آمریکا با فروش احتمالی جنگنده‌های اف-۳۵ به عربستان موافقت کرد

دولت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا اعلام کرد که با فروش احتمالی جنگنده‌های اف-۳۵ به عربستان سعودی موافقت کرده است.

وزارت خارجه آمریکا گفت پیشنهاد فروش جنگنده‌های تهاجمی «اف-۳۵ لایتنینگ ۲» و تجهیزات مرتبط با آن، حدود ۲۴ میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار ارزش دارد.

بر اساس بیانیه وزارت خارجه آمریکا، عربستان سعودی خواستار خرید ۴۸ فروند از این جنگنده‌ها با قابلیت برخاست و فرود متعارف، به‌همراه ۴۹ موتور اف۱۳۵ ساخت شرکت پرت‌اندویتنی شده است.

وزارت خارجه آمریکا در بیانیه خود گفت: «این فروش پیشنهادی با بهبود امنیت یک متحد عمده غیرعضو ناتو که نیرویی برای ثبات سیاسی و پیشرفت اقتصادی در منطقه خلیج فارس است، از اهداف سیاست خارجی و امنیت ملی ایالات متحده آمریکا حمایت خواهد کرد.»

در صورت تکمیل تولید و تحویل جنگنده‌ها، عربستان سعودی پس از اسرائیل، دومین کشور خاورمیانه خواهد بود که این جنگنده‌های پیشرفته رادارگریز را در اختیار دارد؛ موضوعی که بالقوه می‌تواند توازن قدرت نظامی در منطقه را تغییر دهد. دولت آمریکا با این ارزیابی موافق نیست.

بر اساس سیاست آمریکا، واشنگتن موظف است اطمینان حاصل کند که اسرائیل از «برتری کیفی نظامی» برخوردار می‌ماند؛ به این معنا که اسرائیل عملاً باید به سلاح‌های پیشرفته‌تری از دیگر کشورهای عرب منطقه دسترسی داشته باشد.

وزارت خارجه آمریکا درباره فروش پیشنهادی به عربستان گفت: «فروش این تجهیزات و پشتیبانی، توازن نظامی در منطقه را تغییر نخواهد داد.»

دولت آمریکا همچنین به طور رسمی کنگره را از این قرارداد احتمالی مطلع کرده است و فروش نهایی باید به تأیید کنگره برسد.

این خبر تنها چند روز پس از حمله حوثی‌های یمن به تأسیسات نفتی و پایگاه‌های نظامی عربستان سعودی منتشر شده است؛ حملاتی که نگرانی‌ها درباره گسترش درگیری‌های منطقه‌ای را افزایش داده است.

درگیری میان عربستان سعودی و حوثی‌ها که در ماه ژوئیه بار دیگر شدت گرفت، با حملات پهپادی و موشکی حوثی‌ها به تأسیسات نفتی عربستان همراه بوده و در فعالیت‌های این تأسیسات اختلال ایجاد کرده است. این حملات همچنین مسیرهای انتقال نفت را تهدید کرده و نگرانی‌ها درباره افزایش قیمت نفت را بالا برده است.

ائتلاف به رهبری عربستان که در جریان جنگ داخلی یک‌دهه‌ای یمن با حوثی‌ها می‌جنگد، اعلام کرده است که «با قاطعیت با رویکرد خصمانه حوثی‌ها مقابله خواهد کرد».

به‌گزارش شبکه خبری سی‌ان‌ان در اوایل ماه جاری میلادی، یک منبع آگاه از دیدگاه مقام‌های سعودی گفته بود دیپلمات‌های عربستان اخیراً در تلاش بوده‌اند حمایت واشنگتن را برای مقابله با حوثی‌ها به‌دست آورند.

یک مقام ارشد یمنی مرتبط با نیروهای نظامی این کشور نیز هفته گذشته به سی‌ان‌ان گفت حوثی‌ها در مدت کوتاهی در مناطق ساحلی دریای سرخ، که برای کشتیرانی اهمیت زیادی دارند، پیشروی کرده‌اند. به‌گفته او، فرماندهان نظامی یمن از عربستان سعودی، متحد خود، درخواست پشتیبانی هوایی کرده‌اند، اما عربستان در محل حضور نداشته است.

این گزارش می‌افزاید که کنترل مؤثر ایران بر تنگه هرمز و افزایش نفوذ آن بر تنگه باب‌المندب اکنون خطر افزایش بیشتر قیمت نفت را ایجاد کرده است؛ آن هم چند هفته پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای ماه نوامبر در آمریکا.

وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد که فروش ۴۸ فروند جنگنده پیشرفته اف-۳۵، توانایی عربستان را برای «بازدارندگی در برابر تهدیدهای کنونی و آینده» افزایش خواهد داد و «قابلیت دفاع از خود در برابر تهدیدهای هوایی و زمینی» این کشور را تقویت خواهد کرد.

عربستان سعودی مدت‌هاست به جنگنده اف-۳۵ ساخت شرکت لاکهید مارتین علاقه‌مند است. ریاض در اوایل سال ۲۰۲۵ به‌طور مستقیم از دونالد ترامپ درخواست خرید این جنگنده‌ها را مطرح کرد. ترامپ نیز از زمان روی کار آمدن، فروش تسلیحات به عربستان را در شمار اولویت‌های خود قرار داده است.

به گزارش رویترز، آمریکا در سال ۲۰۲۵ یک بسته تسلیحاتی به ارزش نزدیک به ۱۴۲ میلیارد دلار برای عربستان تصویب کرد. کاخ سفید آن توافق را «بزرگ‌ترین توافق همکاری دفاعی» در تاریخ خود توصیف کرده بود.

جنگنده رادارگریز «اف-۳۵ لایتنینگ ۲» که شرکت لاکهید مارتین به درخواست ارتش آمریکا آن را توسعه داده، به‌دلیل قابلیت‌هایش یکی از پیشرفته‌ترین جنگنده‌های جهان محسوب می‌شود. این جنگنده همچنین بخشی از پرهزینه‌ترین برنامه تسلیحاتی تاریخ آمریکا است.