Share

رویدادهای روزهای اخیر نشان می‌دهند که با اعلام خروج نیروهای آمریکایی از سوریه، موقعیت روسیه در جنگ سوریه و تحولات شمال این کشور بیش از پیش تثبیت می‌شود و کرملین نقش بیشتری در قائله میان ترکیه و کردهای سوریه ایفا خواهد کرد. برای حل بحران، هم کردها و هم ترکیه به مسکو رجوع کرده‌اند.

رجب طیب اردوغان و ولادیمیر پوتین، رئیسان جمهوری ترکیه و روسیه

رجب طیب اردوغان و ولادیمیر پوتین، رئیسان جمهوری ترکیه و روسیه

به‌گزارش واشنگتن پست، مقامات ترکیه روز گذشته، چهارشنبه ۹ ژانویه / ۱۹ دی، اعلام کردند که رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری این کشور در نظر دارد در این ماه به مسکو سفر کرده و با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهوری روسیه، درباره سوریه و مسائل دیگر گفت‌وگو کند.

کردها پیش از این خواهان کمک روسیه برای دستیابی به توافقی با دولت سوریه شده بودند تا خلاء حضور نیروهای آمریکایی در شمال کشور را پُر کرده و مانع از حمله نظامی ترکیه شوند.

تحولات اخیر موضع روسیه را به‌عنوان بازیگر مسلط در سوریه تقویت می‌کند. نیروهای روسی طی دو روز گذشته در حومه منبج، یکی از شهرهای پرجمعیت تحت کنترل آمریکا، گشت‌زنی کرده‌اند.

سه‌شنبه ۸ ژانویه / ۱۸ دی، زمانی که اردوغان از دیدار و گفت‌وگو با جان بولتون، مشاور امنیت ملی رئیس جمهوری آمریکا خودداری کرد و بولتون آنکارا را ترک کرد، وب‌سایت‌های روسی و کُرد ویدئوهایی از خودروهای نظامی روسیه با پرچم‌های بزرگ این کشور را در حال گشت‌زنی منتشر کردند. این ویدئوها یادآور تصاویر مشابهی از خودروهای نظامی آمریکا بود که دو سال پیش وارد سوریه شدند.

گشت‌های روسیه در ناحیه‌ای در اطراف شهر آریما، که در حال حاضر رژیم سوریه آن را کنترل می‌کند، صورت می‌گیرد و هیچ‌گونه چالشی برای نیروهای آمریکایی حاضر در چند کیلومتری آن وجود ندارد.

آرون استین، مدیر برنامه‌های خاورمیانه در مؤسسه تحقیقاتی سیاست خارجی در فیلادلفیا گفت این گشت‌ها نشان می‌دهند که با سیاست آمریکا و خروج نیروهای آمریکایی، «روسیه از هم‌اکنون بر همه چیز مسلط می‌شود».

تاکنون روسیه نه به ترکیه کمک کرده است و نه به کردها. پس از آن‌که مولود چاووش‌اوغلو، وزیر امور خارجه ترکیه به خبرنگاران گفت اردوغان در این ماه قصد دیدار از مسکو را دارد، کرملین اعلام کرد که تدارکات این دیدار در دست انجام است اما تاریخ مشخص آن را اعلام نکرد.

صالح مسلم، از مسئولان بلندپایه حزب اتحاد دموکراتیک سوریه، از احزاب اصلی کردهای سوریه، می‌گوید روس‌ها هیچ اقدامی به سود کردها برای اعزام نیروهای دولتی سوریه به منطقه به‌منظور جلوگیری از حمله ترکیه انجام نداده‌‌اند.

به‌گفته صالح مسلم، کردها پیشنهادی به مسکو ارائه داده‌اند که بر مبنای آن به دولت سوریه اجازه داده می‌شود تا حاکمیت کلی خود را به منطقه وسیعی از کشور که کردها از سال ۲۰۱۲، ابتدا در جریان قیام علیه حکومت بشار اسد و سپس در جنگ علیه گروه «دولت اسلامی» (داعش) به‌دست آوردند، بازگرداند. در مقابل، کردها می‌خواهند دولت سوریه به آن‌ها میزانی از استقلال اعطا کند تا بتوانند به حاکمیت خودمختار خود ادامه دهند.

صالح مسلم گفت: «ما نقشه راه خود را به روس‌ها ارائه داده‌ایم و اکنون منتظر تصمیم آن‌ها هستیم.»

آرون استین می‌گوید با اظهارنظرهای متناقض اعضای دولت آمریکا درباره چگونگی خروج نیروهای آمریکایی از سوریه، بیش از پیش روشن می‌شود که روسیه به‌عنوان تنها قدرتی که می‌تواند با تمام بازیگران منطقه گفت‌وگو کند، از بهترین موقعیت برای یافتن راه حل برخوردار است.

استین گفت: «ایالات متحده خارج می‌شود و کشورهای دیگر خلاء آن‌ها را پُر می‌کنند و همه با هم گفت‌وگو می‌کنند. آن‌ها فقط با آمریکا صحبت نمی‌کنند.»

مایک پمپئو، وزیر امور خارجه آمریکا چهارشنبه ۹ ژانویه / ۱۹ دی، پس از دیدار از اربیل، شهر کردها در شمال عراق به خبرنگاران گفت نیروهای آمریکایی زمانی از سوریه خارج خواهند شد که آخرین قلمرو داعش تصرف شود.

به نظر می‌رسد که این سخنان پمپئو بر خلاف اظهارات بولتون در اوایل این هفته است. بولتون گفته بود که آمریکا بدون دریافت تضمینی از ترکیه مبنی بر این‌که به کردها حمله نخواهد کرد و بدون آن‌که مطمئن شود ایران خلاء وجود نیروهای آمریکایی را پُر نخواهد کرد، نیروهای خود را از سوریه خارج نمی‌کند.

ظاهراً پمپئو اذعان می‌کند که ترکیه نگرانی‌هایی در مورد کردها دارد و این‌که ممکن است کردها پس از خروج نیروهای آمریکایی از قلمرویی که در اختیار دارند به ترکیه حمله کنند. او گفت: «ما قبول داریم که تروریست‌ها ترکیه را تهدید می‌کنند و از این کشور کاملاً حمایت می‌کنیم.»

به‌گفته مقامات آمریکایی، ماه گذشته دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، در یک تماس تلفنی با اردوغان به او گفت ایالات متحده در جنگ علیه تروریسم در منطقه به ترکیه اعتماد دارد.

ترکیه «یگان‌های مدافع خلق» اصلی‌ترین نیروی نظامی کردهای سوریه را همچون داعش یک گروه تروریستی می‌داند که با حزب کارگران کردستان (پ‌ک‌ک) در یک جبهه است.

چاووش‌اوغلو در نشست خبری روز چهارشنبه خود بار دیگر تأکید کرد که «همه این گروه‌ها مثل هم هستند».

او افزود ترکیه با ایران نیز درباره خروج نیروهای آمریکایی از سوریه گفت‌وگو خواهد کرد. او در این‌باره گفت: «چه خوشتان بیاید چه نه، ایران در سوریه یکی از بازیگران است و ما به‌شیوه‌ای سازنده باید با بازیگران کنونی کار کنیم.»

بیشتر بخوانید:

اردوغان دیدار با بولتون را نپذیرفت

اردوغان: تصمیم ترامپ برای خروج از سوریه صحیح است

Share