دستمزد یک روز کارگر؛ کمتر از ۲۵۰ گرم گوشت در بازار امروز

بر اساس مصوبه اخیر شورای عالی کار، دستمزد روزانه کارگران در سال جاری به ۵۵۴ هزار تومان رسیده است؛ رقمی که در ظاهر نسبت به سال گذشته افزایش قابل توجهی دارد، اما در عمل حتی توان خرید ۲۵۰ گرم گوشت قرمز را نیز از یک روز کارِ ۸ ساعته دریغ می‌کند. این شکاف میان مزد و هزینه‌های واقعی زندگی، بارتابی از شدت فشار معیشتی بر زندگی کارگران در ایران است.

در بازار امروز، هر کیلو ران گوسفندی ممتاز تا حدود ۲ میلیون و ۳۸۰ هزار تومان قیمت دارد؛ یعنی سهم یک روز دستمزد کارگر، تنها به حدود ۲۳۰ گرم گوشت محدود می‌شود. تناقضی آشکار که نشان می‌دهد رشد اسمی دستمزد، در برابر جهش قیمت‌ها عملاً بی‌اثر شده است.

گزارش میدانی منتشرشده از سوی خبرگزاری کار ایران (ایلنا) تصویری تلخ از زندگی کارگران ارائه می‌دهد؛ جایی که نه خرید خانه و خودرو، بلکه حتی تأمین غذای روزانه نیز به یک دغدغه دائمی تبدیل شده است. در این روایت‌ها، کارگرانی دیده می‌شوند که برای بقا، به چند شیفت کار و حذف وعده‌های غذایی روی آورده‌اند، اما همچنان از پس هزینه‌های حداقلی برنمی‌آیند.

یکی از کارگران جوان با حقوق ماهانه حدود ۲۵ میلیون تومان می‌گوید حتی رؤیای خرید موتور سیکلت نیز به ۱۰ ماه کار بدون خرج تبدیل شده و در عمل، پس‌انداز کردن تقریباً غیرممکن است. او وضعیت خود را چنین توصیف می‌کند: «برای نان شب هم به سختی می‌رسم.»

این وضعیت تنها به کارگران مجرد محدود نیست. کارگران متأهل و بازنشستگان در شرایطی به‌مراتب دشوارتر زندگی می‌کنند. یدالله فرجی از فعالان صنفی بازنشستگان، با اشاره به فاصله شدید میان حقوق و هزینه‌ها تأکید می‌کند که بسیاری از خانواده‌ها حتی برای تأمین یک وعده غذای ساده در تنگنا هستند؛ وضعیتی که به‌گفته او، نتیجه سال‌ها آزادسازی اقتصادی و رها شدن قیمت‌ها بدون حمایت مؤثر از مزدبگیران است.

از سوی دیگر، روند افزایش قیمت گوشت قرمز نشان می‌دهد که در سه سال اخیر، نرخ هر کیلو ران گوسفندی از حدود ۷۰۰ هزار تومان به بیش از ۲ میلیون تومان رسیده است؛ جهشی که در مقایسه با رشد دستمزد، شکاف معناداری را میان درآمد و هزینه ایجاد کرده است. در همین دوره، هرچند حقوق روزانه کارگران افزایش یافته، اما قدرت خرید آن‌ها برای خرید گوشت تقریباً ثابت نمانده و در سال جاری به پایین‌ترین سطح خود رسیده است.

آمارهای اقتصادی نیز بر وخامت وضعیت معیشتی صحه می‌گذارند. گزارش‌های تحلیلی منتشرشده از سوی «دنیای اقتصاد» نشان می‌دهد هزینه سرانه مواد خوراکی در بهار ۱۴۰۵ به حدود ۱۲ میلیون تومان در ماه رسیده و برای یک خانواده سه نفره از مرز ۴۲ میلیون تومان عبور کرده است. این ارقام تنها در فاصله چند هفته رشد قابل توجهی داشته‌اند.

همچنین داده‌های رسمی مرکز آمار ایران و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران از عبور تورم مواد غذایی از ۱۰۰ درصد حکایت دارد؛ عددی که نشان می‌دهد فشار اصلی تورم نه در شاخص‌های کلان، بلکه در سفره روزمره مردم خود را آشکار کرده است.

افزایش‌های اسمی دستمزد در ایران، بدون کنترل قیمت‌ها و مهار تورم، عملاً به بازتولید فقر منجر شده است. به بیان دیگر، کارگر امروز برای زنده ماندن کار می‌کند، نه برای بهبود زندگی. بحران معیشت از یک مسئله اقتصادی، به یک مسئله اجتماعی گسترده تبدیل شده است.