آمریکا عبور نفتکش‌ها از تنگه هرمز را زمان‌بندی کرد

ارتش آمریکا برنامه تازه‌ای برای عبور نفتکش‌ها از تنگه هرمز تعیین کرده و از کشتی‌ها خواسته است سفر خود را در بازه‌های زمانی مشخص، از جمله ساعت ۹ صبح، آغاز کنند تا بتوانند از پوشش دفاع هوایی آمریکا استفاده کنند.

فایننشال‌تایمز روز شنبه ۲۱ شهریور گزارش داد این تغییر پس از افزایش حملات ایران به کشتی‌های تجاری، به‌ویژه در ساعت‌های شب، اعمال شده است. در یکی از پیام‌هایی که برای کشتی‌ها ارسال شده، طرف آمریکایی نوشته عبور در تاریکی شب «ایمن‌ترین زمان» برای کشتی‌های تجاری نیست و به همین دلیل پنجره‌های تازه‌ای برای تردد تعیین شده است.

پیش از این، کشتی‌هایی که قصد عبور از مسیر جنوبی تنگه هرمز، در امتداد ساحل عمان، را داشتند باید از طریق مرکز هماهنگی دریایی نیروی دریایی آمریکا، موسوم به NCAGS، درخواست عبور می‌دادند. این مرکز مسیر و زمان تردد کشتی‌ها را تعیین می‌کرد و پوشش هوایی آمریکا هم معمولا در بازه‌های طولانی‌تر شبانه فراهم می‌شد. اکنون واشنگتن این پوشش را به زمان‌های کوتاه‌تر و مشخص‌تر محدود کرده است.

به گزارش فایننشال‌تایمز، تحلیلگران نظامی می‌گویند این تصمیم به آمریکا اجازه می‌دهد منابع نظامی خود را متمرکزتر استفاده کند. جاشوا تالیس، پژوهشگر امور دریایی، گفته است درخواست از کشتی‌ها برای عبور در زمان‌های مشخص، راهی برای کاهش هزینه بالای دفاع مداوم آمریکا در جنوب تنگه هرمز است. به گفته او، هزینه عملیاتی برخی هواپیماهای پیشرفته نظامی آمریکا می‌تواند به ۲۵ هزار تا ۷۵ هزار دلار در ساعت برسد.

فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، در هفته‌های گذشته گفته بود مسیرهای بین‌المللی کشتیرانی در تنگه هرمز را از مین‌های دریایی پاک‌سازی کرده و عبور کشتی‌ها از مسیرهای تحت حفاظت آمریکا ادامه دارد. با این حال، هشدارهای رسمی آمریکا به خطوط کشتیرانی همچنان فعال است.

اداره دریانوردی وزارت حمل‌ونقل آمریکا، در توصیه‌نامه امنیتی خود نوشته خطر حملات ایران به کشتی‌های تجاری در خلیج فارس، تنگه هرمز و دریای عمان همچنان بالا است و تهدیدها شامل موشک، پهپاد مسلح، شناورهای بدون سرنشین و اختلال در سامانه‌های موقعیت‌یابی است.

سازمان بین‌المللی دریانوردی هم در تازه‌ترین به‌روز‌رسانی ویژه خود درباره تنگه هرمز، از ادامه نگرانی درباره امنیت دریانوردان خبر داده و نوشته حدود ۲۰ هزار دریانورد، کارگر بندری و نیروی شاغل در تأسیسات فراساحلی در منطقه تحت تاثیر وضعیت امنیتی تنگه قرار دارند. این سازمان تاکید کرده اختلال در تجارت جهانی مهم است، اما نگرانی اصلی آن وضعیت انسانی و ایمنی خدمه کشتی‌ها است.

در سوی مقابل، ایران در روزهای گذشته موضع سخت‌تری درباره مدیریت تنگه هرمز اعلام کرده است. محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، در گفت‌وگو با رسانه‌های رسمی ایران از قصد تهران برای اعلام «منطقه ممنوعه» یا «منطقه محدود» در نزدیکی تنگه هرمز خبر داد. منطقه‌ای که به گفته او از خط محاصره دریایی آمریکا آغاز می‌شود و تا تنگه هرمز و بخش‌هایی از خلیج فارس امتداد می‌یابد. او هشدار داده هر کشتی‌ای که بدون هماهنگی وارد این محدوده شود، در فهرست تحریمی ایران قرار خواهد گرفت.

تنگه هرمز از آغاز جنگ ایران و آمریکا در ۹ اسفند ۱۴۰۴ به یکی از محورهای اصلی بحران تبدیل شده است. پیش از جنگ، روزانه حدود ۱۲۵ کشتی تجاری بزرگ، شامل نفتکش‌ها، کشتی‌های حامل گاز مایع، کشتی‌های فله‌بر و کانتینری از این آبراه عبور می‌کردند. اکنون شمار عبورها به‌مراتب کمتر شده، هرچند آمریکا می‌گوید مسیرهای تحت حفاظت آن دوباره بخشی از جریان نفت را برقرار کرده است.

حدود ۲۰ درصد عرضه روزانه نفت خام و گاز طبیعی مایع جهان پیش از این جنگ از تنگه هرمز عبور می‌کرد.