یازدهمین روز اعتراضات مردمی در ایران؛ شدت و گستردگی اعتراضات بیشتر شد

چهارشنبه ۱۷ دی در یازدهمین روز اعتراضات سراسری، خیابان‌های ده‌ها شهر ایران صحنه خشم فروخورده مردمی بود که با وجود سرکوب، بازداشت و شلیک، عقب ننشستند. اعتصاب بازارها، راهپیمایی‌های شبانه، شعارهای صریح علیه رأس حاکمیت و درگیری‌های گسترده با نیروهای امنیتی، تصویری واحد از کشوری ارائه داد که اعتراض در آن نه‌تنها خاموش نشده، بلکه گسترده‌تر پیش می‌رود.

استان تهران

در تهران، اعتصاب در بازار بزرگ و راسته‌های پانزده خرداد، چهارسو، مولوی و یافت‌آباد رقم خورد. در بلوار هنگام و مقابل بیمارستان الغدیر، معترضان با نشستن در خیابان‌ها مقاومت کردند و نیروهای حکومتی با گاز اشک‌آور به آن‌ها یورش بردند. در شمیران‌نو و میدان الغدیر شعارهای «مرگ بر خامنه‌ای»، «مرگ بر دیکتاتور» و «آزادی، آزادی، آزادی» طنین‌انداز شد. در بازار مبل یافت‌آباد نیز شعار «ما تماشاگر نمی‌خواهیم، به ما ملحق شوید» به نشانه فراخوان همگانی سر داده شد.

استان آذربایجان شرقی

در تبریز، برای نخستین بار بازاریان به‌طور رسمی به جنبش پیوستند. کاسبان بازار تاریخی تبریز در روز چهارشنبه ۱۷ دی مغازه‌های خود را بستند و اعتصاب بازار، این شهر را به یکی از کانون‌های تازه اعتراض بدل کرد.

استان خوزستان

آبادان نیز در یازدهمین روز اعتراضات به آن پیوست و شاهد حضور گسترده مردم در خیابان‌ها بود. راهپیمایی‌ها با شعارهایی چون «ایرانی داد بزن، حقت رو فریاد بزن» و «توپ، تانک، فشفشه، آخوند باید گم بشه» برگزار شد. هم‌زمان، فراخوان‌ها برای پیوستن کارگران نفت از طریق اعتصاب افزایش یافت؛ اقدامی که می‌تواند موازنه قوا را به‌طور جدی تغییر دهد.

استان البرز

در حصارک کرج، بازاریان دست به اعتصاب زدند و با راهپیمایی و شعارهای اعتراضی به خیابان آمدند.

استان فارس

در شیراز، بازار وکیل و بازارهای وابسته از جمله مسگرها، حاجی، بازارچه فیل و سرای مشیر تعطیل شدند. معترضان شعار «بازاری با غیرت، حمایت حمایت» سر دادند و نیروهای امنیتی در خیابان باهنر جنوبی با موتورسیکلت و ماشین آب‌پاش به مقابله پرداختند. در معالی‌آباد و محله کشن نیز اعتراضات ادامه یافت. ویدئوها از شلیک گاز اشک‌آور و آتش زدن لاستیک‌ها حکایت داشت. شهر فسا در استان فارس نیز شاهد حضور معترضان در خیابان‌ها بود. شهروندان معترض با سردادن شعارهایی از جمله «خامنه‌ای قاتله، حکومتش باطله» خشم و اعتراض خود را نسبت به حاکمیت اعلام کردند. هم‌زمانی این اعتراضات با تجمعات شیراز، گستره نارضایتی در استان فارس را پررنگ‌تر کرد.

استان خراسان شمالی

در بجنورد، تجمعات خیابانی در اطراف استانداری، خیابان ۱۷ شهریور و میدان خمینی شکل گرفت. شعار «ایرانی داد بزن، حقت رو فریاد بزن» و «نیروی انتظامی حمایت حمایت» سر داده شد، اما نیروهای حکومتی با گاز اشک‌آور پاسخ دادند.

استان لرستان

در بروجرد، درگیری‌های شدید میان معترضان و نیروهای سپاه گزارش شد. تجمعات شبانه تا حوالی مراکز سپاه کشیده شد و با وجود شلیک مستقیم برای پراکنده‌سازی، مردم بارها بازگشتند. شمار معترضان هزاران نفر اعلام شد و بازداشت‌هایی نیز صورت گرفت. در الیگودرز نیز جمعیت قابل توجهی تا پاسی از شب در خیابان‌ها ماندند و با وجود تیراندازی و گاز اشک‌آور، شعارهای اعتراضی علیه حاکمیت را ادامه دادند.

