Share

دستور جدید رهبر جمهوری اسلامی مبنی بر دستیابی به ظرفیت غنی‌سازی اورانیوم ۱۹۰ هزار سو، مسئولان سازمان انرژی اتمی را به فعالیت کشانده است. علی‌اکبر صالحی، رئیس این سازمان می‌گوید زیرساخت ایجاد چند صدهزار سو در نطنز آماده است. او می‌گوید اقدامات هسته‌ای جدید در راستای اجرای دستور خامنه‌ای خلاف برجام نیست. این اقدامات ایران می‌تواند به‌ویژه در مذاکرات جاری با کشورهای اروپایی تهدیدات جدید تلقی شود.

علی‌اکبر صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران سه‌شنبه ۱۵ مرداد در نشست خبری

علی‌اکبر صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران سه‌شنبه ۱۵ مرداد در نشست خبری

علی‌اکبر صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران سه‌شنبه ۱۵ مرداد، یک روز پس از سخنان علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی درباره چشم‌انداز فعالیت‌های هسته‌ای ایران، در یک نشست خبری گفت ایران به تعهدات هسته‌ای خود پایبند است اما «همزمانی تحریم و اجرای برجام غیرممکن است».

صالحی گفت: «ما برجامی که به آن متعهد شده‌ایم را قبول داریم، اما برجام معیوب شده را قبول نداریم و قبول نمی‌کنیم بار دیگر درباره آن مذاکره کنیم، نمی‌شود هم تحریم‌ها پابرجا باشد و هم محدودیت‌ها بماند.»

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی روز گذشته (دوشنبه) در سخنانی به مناسبت بیست و نهمین سالگرد درگذشت بنیانگذار جمهوری اسلامی، دستور داد که سازمان انرژی اتمی به سرعت با راه‌اندازی ۱۹۰ هزار سانتریفیوژ غنی‌سازی اورانیوم را از سر بگیرد.

بر اساس برجام، تهران مجاز خواهد بود که تا پایان ۲۰۲۵ میزان بهره‌وری غنی‌سازی خود را بر اساس یک نمودار تصاعدی افزایش دهد. «آماده‌سازی» مورد نظر خامنه‌ای به ایران اجازه می‌دهد که زودتر از موعد پیش‌بینی شده در برجام، میزان غنی‌سازی اورانیوم را افزایش دهد.

علی‌اکبر صالحی گفته که از آن‌جا که رهبر جمهوری اسلامی همواره بر بی‌اعتمادی به طرف مقابل تأکید می‌کرده، سازمان انرژی اتمی ایران در این مدت نه تنها پل‌های قبل را تخریب نکرده بلکه پل‌های دیگری ساخته تا به وضعیت قبل از برجام بازنگردد به‌همین دلیل اکنون «تأسیسات برقی نطنز برای چند صد هزار سو آماده است» در حالی که اگر به صورت عادی عمل می‌شد این زیر ساخت برای چند سال آینده آماده می‌بود.

صالحی افزود: «یک مورد دیگر که در چارچوب تعهدات پادمانی ما بود اما آن را اعلام نکردیم، ساخت سانتریفیوژهای پیشرفته بود که لازمه آن ایجاد تأسیسات لازم و تأمین بهترین تجهیزات کنترلی و ایجاد مکان لازم برای مونتاژ است. ما این‌جا را به کار نگرفتیم اما بنا به دستور رهبری و رئیس جمهوری به کارگیری این زیرساخت مهم و اساسی کار را آغاز کردیم.»

ظرفیت غنی‌سازی ایران که اکنون به یک‌ سوم دوران قبل از برجام کاهش یافته، بنا به توافق هسته‌ای تا سال ۲۰۲۸ مشمول محدودیت است. اما هرچه به تاریخ ۲۰۲۸ نزدیک‌تر بشویم، جمهوری اسلامی می‌تواند ظریفت غنی‌سازی را بنا به یک شیب مشخص‌شده در برجام بیشتر کند و سانتریفیوژهای پیشرفته‌تری را بخرد یا بسازد. فعالیت هسته‌ای کنونی ایران در چارچوب برجام محدود به استفاده از سانتریفیوژهای نسل یک (IR1) شده و ایران نمی‌تواند از نسل‌های جدید سانتریفیوژ استفاده کند.

