پروژههای داوطلبانه برای اتصال امن به دنیای آزاد: پلهایی که سانسور اینترنت ایران را دور میزنند
اشکان خسروپور - نبرد میان سانسورچیها و کاربران اینترنت وارد فاز جدیدی شده است؛ جایی که دیگر سرورهای ثابت کافی نیستند و «پلهای داوطلبانه» به کمک کاربران ایرانی میآیند. اما این پلها چگونه کار میکنند؟ آیا استفاده از رایانه شخصی دیگران به عنوان واسطه، امنیت دادههای ما را به خطر میاندازد؟ در این گزارش، ضمن بررسی امنیت پروژههایی مثل «کاندوییت» و «اسنوفلیک»، راهنمای گامبهگام اتصال به اینترنت جهانی از طریق این شبکهها را مرور میکنیم.
اشکان خسروپور
منبع: شاتراستاک
ایجاد اختلال در دسترسی به فیلترشکنها یکی از مهمترین کارهایی است که حکومت با دست زدن به آن تلاش میکند دسترسی به شبکه جهانی را برای کاربران مختل کند. این اختلالها مدتی پیش از آغاز قطعی سراسری اینترنت در دیماه امسال نیز رخ داد و با وجود اتصال نسبی اما ناپایدار اینترنت در کشور، همچنان ادامه دارد.
حکومت با شناسایی پروتکلها و مسیرهایی که توسط فیلترشکنها استفاده میشوند، مسیرهای دسترسی به ویپیانها را در سطح گسترده مسدود میکند.
قطعیهای مکرر اینترنت و همهگیر شدن استفاده از فیلترشکنها در سالهای اخیر باعث شده حکومت بتواند عمده الگوهای این دسترسی را نیز شناسایی کند.
در چنین شرایطی، تغییر مسیر دستیابی به اینترنت آزاد و بر هم زدن الگوهای قبلی، امکان مسدود کردن محتوا را برای حکومت بسیار دشوار میکند. در چند وقت اخیر پروژههای داوطلبانهای با همین رویکرد توسعه داده شدهاند که امروز میتوانند تاثیر مهمی در اتصال ایرانیان به دنیای آزاد داشته باشند.
«پل» داوطلبانه برای دور زدن اینترنت
پل یا بریج روشی است که برای کارکرد بهتر فیلترشکنها به کار گرفته میشود. در این روش، نرمافزار فیلترشکن از طریق پلهای متعددی که داوطلبان در سراسر جهان ایجاد کردهند از طریق یک مسیر پر پیچ و خم به سرور فیلترشکن وصل میشود. این پلها را داوطلبان متعددی در سراسر جهان ایجاد کردهاند که مدام تغییر میکنند. به همین دلیل شناسایی الگوی ثابت و قطع کردن آن برای سانسورچیها دشوار است. بزرگتر شدن تعداد دستگاههای داوطلب به گستردهتر شدن و پیچیدهتر شدن این شبکه کمک میکند.
آیا دادههای ما در امان هستند؟
پلها یک مسیر امن و رمزگذاریشده بین رایانه سانسور شده و سرور اصلی فیلترشکن ایجاد میکنند. به عنوان یک مقصد میانی، رایانههایی که در مسیر پل قرار گرفتهند، نمیتوانند دادههای یکدیگر را ببینند. به عبارت دیگر، شخصی که در خارج ایران رایانهاش را به عنوان پل ثبت کرده، نمیفهمد کسانی که به رایانه اون متصل شدهاند، چه محتوایی را تماشا میکنند. دادههای او نیز برای کاربر در داخل ایران در دسترس نیست.
کمپینهای مشهور و امن برای کمک به اتصال امن ویپیان
از مدتها قبل چند کمپین برای ایجاد پل فیلترشکن در خارج از ایران راهاندازی شده است. این روزها، این نرمافزارها بیشتر مورد نیاز هستند و مورد توجه قرار گرفتهاند:
سایفون کاندوییت یا Psiphon Conduit یکی از این برنامههاست. کاربران باید نرمافزار کاندوییت را از سایت سایفون دانلود و نصب کنند. بعد از اجرای برنامه، با فشردن دکمه Turn on پل فعال میشود. کاربر داوطلب صرفا میتواند تعداد کاربرانی که به دستگاهش متصل شدهاند را دیده و حجم اینترنت مصرفی را بازبینی کند.
داوطلب باید در خارج از ایران باشد و به اینترنت آزاد دسترسی داشته باشد. در حال حاضر فقط دستگاههایی با سیستم عامل مک، ویندوز و اندروید میتوانند این برنامه را اجرا کنند.
سایفون اعلام کرده در کمتر از دو هفته حدود ۱۹۰ هزار کاربر فعال جدید به شبکه کاندوییت پیوستهاند.
معماری کاندوییت بر پایه اصل «عدم آگاهی» (Zero Knowledge) بنا شده و دستگاه میزبان صرفا یک تونل رمزنگاریشده است که در آن، نه میزبان امکان رصد وبگردی کاربران سایفون را دارد و نه کاربر دسترسی به فایلهای شخصی میزبان خواهد داشت. در این نمونه هیچگونه اطلاعات هویتی جمعآوری نمیشود و میزبان کاملا ناشناس خواهد بود. میزبان میتواند در بخش تنظیمات همه چیز را مدیریت و برای مثال تعیین کند چند نفر همزمان به او وصل شوند و سهم سرعت هر نفر را چقدر باشد.
