سازمان حقوق بشر ایران: در شش‌ ماه گذشته بیش از ۳۷۰ نفر در ایران اعدام شدند

سازمان حقوق بشر ایران با انتشار تازه‌ترین گزارش خود از افزایش چشمگیر اجرای احکام اعدام در ایران خبر داد و اعلام کرد که تنها در ماه ژوئن دست‌کم ۱۰۱ نفر اعدام شده‌اند. بر اساس این گزارش، شمار اعدام‌های ثبت‌شده از ابتدای سال جاری میلادی تاکنون به دست‌کم ۳۷۰ مورد رسیده است.

به‌گفته این سازمان، پس از موج اعدام زندانیان سیاسی که از ۲۷ اسفند ۱۴۰۴ آغاز شده بود، با برقراری آتش‌بس در اوایل فروردین‌ماه، مقام‌های جمهوری اسلامی روند اجرای احکام اعدام را با سرعت بیشتری دنبال کرده‌اند. در میان اعدام‌شدگان شش‌ماهه نخست سال، ۹ زن، ۱۱ شهروند افغانستان، دو شهروند عراق، ۳۳ بلوچ، ۲۵ کُرد و ۹ عرب دیده می‌شوند.

بر پایه آمار منتشرشده، تنها ۵۳ مورد از این اعدام‌ها، معادل ۱۴ درصد، از سوی منابع رسمی اعلام شده و ۳۱۷ مورد دیگر از طریق دست‌کم دو منبع مستقل تأیید شده‌اند. سازمان حقوق بشر ایران همچنین اعلام کرده است که گزارش‌هایی درباره بیش از ۴۰۰ اعدام دیگر دریافت کرده، اما به‌دلیل نبود مستندات کافی، آن‌ها را در آمار نهایی لحاظ نکرده است.

این گزارش نشان می‌دهد که ۱۸۸ نفر از اعدام‌شدگان با اتهام قتل و در چارچوب قصاص نفس، ۱۱۷ نفر با اتهام‌های مرتبط با مواد مخدر، ۵۵ نفر با اتهام‌های امنیتی، ۹ نفر به اتهام تجاوز به عنف و ۹ زن نیز با اتهام‌های قتل یا جرائم مرتبط با مواد مخدر اعدام شده‌اند.

در بخش دیگری از این گزارش، سازمان حقوق بشر ایران به موج اعدام‌های سیاسی پس از آغاز جنگ اشاره کرده و آن را بی‌سابقه‌ترین دوره اجرای احکام اعدام با اتهام‌های سیاسی و امنیتی در سه دهه اخیر توصیف کرده است.

بر اساس این گزارش، کمتر از سه هفته پس از آغاز جنگ در ۹ اسفند ۱۴۰۴، روند اجرای احکام اعدام علیه زندانیان سیاسی به‌طور چشمگیری شدت گرفت. در فاصله ۲۷ اسفند ۱۴۰۴ تا ۲۶ خرداد ۱۴۰۵، مقام‌های جمهوری اسلامی اعدام ۴۴ نفر را با اتهام‌های سیاسی و امنیتی اعلام کردند؛ از جمله ۲۱ معترض، ۱۳ زندانی سیاسی وابسته به گروه‌های مخالف ممنوعه و ۱۰ نفر که با اتهام جاسوسی یا همکاری با دولت‌های خارجی محکوم شده بودند.

بر اساس این گزارش، از میان معترضان اعدام‌شده، ۲۰ نفر در ارتباط با اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴ و یک نفر، محراب عبدالله‌زاده، از بازداشت‌شدگان اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» بودند. اسامی اعدام‌شدگان مرتبط با اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ عبارت است از: صالح محمدی، سعید داودی، مهدی قاسمی، امیرحسین حاتمی، محمدامین بیگلری، شاهین واحدپرست کلور، علی فهیم، امیرعلی میرجعفری، عرفان کیانی، ساسان آزادوار، ابراهیم دولت‌آبادی‌نژاد، مهدی رسولی، محمدرضا میری، محمد عباسی، عباس اکبری فیض‌آبادی، اشکان ملکی، مهرداد محمدی‌نیا، فتح‌الله آوری، جواد زمانی و ابوالفضل سعیدی.

سازمان حقوق بشر ایران همچنین اعلام کرده است که در این بازه زمانی ۱۳ زندانی سیاسی وابسته به گروه‌های مخالف ممنوعه نیز اعدام شدند. این افراد شامل محمد تقوی سنگدهی، اکبر دانشورکار، پویا قبادی، بابک علیپور، وحید بنی‌عامریان، ابوالحسن منتظر، محمد (نیما) معصوم‌شاهی، حامد ولیدی، سلطانعلی شیرزادی فخر، عامر رامش، عبدالجلیل شه‌بخش، رامین زله و کریم معروف‌پور هستند.

در بخش دیگری از گزارش، به اعدام ۱۰ نفر با اتهام جاسوسی یا همکاری با دولت‌های خارجی اشاره شده است. به‌گفته این سازمان، هشت نفر با اتهام جاسوسی یا همکاری با اسرائیل و/یا ایالات متحده و دو نفر دیگر با اتهام همکاری با یک کشور عربی نامشخص اعدام شده‌اند. اسامی این افراد عبارت است از: کوروش کیوانی، مهدی فرید، یعقوب کریم‌پور، ناصر بکرزاده، عرفان شکورزاده، احسان افراشته، علی نادر العبیدی، فاضل شیخ کریم، مجتبی کیان و غلامرضا خانی‌شکرآب.

سازمان حقوق بشر ایران پیش‌تر و هم‌زمان با اعلام توافق جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده آمریکا برای پایان جنگ، نسبت به پیامدهای داخلی این دوره هشدار داده بود. این سازمان با استقبال از پایان درگیری‌ها تأکید کرده بود که مقام‌های جمهوری اسلامی از فضای جنگی برای تشدید سرکوب داخلی استفاده کرده‌اند. بر اساس آمارهای رسمی، در جریان جنگ ۴۰ روزه سه هزار و ۴۶۸ نفر جان باختند که یک هزار و ۴۶۰ نفر، معادل ۴۵ درصد، غیرنظامی بودند. همچنین مقام‌های جمهوری اسلامی از بازداشت بیش از ۶۵۰۰ نفر با اتهام‌هایی از جمله «جاسوسی» و «وطن‌فروشی» خبر داده‌اند.