استان کرمانشاه

در یازدهمین روز اعتراضات کرمانشاه بار دیگر شاهد اعتراضات خیابانی بود که تا ساعاتی از شب ادامه داشت. در گیلان‌غرب، مردم با شعار «ملکشاهی تنها نیست، گیلان پشتیبانش است» همبستگی خود را با مردم ملکشاهی اعلام کردند و به‌سوی فرمانداری حرکت کرده و «مرگ بر دیکتاتور» سر دادند. طی روزهای اخیر دست‌کم پنج معترض کُرد در ملکشاهی کشته شده‌اند.

استان خراسان رضوی

در مشهد، معترضان با شعار «ایرانی باغیرت، حمایت حمایت» نیروهای انتظامی را به عقب‌نشینی واداشتند. در نیشابور، شعارهای «زهی خیال باطل، خامنه‌ای قاتل» و «امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه» فضای شهر را پر کرد. در گناباد نیز معترضان وارد حوزه علمیه شدند. چهارشنبه شب در چناران نیز اعتراضات خیابانی برگزار شد.

استان قزوین

در اقبالیه قزوین درگیری شدید میان مردم و نیروهای امنیتی رخ داد. در شهر قزوین نیز تجمعاتی در بازار، خیابان خیام و سبزه‌میدان با شعار «مرگ بر دیکتاتور» گزارش شد.

استان ایلام

در مهران، جوانان شامگاه چهارشنبه به خیابان‌ها آمدند و علیه حکومت شعار دادند. در شهر توحید هلیلان نیز تظاهرات ضدحکومتی برگزار شد.

استان گیلان

در رشت، اعتراضات با شعار «نترسید، نترسید، ما همه با هم هستیم» و «ما تماشاگر نمی‌خواهیم، به ما ملحق شوید» ادامه یافت. در آستارا و چابکسر نیز تجمعات اعتراضی برگزار شد.

استان چهارمحال و بختیاری

در لردگان، گزارش‌ها از شلیک تیر جنگی به یک معترض حکایت داشت. در پردنجان، بروجن و شهرکرد تجمعات اعتراضی، تیراندازی، شلیک گاز اشک‌آور و اعتصاب بازاریان هم‌زمان با حضور پررنگ نیروهای ضدشورش ثبت شد.

استان هرمزگان

در بندرعباس، راهپیمایی‌های مردمی با شعارهایی چون «ما تماشاگر نمی‌خواهیم»، «نیروی انتظامی حمایت حمایت» و «بازاری باغیرت، حمایت حمایت» برگزار شد.

استان کرمان

در کرمان، اعتراضات شبانه در بلوار استقلال با شعارهایی نظیر «تا آخوند کفن نشود، این وطن وطن نشود» و «کاسبی‌ها رو بستند، بی‌غیرت‌ها نشستند» ادامه یافت.

استان سیستان و بلوچستان

در زاهدان، جوانان بلوچ مقابل پاسگاه سرجنگل کورین زاهدان با آتش زدن لاستیک‌ها تجمع اعتراضی برگزار کردند و مردم را به پیوستن به اعترضات فراخواندند.

در کاشان نیز معترضان مجسمه قاسم سلیمانی را به آتش کشیدند.

اعتراضات دانشجویان

در یازدهمین روز اعتراضات، دانشگاه‌ها همچنان از کانون‌های فعال بودند.

دانشجویان دانشگاه سوره با وجود فشار حراست تجمع کردند و شعار «دانشجو می‌میرد، ذلت نمی‌پذیرد» سر دادند. در دانشگاه آزاد کرمانشاه، زنجان، قم، بندرعباس و نیز دانشگاه سیستان و بلوچستان در زاهدان، نوشیروانی بابل، ارومیه و سمنان، تجمع‌ها و راهپیمایی‌های اعتراضی با شعارهایی چون «مرگ بر دیکتاتور»، «فقر، فساد، گرونی؛ می‌ریم تا سرنگونی» و «آزادی، آزادی، آزادی» برگزار شد.

گزارش‌هایی از بازداشت شماری از دانشجویان در بندرعباس منتشر شده است.

بیانیه صدها معلم

هم‌زمان، ۵۵۵ معلم با صدور بیانیه‌ای اعلام کردند که بحران کنونی ایران ریشه‌ای و ساختاری است و صرفاً به معیشت محدود نمی‌شود. آن‌ها تأکید کردند که بدون تغییر بنیادین در ساختار سیاسی جمهوری اسلامی، بهبود زندگی مردم ممکن نیست و از نیروهای انتظامی خواستند از سرکوب و کشتار شهروندان پرهیز کنند. این معلمان یادآور شدند: «مردم معترض دشمن این سرزمین نیستند» و مسئولیت اخلاقی هر فرد ایجاب می‌کند که در برابر فرمان‌های ضدانسانی، جانب مردم را بگیرد.

