Share

سخنگوی سازمان ثبت احوال ایران اعلام کرد برای کودکانی که خارج از ازدواج رسمی (حاصل “رابطه نامشروع”) متولد می‌شوند، شناسنامه صادر می‌شود. ساعاتی از انتشار این خبر نگذشته بود که سخنگوی ثبت احوال آن را تکذیب کرد و گفت این وظیفه ثبت احوال نیست که برای چنین کودکانی شناسنامه صادر کند.

در ایران صدور شناسنامه برای کودکانی که خارج از ازدواج رسمی (رابطه نامشروع) متولد می‌شوند همچنان مشکل است ـ عکس از آرشیو

سیف‌الله ابوترابی، سخنگوی سازمان ثبت احوال ایران چهارشنبه ۲۶ شهریوراز صدور شناسنامه برای کودکانی که خارج از ازدواج رسمی متولد می‌شوند خبر داد. مقام‌های جمهوری اسلامی از این کودکان به‌عنوان کودکان حاصلِ «رابطه نامشروع» یا «زنا» نام می‌برند و چنین رابطه‌ای نیز «حرام» محسوب می‌شود.

سیف‌الله ابوترابی گفت:

«فرزندانی که پدر مشخص ندارند و حاصل رابطه نامشروع هستند، مادر آن‌ها باید به دادگاه مراجعه کرده تا پس از صدور حکم توسط دادستان، سازمان ثبت احوال شناسنامه صادر کند.»

به‌گفته ابوترابی، «سازمان ثبت احوال در شناسنامه این فرزندان، تنها نام و نام خانوادگی مادر را ثبت می‌کند و در مقابلِ نام پدر یک اسم فرضی می‌نویسد.»

سخنگوی سازمان ثبت احوال دلیل چنین اقدامی را «هویت داشتن» فرزند نامید تا به‌گفته او «در مدرسه و مراحل دیگر زندگی دچار مشکل نشوند».

هنوز ساعاتی از انتشار این خبر نگذشته بود که سخنگوی سازمان ثبت احوال در گفت‌وگو با «باشگاه خبرنگاران جوان» این سخنان را تکذیب کرد و گفت:

«این‌که سازمان ثبت احوال به فرزندان حاصل از رابطه نامشروع شناسنامه می‌دهد، صحت و امکان ندارد. (…) فرزندان نامشروع در صورتی که دادگاه تأیید کند و حکم دهد می‌توانند شناسنامه دریافت کنند.»

سیف‌الله ابوترابی این موضوع را جدید ندانست و آن را مسئله‌ای خواند که «تنها دادستانی باید آن را تأیید کند و سازمان ثبت احوال هیچ دخالتی در آن نخواهد داشت.»

او با اشاره به این‌که نام پدر فرزندان حاصل از رابطه خارج از ازدواج رسمی نامعلوم است، گفت:

«آماری در دسترس نیست که تا کنون چند شناسنامه برای این افراد صادر شده است.»

«رابطه نامشروع» یا رابطه جنسی خارج از ازدواج نه تنها در قوانین ایران که منبع آن احکام شریعت اسلامی است، جرم تلقی می‌شود و «مرتکبین آن» ( زن و مرد) باید مجازات شوند، بلکه کودک حاصل از این رابطه بی‌آن‌که در به‌وجود آمدن خود، اراده و اختیاری داشته باشد، از احترام و شئون انسانی بهره‌مند نیست و حقوق او محدودتر از حقوق کودکان متولدشده از رابطه ازدواج رسمی است.

براساس قانون ثبت احوال مصوب سال ۱۳۵۵ پیش از انقلاب، یکی از وظایف سازمان ثبت احوال ثبت تولد و صدور شناسنامه است و قانون در ‌این مورد بین اطفال حاصل از ازدواج رسمی و خارج از آن تفاوتی قائل نشده است.

پس از انقلاب دیوان عالی کشور در مردادماه سال ۱۳۷۶ براساس دیدگاه‌های روح‌الله خمینی، رهبر انقلاب ایران، پدر عرفی کودکِ حاصل از رابطه خارج از ازدواج رسمی (رابطه نامشروع) را موظف به گرفتن شناسنامه برای کودک کرد اما در بسیاری از این موارد پدر غایب است و درباره حقوق مدنی کودک حاصل از آن رابطه خلاء قانونی وجود دارد. براساس مصوبه دیوان عالی کشور کودکان حاصل از چنین روابطی در ایران از حق ارث بردن نیز محروم هستند.

در ایران هنگام صدور شناسنامه برای نوزادی که پدر و مادر او نامشخص هستند و نمی‌توان گفت که حاصل روابط خارج از ازدواج رسمی هستند، نام پدر و مادر فرضی نوشته می‌شود و در انتهای شناسنامه نیز ذکر می‌شود که پدر و مادر فرد توسط بهزیستی به شکلی فرضی ثبت شده‌اند.

در جمهوری اسلامی بنا به دستورات اسلام ازدواج موقت نیز متداول است. در صورتی که ازدواج موقت ثبت نشده باشد، پدر و مادر هر دو یا جد پدری باید برای دریافت شناسنامه فرزند خود به مراکز ثبت احوال مراجعه کنند. در ازدواج‌های موقت، در صورت عدم دریافت شناسنامه از سوی پدر شناسنامه به نام خانوادگی مادر صادر می‌شود.


بیشتر بخوانید:

Share