امارات هدف حملات موشکی و پهپادی قرار گرفت

آتش‌بس متزلزل جنگ ایران، جمعه ۱۸ اردیبهشت / ۸ مه بیش از پیش زیر فشار قرار گرفت؛ امارات متحده عربی اعلام کرد هدف حمله موشکی و پهپادی قرار گرفته است. این اتفاق تنها چند ساعت پس از آن رخ داد که آمریکا اعلام کرد حملات ایران به سه کشتی نیروی دریایی این کشور در تنگه هرمز را دفع کرده و در واکنش، آمریکا تأسیسات نظامی ایران را هدف قرار داده است.

تا لحظه تنظیم این گزارش، هیچ گزارشی از خسارت‌های احتمالی در امارات منتشر نشده است.

ایران و آمریکا در حالی همچنان به تبادل حملات ادامه می‌دهند که مذاکره‌کنندگان دو کشور همزمان در تلاش برای دستیابی به توافقی جهت پایان دادن به درگیری‌ها هستند. با این حال، دو طرف تاکنون از بازگشت به جنگی تمام‌عیار خودداری کرده‌اند. هنوز مشخص نیست که دو کشور تا چه اندازه به توافق درباره موضوعاتی چون برنامه هسته‌ای ایران ــ که آمریکا و اسرائیل هنگام آغاز جنگ در ۹ اسفند / ۲۸ فوریه وعده توقف آن را داده بودند ــ یا وضعیت تنگه هرمز نزدیک شده‌اند؛ آبراهی حیاتی که ایران برای اعمال فشار بر اقتصاد جهانی، عملاً آن را مسدود کرده است.

تهران روز پنج‌شنبه اعلام کرد که در حال بررسی تازه‌ترین پیشنهادهای آمریکا برای پایان دادن به جنگ است؛ پیشنهادهایی که از طریق پاکستان، به‌عنوان میانجی، به ایران منتقل شده‌اند.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در گفت‌وگوی تلفنی با خبرنگار شبکه ای‌بی‌سی، تبادل آتش میان ایران و نیروی دریایی آمریکا در روز پنج‌شنبه را کم‌اهمیت جلوه داد و حملات تلافی‌جویانه آمریکا علیه ایران را «فقط یک ضربه کوچک دوستانه» توصیف کرد. او تأکید کرد که آتش‌بس همچنان برقرار است و ممکن است توافق «هر روزی» حاصل شود، اما همزمان هشدار داد اگر تهران توافقی را که به ازسرگیری صادرات نفت و گاز منجر شود نپذیرد، با بمباران مواجه خواهد شد.

ترامپ در واشنگتن به خبرنگاران گفت: «آن‌ها باید بفهمند؛ اگر توافق امضا نشود، درد زیادی خواهند کشید.»

رسانه‌های دولتی ایران گزارش دادند که نیروهای ایرانی در جزیره قشم در تنگه هرمز با «دشمن» تبادل آتش داشته‌اند. این رسانه‌ها همچنین از شنیده شدن صداهای بلند و ادامه آتش پدافندی در غرب تهران در اواخر پنج‌شنبه شب خبر دادند.

آتش‌بس میان ایران و آمریکا از ۱۹ فروردین / ۸ آوریل تاکنون عمدتاً برقرار مانده است. مذاکرات حضوری دو کشور که ماه گذشته با میزبانی پاکستان برگزار شد، نتوانست به توافقی برای پایان دادن به جنگی منجر شود که با حملات آمریکا و اسرائیل علیه ایران آغاز شد.

ارتش آمریکا: به‌دنبال تشدید تنش نیستیم

وزارت دفاع امارات متحده عربی از شهروندان خواست به «هرگونه بقایا یا قطعات سقوط‌کرده ناشی از رهگیری موفق اهداف هوایی» نزدیک نشوند، از آن‌ها عکس نگیرند و به آن‌ها دست نزنند.

چند ساعت پیش از آن، ارتش آمریکا اعلام کرده بود که شامگاه پنج‌شنبه حملات ایران علیه سه ناو نیروی دریایی این کشور در تنگه هرمز را رهگیری کرده و «تأسیسات نظامی ایران که مسئول حمله به نیروهای آمریکایی بودند» هدف قرار داده است.

ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) در پیامی در شبکه‌های اجتماعی اعلام کرد نیروهای آمریکایی «حملات بی‌دلیل ایران» را دفع کرده و در چارچوب دفاع از خود پاسخ داده‌اند.

ارتش آمریکا تأکید کرد که هیچ‌یک از کشتی‌ها آسیب ندیده‌اند و افزود واشنگتن به‌دنبال تشدید تنش نیست، اما «برای حفاظت از نیروهای آمریکایی در آماده‌باش کامل قرار دارد».

ترامپ نیز به خبرنگاران گفت با وجود خشونت‌ها، آتش‌بس همچنان برقرار است.

