از بیانیه بیاثر اصلاحطلبان تا مداخلهجویی ترامپ؛ فقط مردم حق تعیین سرنوشت دارند
حسین نوشآذر ـ علی افشاری، فعال سیاسی جمهوریخواه، در گفتوگو با رادیو زمانه با تأکید بر حاکمیت ملی بهعنوان خط قرمز نیروهای دموکراسیخواه، هرگونه مداخله خارجی در تعیین رهبر آینده ایران را نامشروع خواند و ضمن بیاثر خواندن تلاش اصلاحطلبان برای تأثیرگذاری بر فرآیند انتخاب خبرگان، برگزاری رفراندوم را تنها مسیر مشروع برای تعیین سرنوشت کشور دانست. افشاری با رد سناریوی ترامپ برای اعمال الگوی ونزوئلا در ایران تأکید کرد که تعیین سرنوشت ایران فقط در انحصار مردم این سرزمین است و دولتهای خارجی حداکثر میتوانند با خواست مردم خود را همسو کنند.
حسین نوشآذر
وحانیون مذهبی در میدان تحریر بغداد، نزدیک پوستری از رهبر فقید ایران آیتالله علی خامنهای گرد آمدهاند؛ او که در حمله ایالات متحده و اسرائیل به تهران ترور شد، در حالی که در تجمعی اعتراضی شرکت کردهاند. (۶ مارس ۲۰۲۶) ایالات متحده و اسرائیل در ۲۸ فوریه حملاتی را علیه ایران آغاز کردند که منجر به کشته شدن رهبر عالی ایران و فرماندهان ارشد نظامی شد و این امر مقامات ایرانی را وادار به تلافی با حملات به اسرائیل و نقاط مختلف خلیج فارس کرد. حملات تازه در ۶ مارس ایران و لبنان را لرزاند، در حالی که اسرائیل و ایالات متحده حملات خود را در جنگ گسترده خاورمیانه تشدید کردند و انفجارهای قدرتمند آسمان تهران را درهم شکست.
در پی قتل علی خامنهای در حملات ترکیبی اسرائیل و آمریکا و همزمان با گمانهزنیهای فزاینده درباره آینده رهبری در ایران، جبهه اصلاحات ایران با صدور بیانیهای ضمن محکوم کردن تجاوز خارجی، خواستار انتخاب رهبری جدید با «پیام صلحطلبی» و «پرکردن شکاف دولت-ملت» شد. این بیانیه هدف حملات را نه صرفاً تأسیسات نظامی، بلکه سرنگونی نظام، هرجومرج داخلی و تجزیه کشور دانسته و بر بسیج همه ظرفیتهای ملی در پرتو وحدت تأکید کرده است. جبهه اصلاحات در این بیانیه با انتقاد ضمنی از عملکرد گذشته نظام، بر ضرورت انتخاب رهبری تأکید میکند که بتواند تبلیغات جنگطلبانه علیه ایران را خنثی کرده و حاوی پیام «آغاز دورانی تازه» با مشارکت همه سلایق و پرکردن شکاف دولت-ملت باشد. این موضعگیری در شرایطی صورت میگیرد که کمتر از دو ماه پیش، طرح دعوت از خامنهای برای کنارهگیری به دلیل تهدیدهای امنیتی متوقف شد و رهبران این جبهه در موج سرکوب ژانویه و فوریه دستگیر شدند.
اما در تازهترین تحول، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا با صراحتی بیسابقه خواستار دخالت در انتخاب رهبری بعدی ایران شده است. «او با ارجاع به الگوی «دلسی رودریگز» در ونزوئلا (که پس از سرنگونی مادورو با آمریکا همکاری کرد) از تمایل خود برای اعمال راهحلی مشابه در ایران سخن گفته . ترامپ با این اظهارات، عملاً دو پیام متناقض به نخبگان باقیمانده نظام ارسال کرده: از یک سو «پسر را نمیخواهم» و از سوی دیگر «نظام باید با چهرهای همراه (از درون) ادامه یابد». برای تحلیل این رویدادهای مهم و واکاوی آینده ایران در یکی از حساسترین مقاطع تاریخ معاصر، با علی افشاری، فعال سیاسی جمهوریخواه گفتوگو کردهایم. میشنوید:
اقای علی افشاری در این گفتوگو با اشاره به بیانیه اخیر جبهه اصلاحات ایران، آن را فاقد ضمانت اجرایی دانست و تأکید کرد که اصلاحطلبان در مقطع کنونی قدرت بسیار کمی دارند، به ویژه در مجلس خبرگان رهبری که عملاً به سپاه نزدیک است. به گفته او، آرزوی اصلاحطلبان برای تأثیرگذاری در فرآیند انتخاب رهبری با «پیام صلح» بیشتر شبیه یک رؤیاست تا یک امکان عملی، زیرا آنها با جنگ و تجاوز نظامی از سوی آمریکا و اسرائیل مرزبندی کردهاند اما در جامعه نیز اثرگذاری چندانی ندارند و جریان ضعیفی محسوب میشوند. افشاری تلاش آنها برای مقابله با جناح تندرو و سپاه را صرفاً یک موضعگیری سیاسی توصیف کرد، در شرایطی که هر روز شاهد از بین رفتن شاکلهها و متلاشی شدن ساختارها هستیم.
افشاری در بخش دیگری از گفتوگو، دلیل فاصله جبهه اصلاحات از مطالبه میرحسین موسوی را همچنان در این واقعیت دانست که اصلاحطلبان همچنان خود را در درون نظام تعریف میکنند، در حالی که موسوی سالهاست از این مرحله عبور کرده است. به گفته او، در شرایط جنگی کنونی فرصت کنش سیاسی وجود ندارد و همه چیز منوط به سرنوشت جنگ است.
او دو سناریو را مطرح کرد: یا دولتهای خارجی مهرههای مد نظر خود را حاکم میکنند، یا جنگ متوقف میشود و مبارزات مردم ایران ادامه مییابد که در آن صورت راهکار مورد نظر موسوی و دیگر گروههای اپوزیسیون برای گذار به دموکراسی زمینه اجرا پیدا میکند.
افشاری در پاسخ به پرسش درباره سناریوی ترامپ و مداخله در انتخاب رهبر آینده ایران، این اظهارات را بخشی از جنگ روانی توصیف کرد و مدل ونزوئلا را برای ایران قابل تکرار ندانست. به اعتقاد او، چنین ظرفیتی در ایران وجود ندارد و احتمال آن نزدیک به صفر است، زیرا نیروهای درون جمهوری اسلامی آمریکا را «قاتل خامنهای» میدانند و فضای احساسی شدیدی علیه مذاکره با آمریکا ایجاد شده است. افشاری تأکید کرد که از منظر نیروهای دموکراسیخواه و جامعه مدنی، مداخله ترامپ در تعیین رهبر ایران قابل قبول نیست و یک منازعه جدید شکل گرفته: مخالفت و مقاومت در برابر مداخله خارجی. او نتیجه گرفت که تعیین سرنوشت ایران فقط متعلق به مردم ایران است و دولتهای خارجی حداکثر میتوانند همسویی سیاسی با خواست مردم پیدا کنند، نه اینکه خودشان عاملیت پیدا کنند و چیزی را تحمیل نمایند.
فایل صوتی گفتوگو را میتوانید از لینک زیر بشنوید:
نظرها
نظری وجود ندارد.