راهنمای راهاندازی گامبهگام:
- بعد از دانلود اپلیکیشن از گوگلپلی و باز کردن آن، با چند صفحه خوشآمدگویی روبرو میشوید که با زدن روی گزینه Next میتوانید این مراحل را رد کنید. در نهایت برای اتصال دکمه Host Conduit را بزنید.
- حالا در صفحه اصلی هستید. یک دایره بنفش بزرگ میبینید که نوشته Tap to Turn On. کافیست روی آن بزنید. دایره فعال میشود و حالا گوشی شما به شبکه کمکرسانی سایفون پیوسته است.
- اگر نگران حجم اینترنت یا کند شدن گوشیتان هستید، از منوی پایین وارد Settings شوید. میتوانید تنظیمات را تغییر دهید:
- گزینه Max Peers (تعداد همزمان کاربران): این گزینه تعیین میکند چند نفر همزمان میتوانند به گوشی شما وصل شوند. اگر اینترنتتان پرسرعت نیست یا گوشیتان قدیمی است، روی همان ۲ یا ۳ نگه دارید. اگر اینترنت فیبر نوری و گوشی قوی دارید، میتوانید عدد را بالا ببرید.
- گزینه Max MB/s Per Peer (سهم سرعت هر نفر): اینجا تعیین میکنید که هر کاربری که به شما وصل شده، حداکثر چقدر از پهنای باند شما را اشغال کند. اگر روی ۲ مگابایت بر ثانیه (2MB/s) بگذارید، سرعت کاربر محدود میشود تا کل پهنای باند شما را نبلعد.
- گزینه Required Bandwidth (کل پهنای باند درگیر): این عدد به صورت خودکار محاسبه میشود: (تعداد کاربران) × (سرعت هر نفر) = پهنای باند مورد نیاز مثلاً اگر ۲ کاربر با سرعت ۲ مگابایت داشته باشید، کاندوییت حدود ۴ مگابایت بر ثانیه از اینترنت شما ظرفیت میخواهد.
- گزینه Your Conduit ID & Alias: این شناسه فنی شماست. میتوانید در بخش Alias یک اسم مستعار برای ایستگاه خودتان بگذارید.
کاربران داخل ایران برای اتصال باید فیلترشکن سایفون را دانلود و آن را اجرا کنند. برای این افراد نیازی به انتخاب سرور وجود ندارد. به عبارت دیگر، کسی نمیتواند انتخاب کند که از چه کامپیوتری به عنوان پل استفاده کند. زمانه مدام آخرین نسخه فیلترشکن را در اختیار شما قرار میدهد. کافی است به آدرس zamaneh@psiphon3.com یک ایمیل خالی بفرستید.
«آنباندد» یا Unbounded برنامه پلسازی دیگری است که توسط فیلترشکن لنترن توسعه داده شده است. این برنامه به عنوان افزونه روی مرورگر کروم قابل نصب است. کاربران خارج از ایران که به اینترنت آزاد دسترسی دارند، اگر افزونه کروم یا فایرفاکس را نصب و اجرا کنند، هربار همزمان با باز کردن این مرورگر میتوانند به عنوان پل برای لنترن عمل کنند. این نرمافزار برای ویندوز و مک نیز قابل دانلود و نصب است. کاربران داخل ایران برای اتصال به این شبکه باید فیلترشکن لنترن را دانلود و نصب کنند.
اسنوفلیک یا Snowflake پروزه داوطلبانه ساخت «پل» است که در پروژه «تور» توسعه داده شده است. این برنامه دو نسخه برای دسکتاپ و مرورگرها دارد تا کاربران اینترنت آزاد بتوانند با سادگی بیشتری دستگاههایشان را به عنوان «پل» ارتباطی فیلترشکن به کار بگیرند.
در سایت اسنوفلیک چند برنامه گوناگون معرفی شدهاند. کاربرانی که به اینترنت آزاد دسترسی دارند میتوانند افزونه Snowflake را نصب کنند. این افزونه روی مرورگرهای Firefox ، Microsoft Edge و Chrome نصب میشود و با اهربار باز کردن برنامه، مرورگر کاربر به پل ارتباطی اینترنت تبدیل شده و به صورت خودکار اجرا میشود.
کاربران سیستم عاملهای مک و ویندوز هم میتوانند نرمافزار Snowflake (Desktop Proxy) را دریافت و اجرا کنند. بعد از اجرای برنامه و اتصال موفقیتآمیز کاربر به پل، نشانگر برنامه برای آنها سبز میشود.
کسانی که در داخل ایران هستند باید برای اتصال به این شبکه نرمافزارهای Tor Browser را برای سیستم عاملهای مک و ویندوز و Orbot برای تلفن همراه اندروید دانلود و نصب کنند.
با یک ایمیل خالی به bia@paskoocheh.com پسکوچه لیست کاملی از تمام اپهای فیلترشکن برای سیستم عاملهای مختلف را برای شما ارسال میکند. کافی است فیلترشکن مورد نظر خود را از لیست انتخاب کنید و نسخه مربوط به سیستم عامل مورد نظر خود را با ارسال یک ایمیل دیگر دریافت کنید.
نظرها
نظری وجود ندارد.