وزارت خارجه پاکستان اعلام کرد اسحاق دار، وزیر خارجه این کشور، روز پنج‌شنبه تلفنی با عباس عراقچی، همتای ایرانی خود، گفت‌وگو کرده است.

طاهر اندرابی، سخنگوی وزارت خارجه پاکستان، گفت: «انتظار داریم توافق زودتر از آن‌چه تصور می‌شود حاصل شود.» او افزود: «امیدواریم طرف‌ها به راه‌حلی صلح‌آمیز و پایدار دست یابند که نه‌تنها به صلح در منطقه ما، بلکه به صلح بین‌المللی نیز کمک کند.»

او از ارائه جدول زمانی مشخص خودداری کرد.

شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان، نیز در سخنانی تلویزیونی اعلام کرد اسلام‌آباد «شبانه‌روز در تماس مستمر با ایران و آمریکا» است تا جنگ متوقف و آتش‌بس تمدید شود.

در همین حال، یک مقام آمریکایی که نخواست نامش فاش شود، گفت مذاکرات مستقیم میان اسرائیل و لبنان قرار است هفته آینده در واشنگتن از سر گرفته شود. به گفته این مقام، نشست‌ها در روزهای ۲۴ و ۲۵ اردیبهشت / ۱۴ و ۱۵ مه برگزار خواهند شد.

ایران نهادی برای کنترل عبور و مرور در هرمز ایجاد کرد

پیش‌تر در روز پنج‌شنبه، یک شرکت اطلاعات کشتیرانی گزارش داد ایران نهادی دولتی برای بررسی و دریافت عوارض از کشتی‌هایی که قصد عبور از تنگه هرمز را دارند، ایجاد کرده است.

اقدام ایران برای رسمی‌کردن کنترل بر این گذرگاه، نگرانی‌های تازه‌ای درباره حمل‌ونقل بین‌المللی ایجاد کرده است؛ به‌طوری که صدها کشتی تجاری در خلیج فارس متوقف مانده و قادر به خروج به آب‌های آزاد نیستند. با این حال، امید به پایان قریب‌الوقوع درگیری دوماهه، موجب تقویت بازارهای جهانی شده است.

شرکت اطلاعات دریایی «لویدز لیست اینتلیجنس» این گزارش را تأیید کرده و گفته است این نهاد که «اداره تنگه خلیج فارس» نام دارد، خود را «تنها مرجع معتبر برای صدور مجوز عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز» معرفی کرده است. این شرکت اعلام کرد که فرم درخواست عبور کشتی‌ها از سوی این سازمان برای آن‌ها ایمیل شده است.

روز جمعه، یک نفتکش که اواسط آوریل از تنگه هرمز عبور کرده بود، به سواحل کره جنوبی رسید تا یک میلیون بشکه نفت خام خود را در پالایشگاه HD Hyundai Oilbank تخلیه کند. کره جنوبی که سال گذشته بیش از ۶۰ درصد نفت خام خود را از طریق این تنگه وارد کرده بود، در پی نگرانی‌ها از بحران انرژی ناشی از جنگ، قیمت بنزین و دیگر فرآورده‌های نفتی را سقف‌گذاری کرده است.

ایران عملاً تنگه هرمز ــ آبراهی حیاتی برای انتقال نفت، گاز، کود شیمیایی و دیگر فرآورده‌های نفتی ــ را بسته است، در حالی‌که آمریکا نیز بنادر ایران را محاصره دریایی کرده است. این اختلالات موجب جهش قیمت سوخت و نگرانی در اقتصاد جهانی شده‌اند.

نهاد تازه‌تأسیس جمهوری اسلامی در واقع سازوکاری را رسمی می‌کند که تهران در طول جنگ برای عبور کشتی‌ها و دریافت عوارض از آن‌ها به‌کار گرفته بود. ایران قصد دارد کنترل کند چه کشتی‌هایی اجازه عبور داشته باشند و دست‌کم از برخی شناورها مالیات یا عوارض بار دریافت کند.

کارشناسان حقوق دریایی می‌گویند درخواست ایران برای بازرسی یا دریافت عوارض از کشتی‌ها ناقض قوانین بین‌المللی است. کنوانسیون حقوق دریاهای سازمان ملل کشورها را ملزم می‌کند عبور آزاد از آب‌های سرزمینی خود را مجاز بدانند. آمریکا نیز تهدید کرده شرکت‌هایی را که به ایران عوارض پرداخت کنند، تحریم خواهد کرد.

آمریکا و متحدانش در خلیج فارس در تلاش‌اند شورای امنیت سازمان ملل از قطعنامه‌ای حمایت کند که در آن اقدام ایران در مسدود کردن تنگه هرمز محکوم شده و تهدید به اعمال تحریم شود. قطعنامه قبلی درباره بازگشایی این تنگه، با وتوی روسیه و چین ــ متحدان ایران ــ روبه‌رو شده بود.