ایران کنترل شدید نظامی تنگه هرمز را دوباره برقرار کرد

سخنگوی قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا اعلام کرد که به دلیل آنچه که او «ادامه بدعهدی‌ها، راهزنی دریایی و محاصره آمریکایی‌ها» نامید کنترل تنگه هرمز به حالت قبلی بازگشته و این تنگه راهبردی مجدداً «تحت مدیریت و کنترل شدید نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران» قرار گرفته است.

ابراهیم ذوالفقاری تأکید کرد که ایران قبلاً با حسن نیت با عبور محدود و مدیریت‌شده تعدادی کشتی نفتکش و تجاری موافقت کرده بود، اما تا زمانی که آمریکا به «آزادی کامل تردد شناورها از مبدأ و به مقصد ایران» پایان ندهد، این وضعیت ادامه خواهد یافت.

عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، جمعه ۱۷ آوریل ۲۰۲۶ (۲۸ فروردین ۱۴۰۵) اعلام کرده بود که تنگه هرمز برای کشتی‌های تجاری کاملاً باز است. این بازگشایی موقت در چارچوب آتش‌بس ۱۰ روزه لبنان انجام گرفت و دونالد ترامپ نیز آن را تأیید کرد. اما این بازگشایی کمتر از ۲۴ ساعت دوام آورد.

محاصره بنادر ایران مهم‌ترین نقطه اختلاف فعلی میان تهران و واشنگتن است. پس از قطع مذاکرات اسلام‌آباد، ایالات متحده از ۱۳ آوریل ۲۰۲۶ با دستور دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا محاصره دریایی هدفمند بنادر ایران را آغاز کرد. این اقدام نظامی با حضور بیش از ده‌ها ناو جنگی آمریکایی، مانع ورود و خروج کشتی‌ها (به‌ویژه نفتکش‌ها) از بنادر ایران می‌شود تا فشار اقتصادی حداکثری بر صادرات نفت ایران وارد کند، در حالی که تردد سایر کشتی‌ها آزاد باقی مانده است.

ایران این محاصره را «راهزنی دریایی» و نقض آتش‌بس می‌داند. این اختلاف، آتش‌بس شکننده را تهدید می‌کند و مستقیماً بر قیمت جهانی نفت تأثیر گذاشته است.

نوسانات قیمت نفت، سودهای میلیاردی

در معاملات روز جمعه (۱۷ آوریل)، پس از اعلام اولیه باز بودن تنگه هرمز، قیمت برنت حدود ۹ تا ۱۰ درصد سقوط کرد و به حدود ۸۶ تا ۹۰ دلار رسید، اما امروز با اخبار بازگشت به کنترل شدید و گزارش بازگشت ۲۰ کشتی به سمت عمان، قیمت‌ها دوباره در حال افزایش‌اند و برنت به محدوده ۹۴–۹۶ دلار در حال حرکت است.

دقیقاً بین ساعت ۱۲:۲۴ تا ۱۲:۲۵ GMT (حدود ۲۰ دقیقه پیش از اعلام بازگشایی تنگه هرمز توسط وزیر خارجه ایران و تأیید ترامپ)، سرمایه‌گذاران مجموعاً ۷٬۹۹۰ قرارداد آتی برنت (lot) را فروختند که ارزش اسمی آن حدود ۷۶۰ میلیون دلار بود. این سفارش‌ها بسیار بزرگ‌تر از حجم معاملات عادی در آن لحظه بودند و بلافاصله پس از اعلام، قیمت نفت حدود ۹ تا ۱۱ درصد سقوط کرد و معامله‌کنندگان سود هنگفتی بردند. این الگو مشابه معاملات مشکوک قبلی (مانند ۲۳ مارس و ۷ آوریل) است و باعث شده کمیسیون معاملات آتی کالا آمریکا (CFTC) تحقیقات درباره احتمال نشت اطلاعات یا معامله بر اساس اطلاعات محرمانه را آغاز کند.

تیراندازی به نفت‌کش‌ها

به گزارش سی ان ان ساعاتی پس از اعلام ایران مبنی بر بازگشت به کنترل شدید تنگه هرمز قایق‌های مسلح سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به یک نفتکش در حال عبور از تنگه هرمز تیراندازی کردند.

شرکت رهگیری نفتکش تنکرترکرز اعلام کرد که دو کشتی هندی توسط نیروی دریایی سپاه پاسداران مجبور به بازگشت از تنگه هرمز به سمت غرب شدند.

طبق گفته تنکرترکرز یکی از این کشتی‌ها یک ابرنفتکش با پرچم هند بوده که ۲ میلیون بشکه نفت عراق را حمل می‌کرده است. بر اساس اعلام این شرکت، در این حادثه تیراندازی اتفاق افتاده است.

طبق گزارش وال استریت ژورنال، حدود ۲۰ فروند کشتی که برای عبور از تنگه هرمز صف کشیده بودند، پس از اعلام دوباره بسته شدن تنگه توسط نیروهای نظامی ایران، به سمت عمان بازگشتند. این کشتی‌ها از طریق کریدور شمالی لارک منتظر ورود به خلیج فارس بودند و قبلاً توافق کرده بودند که عوارض تعیین‌شده توسط سپاه پاسداران (حدود ۲ میلیون دلار برای هر کشتی) را پرداخت کنند.