارت کشور سوریه دیدار کرده است. در این دیدار، «موضوعات مربوط به امنیت و ثبات در سوریه» و همچنین «همکاری و هماهنگی میان دو طرف» به‌طور گسترده مورد بحث قرار گرفت.

در این بیانیه آمده است که آینده این یگان‌های زنان «محور اصلی دیدار» بوده و تأکید شده است که «یگان‌های حفاظت از زنان می‌تواند به‌عنوان یک نیروی متمایز و سازمان‌یافته در ساختار وزارت کشور ادغام شود.»

به‌گفته «یگان‌های حفاظت از زنان»، این دیدار در «فضایی مثبت و سازنده» و با هدف پیشبرد «روند ادغام در چارچوب توافق ۲۹ ژانویه ۲۰۲۶» انجام شده است. این نیرو همچنین از برگزاری «دیدارها و گفت‌وگوهای بیشتر» در آینده خبر داده است.

«یگان‌های حفاظت از زنان»، نیرویی متشکل از زنان و وابسته به «یگان‌های مدافع خلق» (YPG)، یکی از اجزای اصلی «نیروهای دموکراتیک سوریه» است. این نیرو در اوایل سال ۲۰۱۵ نقش مهمی در آزادسازی کوبانی، شهر نمادین کُردها در شمال‌ شرق سوریه (روژاوا)، از کنترل گروه «دولت اسلامی» (داعش) داشت.

بیانیه روز پنج‌شنبه «یگان‌های حفاظت از زنان» در حالی منتشر شده که مظلوم عبدی، فرمانده «نیروهای دموکراتیک سوریه»، روز سه‌شنبه از انحلال نیروهای تحت فرمان خود خبر داد.

اعلام عبدی در چارچوب توافق ۹ بهمن / ۲۹ ژانویه گذشته با دمشق صورت گرفت؛ توافقی که بر اساس آن، دو طرف بر سر ادغام نیروهای تحت رهبری کُردها، همچنین نهادهای «اداره خودمختار دموکراتیک شمال و شرق سوریه» (DAANES) که اداره روژاوا را بر عهده دارد، در ساختارهای دولتی سوریه توافق کردند.

این تحول همچنین پس از ماه‌ها مذاکره و اختلاف میان دمشق و روژاوا درباره نحوه ادغام نیروهای زن کُرد صورت می‌گیرد.

«یگان‌های حفاظت از زنان» پیش‌تر خواستار آن بود که مانند نیروهای رزمی «نیروهای دموکراتیک سوریه»، تحت نظارت وزارت دفاع سوریه ادغام شود. نیروهای رزمی «نیروهای دموکراتیک سوریه» قرار بود در قالب تیپ‌های نظامی موجود و با حفظ ساختار فرماندهی منطقه‌ای خود در مناطق کُردنشین سازمان‌دهی شوند.

با این حال، عبد‌الکریم عمر، نماینده «اداره خودمختار دموکراتیک شمال و شرق سوریه»، اوایل ماه اوت گفته بود دمشق این پیشنهاد را رد کرده و گفته است: «در وزارت [دفاع] نیروی زن وجود ندارد.»

عمر گفته بود در پی این مخالفت، «یگان‌های حفاظت از زنان» با پیوستن به وزارت کشور به‌عنوان نیروی مبارزه با تروریسم موافقت کرده و پیشنهاد دولت سوریه درباره نقش آینده این نیرو در نهادهای دولتی را پذیرفته است. به‌گفته او، این نیرو «به‌عنوان یک واحد یا گروه، به‌صورت یکپارچه و تحت وزارت کشور» فعالیت خواهد کرد.

به‌رسمیت شناختن زبان کُردی

در همین حال تلاش‌ها برای به‌رسمیت‌شناختن کُردی به‌عنوان زبان رسمی در سوریه ادامه دارد و هم‌زمان دمشق در دوره انتقالی، در زمینه اداره آموزش به زبان کُردی پیشرفت‌هایی داشته است.

حسن محمد علی، رئیس مشترک روابط عمومی «شورای دموکراتیک سوریه»، روز گذشته گفت: «ما زبان کُردی را در سوریه رسمی خواهیم کرد.» او افزود که مطالبه برخورداری از حق تحصیل به زبان کُردی، که سال‌ها از کُردها سلب شده بود، «پشتوانه قانون اساسی خواهد یافت» و افرادی که در ساختار دولت مسئولیت می‌گیرند، از درون حکومت برای تضمین این حقوق تلاش خواهند کرد.

«شورای دموکراتیک سوریه» شاخه سیاسی «نیروهای دموکراتیک سوریه» است که اوایل این هفته در چارچوب روند ادغام با دولت دمشق منحل شد.

احمد الشرع، رئیس‌جمهوری موقت سوریه، در ژانویه گذشته با صدور فرمان شماره ۱۳، کُردی را به‌عنوان «زبان ملی» به‌رسمیت شناخت و آموزش آن را در مدرسه‌ها مجاز کرد. با این حال، حسن محمد علی می‌گوید هدف کُردها به‌رسمیت شناختن کُردی به‌عنوان زبان رسمی است. او همچنین گفت مظلوم عبدی در دمشق به‌عنوان مشاور الشرع در امور کُردها فعالیت خواهد کرد و مسئله کُردها از این پس در چارچوب سیاست‌های دولتی و قانون اساسی پیگیری خواهد شد.

مظلوم عبدی پیش‌تر گفته بود زبان کُردی اولویت او در مذاکرات با دمشق است و فرمان شماره ۱۳ را کافی نمی‌داند. او تأکید کرده بود که کُردی طی ۱۵ سال گذشته در روژاوا زبان آموزش بوده و این آموزش حتی تا سطح دانشگاه ادامه یافته است؛ بنابراین، بازگشت به وضعیتی که کُردی صرفاً یک زبان اختیاری باشد، برای کُردها قابل قبول نیست. به‌گفته عبدی، هدف اصلی حفظ کُردی به‌عنوان زبان رسمی آموزش است.