پس از جنگ ۴۰ روزه، خطر بیکاری بیش از دو میلیون نفر را در ایران تهدید میکند
تهاجم ۴۰ روزه آمریکا و اسرائیل به زیرساختها و صنایع ایران، بازار کار را با بحران جدی مواجه کرده و کارشناسان هشدار میدهند که بیش از دو میلیون نفر ممکن است شغل خود را از دست بدهند.
بخش اقتصاد
بیکاری در ایران ـ عکس از آرشیو
«دنیای اقتصاد» چهارشنبه ۱۹ فروردین در گزارشی نوشته است که ۴۰ روز تهاجم نظامی، تخریب گسترده زیرساختها و صنایع حیاتی کشور، فشار قابل توجهی بر بازار کار ایران وارد کرده است.
این گزارش گفته است که در جنگ ۱۲ روزه در بهار ۱۴۰۴، با قطع اینترنت و آسیب به بسیاری از کسبوکارها، بهویژه در عرصه اقتصاد دیجیتال، بنگاهها برای کاهش هزینهها به اخراج نیرو روی آوردند و طبق اعلام وزارت اقتصاد، حدود ۶۵۰ هزار نفر شغل خود را از دست دادند.
در حملات اخیر، آسیب دیدن بزرگترین مجتمعهای فولادی کشور نمونهای از تأثیر مستقیم بر اشتغال است.
بنا به این گزارش، توقف فعالیت این مجتمع حدود ۲۰ هزار شغل مستقیم و بیش از ۵۰ هزار شغل غیرمستقیم را تحت تأثیر قرار داده است. افزون بر این، نزدیک به ۵۵۰۰ بنگاه کوچک و متوسط در شهری که این مجتمع فعال بوده، بهطور غیرمستقیم با این مجموعه مرتبط هستند و آسیب دیدن آنها اثرات گستردهای بر اشتغال محلی گذاشته است.
همچنین حمله به برخی نیروگاهها و شرکتهای پتروشیمی، موجب توقف موقت تولید و بیکاری موقت نیروی کار این صنایع شده است.
یکی از عوامل تشدیدکننده بحران اشتغال، ادامه قطع اینترنت است که کسبوکارهای دیجیتال و مشاغل خرد وابسته به شبکههای آنلاین را با زیانهای روزافزون مواجه کرده است. قطع ایتنرنت در ایران رکورد جهانی را شکسته است.
«دنیای اقتصاد» مینویسد بسیاری از این کسبوکارها قادر به ارائه خدمات خود نیستند و در نتیجه برای کاهش هزینهها، اخراج نیروی کار را در دستور کار قرار دادهاند. کارشناسان اقتصادی نیز هشدار میدهند که اگر این روند ادامه یابد، میزان بیکاری میتواند از رکورد جنگ ۱۲ روزه فراتر رفته و به بیش از دو میلیون نفر برسد.
در کنار آسیب مستقیم به صنایع و کسبوکارها، عوامل اقتصادی و روانی ناشی از نااطمینانی شرایط جنگی نیز بر بازار کار فشار وارد میکنند. نوسان شاخصهای کلان اقتصادی، از جمله نرخ ارز و ریسکهای بینالمللی، باعث شده بسیاری از بنگاهها در جذب نیروی جدید و سرمایهگذاری محتاط عمل کنند. «دنیای اقتصاد» تأکید میکند که این وضعیت، جریان استخدام و فعالیت اقتصادی را کُند کرده و فشار بر اشتغال را تشدید میکند.
گزارش میافزاید با اینکه برخی از کسبوکارها توانستهاند با افزایش تابآوری از اخراج گسترده نیرو جلوگیری کنند اما کارشناسان معتقدند که شدت تخریب زیرساختها و صنایع، اثر این آمادگی را بهشدت کاهش داده است.
بیمه بیکاری یکی از ابزارهای مهم حمایتی برای نیروی کار در شرایط جنگ است. طبق قانون کارگرانی که شغل خود را بهدلیل آسیب به محل کار از دست میدهند، میتوانند از مقرری بیمه بیکاری استفاده کنند. در شرایط جنگ، مهلت ارائه درخواست بیمه بیکاری انعطافپذیر شده و کارگران تا سه ماه پس از بیکاری فرصت دارند درخواست خود را ثبت کنند. همچنین شرط حداقل سابقه پرداخت حق بیمه برای استفاده از بیمه بیکاری در شرایط ناشی از جنگ برداشته شده است.
در شرایطی که حکومت ایران با مشکلات عمیق مالی و اقتصادی روبهروست و جنگ نیز این مشکلات را چند برابر کرده است، معلوم نیست که بیمهها توان مالی ادامه خدمات خود را داشته باشند.
«دنیای اقتصاد» یادآور شده که بیمه بیکاری تنها سطح حداقلی امنیت اقتصادی را فراهم میکند و بازگشت به اشتغال پایدار بیش از هر چیز به فروکش کردن درگیریها و تثبیت شرایط اقتصادی وابسته است.
موج گسترده بیکاری، علاوه بر فشار معیشتی بر خانوارها، اثرات بلندمدت بر ظرفیت تولید بنگاهها و پویایی اقتصادی کشور خواهد داشت.
گزارش «دنیای اقتصاد» تأکید دارد که در شرایط فعلی، شدت آسیبها بدون ثبات امنیتی و اقتصادی، تحقق این سیاستها را دشوار میسازد و ادامه درگیریها و آسیب دیدن صنایع کلیدی میتواند ایران را با بحران بیسابقه بیکاری مواجه کند.
نظرها
نظری وجود ندارد.