دبیرکل سازمان ملل: «از وضعیت ایران شوکه شدم» ـ ترامپ: «ایران میخواهد مذاکره کند»
با گسترش اعتراضات در ایران و افزایش شمار کشتهشدگان، دبیرکل سازمان ملل خواستار توقف خشونت، رعایت آزادی بیان و رفع محدودیتهای اینترنتی شد؛ همزمان دونالد ترامپ از دریافت پیام مذاکره از تهران خبر داد و گفت آمریکا «گزینههای بسیار قوی» از جمله اقدامات سایبری و نظامی را بررسی میکند.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل ــ عکس: شاتراستاک
در پی ادامه اعتراضات سراسری در ایران و گزارشها درباره استفاده از خشونت لجامگسیخته علیه مردم معترض، آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، از مقامات جمهوری اسلامی خواست از بهکارگیری زور خودداری کنند. او در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت حق آزادی بیان باید بدون قید و شرط رعایت شود.
گوترش با اشاره به گزارشها درباره کشتهشدن معترضان در روزهای گذشته، نوشت:
از گزارشهای مربوط به میزان خشونت و استفاده بیش از حد از زور توسط مقامات ایرانی علیه معترضان که منجر به کشته و زخمی شدن آنها در روزهای اخیر شده، شوکه شدهام.
او از نیروهای امنیتی حکومت ایران خواست تا حداکثر خویشتنداری نشان دهند.
دبیرکل سازمان ملل همچنین با توجه به قطع سراسری اینترنت، خواستار آن شد که دسترسی مردم ایران به اطلاعات دوباره برقرار شود. بهگفته او، نهادهای امنیتی ایران با اعمال محدودیتهای اینترنتی و مسدود کردن خطوط تلفن، ارتباط میان معترضان را بهشدت محدود کردهاند.
نتبلاکس که محدودیتهای دسترسی به اینترنت در جهان را رصد میکند، صبح دوشنبه ۲۲ دی / ۱۲ ژانویه اعلام کرد که قطع سراسری اینترنت در ایران از مرز ۸۴ ساعت گذشته و همچنان ادامه دارد.
در واکنش به این تحولات، تجمعهای همبستگی با معترضان ایرانی در خارج از کشور برگزار شد. بعدازظهر یکشنبه حدود ۷۰۰ نفر مقابل سفارت ایران در بروکسل گرد آمدند و در کشورهای دیگر نیز تجمعهایی مقابل نمایندگیهای دیپلماتیک ایران شکل گرفت.
همزمان، ایالات متحده آمریکا فشار بر جمهوری اسلامی را افزایش داده است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در گفتوگو با خبرنگاران در هواپیمای ریاستجمهوری «ایر فورس وان» گفت: «ایران میخواهد مذاکره کند». او افزود که ممکن است دیداری با نمایندگان ایران برگزار شود و «یک دیدار در حال آمادهسازی است»، هرچند توضیحی درباره محور گفتوگوها ارائه نکرد.
ترامپ همچنین گفت در حال بررسی حمایت از معترضان ایرانی از طریق اینترنت ماهوارهای است. بهگفته او، حکومت ایران دسترسی به اینترنت را تقریباً بهطور کامل قطع کرده و در برخی موارد ارتباطات تلفنی نیز از کار افتاده است؛ اقدامی که با هدف دشوارتر کردن ارتباط میان معترضان و جلوگیری از انتشار گزارشها، عکسها و ویدئوها از اعتراضات انجام میشود.
رئیسجمهور آمریکا که پیشتر چندین بار به جمهوری اسلامی ایران درباره کشتار معترضان هشدار داده بود، اعلام کرد ارتش آمریکا در حال بررسی «گزینههای بسیار قوی» برای مداخله است. او شامگاه یکشنبه گفت: «ارتش [آمریکا] در حال بررسی آن است».
بهگفته دو منبع آگاه از رایزنیهای کاخ سفید که با خبرگزاری آسوشیتدپرس گفتوگو کردهاند، این گزینهها شامل حملات سایبری و حتی حملات نظامی از سوی آمریکا یا اسرائیل میشود. ترامپ همچنین مدعی شد از تهران پیشنهادی برای مذاکره دریافت کرده است.
ترامپ روز شنبه نیز گفت «رهبران ایران» تماس گرفتهاند و «میخواهند مذاکره کنند». او بدون اشاره به جزئیات، از جمله اینکه آیا برنامه هستهای ایران موضوع گفتوگو خواهد بود یا نه، افزود دیداری در حال تدارک است، اما همزمان تأکید کرد: «شاید لازم باشد پیش از دیدار اقدام کنیم». او همچنین اعلام کرد قصد دارد با ایلان ماسک، مدیر شرکتهای تسلا، اسپیسایکس و ایکس درباره بازگرداندن اینترنت در ایران گفتوگو کند؛ ماسک سرویس استارلینک بزرگترین ارائهدهنده اینترنت ماهوارهای در جهان را در دست دارد.
در مقابل، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، روز یکشنبه هشدار داد در صورت مداخله نظامی آمریکا، ارتش ایالات متحده و اسرائیل میتوانند «اهداف مشروع» ایران باشند و حتی انجام یک حمله پیشدستانه را نیز منتفی ندانست.
اعتراضات روز یکشنبه نیز در ایران ادامه یافت و بهگفته فعالان، به ۱۸۵ شهر گسترش پیدا کرده است. شبکه حقوق بشری «هرانا» گزارش داد ۴۸۳ معترض کشته شدهاند و شمار کل جانباختگان به ۵۴۴ نفر رسیده که شامل کودکان و ۴۷ نفر از نیروهای امنیتی نیز میشود. بر اساس این گزارش، حدود ۱۰ هزار و ۷۰۰ نفر بازداشت شدهاند؛ آماری که امکان راستیآزمایی مستقل آن وجود ندارد.
شبکه بیبیسی جهانی به نقل از منبعی در تهران گزارش داد: «وضعیت اینجا بسیار، بسیار بد است». بهگفته این منبع، نیروهای امنیتی با مهمات جنگی شلیک کردهاند و «اینجا شبیه منطقه جنگی است و خیابانها پر از خون است».
در همین حال، رضا پهلوی، فرزند آخرین پادشاه ایران، در پیامی جدید در شبکه ایکس از معترضان خواست وارد مرحله بعدی اعتراضات شوند. او اعلام کرد افزون بر اشغال خیابانهای اصلی، نهادهایی که مسئول تبلیغات حکومتی و قطع ارتباطات هستند «اهداف مشروع» بهشمار میروند. او در این پیام همچنین از ایرانیان خارج از کشور خواست در مقابل سفارتها و کنسولگریهای ایران، پرچم قبلی ایران را جایگزین «پرچم ننگین جمهوری اسلامی» کنند. با این حال، بهدلیل قطع اینترنت مشخص نیست این پیام تا چه اندازه به داخل ایران رسیده باشد.
اعتراضات در ایران روز دوشنبه شاهد شانزدهمین روز خود شد. این اعتراضات سراسری در پی وخامت شدید وضعیت اقتصادی آغاز شد و بهتدریج به تظاهرات گسترده علیه حکومت انجامید.
نظرها
نظری وجود ندارد.