یازدهمین روز اعتراضات نشان داد که با وجود سرکوب، دامنه و شدت خیزش مردمی در حال گسترش است؛ از بازار و دانشگاه تا خیابان‌های شهرهای کوچک و بزرگ، صدای اعتراض یک‌صدا بلندتر از گذشته شنیده می‌شود.

بازداشت دست‌کم ۴۹ شهروند در چندین شهر ایران

همزمان با یازدهمین روز اعتراضات سراسری، روز چهارشنبه ۱۷ دی گزارش‌های منتشرشده از سوی خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، حاکی از بازداشت گسترده معترضان در شهرهای مختلف ایران بود.

بر اساس این گزارش‌ها، طی روزهای اخیر دست‌کم ۴۹ نفر، از جمله یک نوجوان ۱۵ ساله، دو معلم بازنشسته و یک دانشجو، توسط نیروهای امنیتی بازداشت شده‌اند. این بازداشت‌ها در شهرهایی چون مشهد، خرم‌آباد، لردگان، یاسوج، بهبهان، ایلام، دره‌شهر و تهران صورت گرفته است.

در یکی از گزارش‌ها، از بازداشت پنج شهروند در جریان اعتراضات دی‌ماه خبر داده شده است. شهاب براتی در مشهد، داوود حسین‌پور آقایی و روح‌الله خالدی در لردگان، علی حسینی در یاسوج و ابوالفضل آقایی، نوجوان ۱۵ ساله در خرم‌آباد، بازداشت شده‌اند. شهاب براتی با اعمال خشونت بازداشت و به زندان وکیل‌آباد مشهد منتقل شده است. درباره اتهامات و محل نگهداری سایر افراد تاکنون اطلاعاتی منتشر نشده است.

در یاسوج، افزون بر این افراد، ۱۹ نفر دیگر همزمان با اعتراضات سراسری بازداشت شده‌اند. همچنین در گزارشی جداگانه، از بازداشت شش شهروند دیگر در همین شهر در تاریخ ۱۵ دی‌ماه خبر داده شده است. در مجموع، شمار بازداشت‌شدگان یاسوج در این گزارش‌ها به ۲۵ نفر می‌رسد. تا زمان تنظیم گزارش‌ها، از اتهامات و محل نگهداری این افراد اطلاعی در دست نیست.

در بهبهان، دست‌کم ۱۳ شهروند در جریان اعتراضات بازداشت شدند که عده‌ای از آن‌ها پس از ساعاتی با قرار یا تعهد آزاد شده‌اند. با این حال، چند تن از جمله پارسا قاسمی، مجید ضامن‌پیشه و محمد شکری همچنان در بازداشت به‌سر می‌برند و خانواده‌هایشان از وضعیت آن‌ها بی‌اطلاع هستند. در میان بازداشت‌شدگان این شهر، مواردی از شلیک ساچمه‌ای و جراحت نیز گزارش شده است.

همچنین شش نفر دیگر، از جمله دو معلم بازنشسته در تهران، یک دانشجو و سه شهروند در ایلام و دره‌شهر، در روزهای اخیر بازداشت شده‌اند. برخی از این افراد سابقه برخوردهای امنیتی داشته‌اند.

بر اساس آمار هرانا، در ۱۰ روز نخست اعتراضات، دست‌کم ۲۸۵ تجمع اعتراضی در ۹۲ شهر از ۲۷ استان برگزار شده است. در این بازه، کشته شدن حداقل ۳۶ نفر، از جمله چهار کودک، تأیید شده و شمار بازداشت‌شدگان دست‌کم ۲۰۷۶ نفر اعلام شده است؛ آماری که به‌گفته این نهاد می‌تواند بسیار بیشتر از رقم واقعی باشد.

واکنش مسئولان حکومتی

این در حالی است که مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، روز چهارشنبه در واکنش به اعتراضات سراسری، از نیروهای امنیتی و انتظامی خواست که از هدف قرار دادن معترضان خودداری کنند. فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت نیز گفت: «ریخته شدن هر قطره خون، دل دولت را به درد می‌آورد.»

غلامحسین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضائیه جمهوری اسلامی نیز در واکنش به اعتصاب گسترده بازاریان در شهرهای مختلف، آن‌ها را در زمره اقشار مدافع نظام دانست و گفت: «بازاریان ما به برخی مسائل و اجرائیات، معترض هستند اما اعتراض آن‌ها به منزله مقابله آن‌ها با نظام نیست.»

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی نیز درباره اعتراضات مردمی در ایران گفت: «مسائل داخل ایران به هیچ کسی جز مردم ایران مربوط نیست.» او افزود: «ما شاهد هستیم که در تعامل بین دولت و مردم انشالله اگر اعتراضات و نکاتی است حل و فصل شود.»