صالحی گفت: «در خصوص سانتریفیوژها، اگر وارد این حوزه شویم قطعاً به دستگاه‌های جدید می‌پردازیم و نه دستگاه‌های قدیمی IR1. در شرایطی که برجام به هم بریزد و ما بخواهیم سانتریفیوژ مونتاژ کنیم، قطعاً سانتریفیوژهای جدید مونتاژ خواهیم کرد. (…) مقدمات تولید ۱۹۰ هزار سو، ‌یک سالن مونتاژ سانتریفیوژ است که بسیاری از مقدمات آن آماده شده و امیدواریم طی هفته‌ها و یکی دو ماه آینده این سالن کاملاً آماده شود. اما این به معنای تولید سانتریفیوژها در مقیاس انبوه نیست، این امکانات بالقوه در این سالن است که اگر خدای نکرده برجام فروریخت، ما دیگر دنبال ساخت سالن نباشیم.»

با این حال صالحی افزود: «طرح‌هایی که داریم خلاف برجام نیست، ما برجام را می‌شناسیم (…) فعلاً هیچ چیزی خلاف برجام انجام نمی‌دهیم و ما الان زیرساخت‌های آن را فراهم می‌کنیم که هیچ مشکلی ایجاد نمی‌کند.»

صالحی همچنین دستور اخیر حسن روحانی، رئیس جمهوری اسلامی را نیز شامل  سه مورد تولید UF6، تولید UF4 و مرکز مونتاژ ماشین‌های جدید عنوان کرد. این موارد را پیش از این در ۹ خردادماه علی‌اکبر ولایتی، مشاور رهبر جمهوری اسلامی در امور بین‌الملل به‌عنوان پیشنهادهای هسته‌ای خود برای مقابله با خروج آمریکا از برجام مطرح کرده بود.

تهدید خامنه‌ای برای افزایش ظرفیت غنی‌سازی اورانیوم در ایران به مفادی در متن برجام باز می‌گردد که کماکان مورد اعتراض دونالد ترامپ، رئیس ‌جمهوری آمریکا بوده‌اند – بندهای مربوط به انقضای اعتبار توافق هسته‌ای که به بند غروب (سان‌ست) معروف است.

ترامپ با استناد به بند غروب در متن قرارداد برجام می‌گفت ایران بعد از انقضای اعتبار توافق هسته‌ای می‌تواند قدرت هسته‌ای شود. خامنه‌ای هم‌اکنون دست بر حساسیت ترامپ گذاشته و تهدید می‌کند که پیش از رسیدن سال ۲۰۲۸ ایران باید آماده شود که با رسیدن این مهلت ظرفیت غنی‌سازی را به سرعت افزایش دهد.

در این تهدید رهبر جمهوری اسلامی به کشورهای اروپایی هم هشدار می‌دهد که جمهوری اسلامی منتظر نخواهد ماند و تهدیدهایی هم در آستین دارد.

صالحی در این‌باره می‌گوید: «ما نمی‌توانیم همزمان شاهد التزام به تعهدات در برجام بوده و از سوی دیگر شاهد تحریم باشیم، این همزمانی قابل جمع نیست.»

ایران هم‌اکنون در حال مذاکره با طرف‌های اروپایی درباره چگونگی حفظ برجام پس از خروج آمریکا از آن است. اروپا گفته که حاضر است برجام را حفظ کند به شرطی که ایران از آن خارج نشود. تهدید جدید رهبر جمهوری اسلامی ممکن است در روند این مذاکرات و نزدیکی کشورهای اروپایی به آمریکا برای فشار بیشتر به ایران تأثیر بگذارد.

بیشتر بخوانید:

خامنه‌ای با دستور افزایش ظرفیت غنی‌سازی اورانیوم چه کسی را تهدید کرد؟

Share