جهان در آستانه بحران: واکنشهای محتاطانه و نگرانکننده رهبران جهان به حملات آمریکا و اسرائیل به ایران
اروپا خواستار بازگشت فوری به مذاکرات هستهای شد، روسیه و چین حملات را «تجاوزکارانه» خواندند و استرالیا-کانادا حمایت صریح خود را اعلام کردند.
بخش خبر
EU High Representative and Vice-President for Foreign Affairs and Security Policy Kaja Kallas reacts as she speaks to the press before the EU Foreign Affairs Council in Brussels on February 23, 2026. (Photo by JOHN THYS / AFP)
واکنشهای بینالمللی به حملات روز شنبه ۲۸ فوریه/۹ اسفند آمریکا و اسرائیل علیه ایران، عمدتاً با احتیاط و نگرانی همراه بود و این نگرانی را افزایش داد که درگیریها در منطقه گسترش بیشتری پیدا کند. سران کشورهای اروپایی در جلسات اضطراری تمهیداتی برای حفاظت از اتباع خود در خاورمیانه اتخاذ کردند، در همان حال برخی از رهبران برجسته بر ضرورت حلوفصل دیپلماتیک بحران میان تهران و واشنگتن تأکید کردند. استرالیا و کانادا حمایت صریحتری از این حملات ابراز داشتند و در نقطه مقابل، روسیه و چین مواضع تندی در انتقاد از آن اتخاذ کردند.
کیر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه و فریدریش مرتز، صدراعظم آلمان در بیانیهای مشترک گفتند که کشورهایشان در حملات به ایران شرکت نداشتند اما در تماس نزدیک با آمریکا، اسرائیل و شرکای منطقهای هستند.
این سه کشور که پیشگام تلاشها برای رسیدن به راهحل مذاکراتی در مورد برنامه هستهای ایران بودهاند، در بیانیه مشترکی نوشتهاند:
ما حملات ایران به کشورهای منطقه را به شدیدترین شکل ممکن محکوم میکنیم. ایران باید از حملات نظامی بیرویه خودداری کند. ما خواستار ازسرگیری مذاکرات هستیم و از رهبری ایران میخواهیم به دنبال راهحل دیپلماتیک باشد. مردم ایران باید اجازه داشته باشند آینده خود را تعیین کنند.
حملات به ایران برای متحدان واشنگتن یک معضل ایجاد کرده است. در حالی که رهبران اروپایی به شدت با برنامه هستهای ایران و سرکوبهای رژیم مخالف هستند، تمایلی به حمایت از اقدام نظامی یکجانبه دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا ندارند که ممکن است درگیری گستردهتری را به راه بیندازد.
وزارت امور خارجه روسیه حملات را «اقدام تجاوزکارانه مسلحانهی برنامهریزیشده علیه یک دولت مستقل عضو سازمان ملل» خواند. این وزارتخانه واشنگتن و تلآویو را متهم کرد که پشت نگرانیهای مربوط به برنامه هستهای ایران پنهان شدهاند در حالی که در واقع به دنبال تغییر رژیم هستند.
دولت چین گفت که «به شدت نگران» حملات آمریکا و اسرائیل به ایران است و خواستار توقف فوری اقدامات نظامی و بازگشت به مذاکرات شد. وزارت امور خارجه چین با انتشار بیانیهای اعلام کرد «حاکمیت، امنیت و تمامیت ارضی ایران باید مورد احترام قرار گیرد»، بیانیه گفت.
نگرانی از «جنگ جدید و گسترده»
مشخص نیست که آیا متحدان آمریکا از قبل در جریان حملات قرار گرفته بودند یا خیر. دولت آلمان گفت که تنها صبح شنبه مطلع شده است. وزیر دفاع فرانسه گفت که فرانسه میدانست چیزی رخ خواهد داد، اما زمان آن را نمیدانست.
پیشتر در روز شنبه، امانوئل مکرون خواستار برگزاری جلسه اضطراری شورای امنیت سازمان ملل در پاسخ به حملات در ایران شد. او گفت:
شروع جنگ بین ایالات متحده، اسرائیل و ایران عواقب جدی برای صلح و امنیت بینالمللی دارد.
کیر استارمر، نخستوزیر بریتانیا صبح شنبه ریاست جلسه کمیته اضطراری دولت را بر عهده داشت. سخنگوی دولت بریتانیا گفت:
ما نمیخواهیم شاهد تشدید بیشتر به سمت درگیری منطقهای گستردهتر باشیم
تیم مدیریت بحران دولت آلمان نیز قرار بود روز شنبه دیدار کند.
آلیسون هارت، سخنگوی ناتو گفت که ناتو تحولات در ایران و منطقه را از نزدیک دنبال میکند.
آنتونی آلبانیز، نخستوزیر استرالیا ضمن اعلام حمایت کشورش از ایالات متحده در ممانعت از دستیابی ایران به سلاح هستهای، رهبری کنونی تهران را عاملی بیثباتکننده توصیف کرد.
کانادا نیز علیرغم اختلافات اخیر با واشنگتن، پشتیبانی خود را از اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی اعلام کرد. مارک کارنی، نخستوزیر این کشور، در توجیه این موضعگیری، جمهوری اسلامی ایران را «منبع اصلی بیثباتی و تروریسم در سراسر خاورمیانه» خواند.
در امتداد این واکنشها غروب شنبه ۲۸ فوریه/۹ اسفند بیت ماینل رایزینگر، وزیر امور خارجه اتریش با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، از آمادگی کشورش برای میزبانی و حمایت از ازسرگیری گفتگوهای فنی در مورد برنامه هستهای ایران میان تهران و واشنگتن خبر داد. وی با تأکید بر تلاشهای دیپلماتیک اخیر اتریش برای فراهم کردن بستر این مذاکرات به منظور کاهش تنشها، مدعی شد که ایران نباید به سلاح هستهای دست یابد و در پایان خاطرنشان کرد که دستیابی به این هدف، مستلزم بازگشت همه طرفها به میز مذاکره است.
اتحادیه اروپا خواستار دیپلماسی شد
در پاسخ به حمله، کایا کالاس، دیپلمات ارشد اتحادیه اروپا درگیری در خاورمیانه را «خطرناک» خواند و گفت که با مقامات اسرائیلی و عربی برای پیگیری راهکارهای دیپلماتیک همکاری میکند.
رهبران اتحادیه اروپا روز شنبه بیانیه مشترکی صادر کردند و خواستار خویشتنداری و مشارکت در دیپلماسی منطقهای شدند تا «ایمنی هستهای» تضمین شود. آنها در این بیانیه نوشتند:
ما از همه طرفها میخواهیم حداکثر خویشتنداری را به خرج دهند، از غیرنظامیان حفاظت کنند و قوانین بینالمللی را کاملاً رعایت کنند.
اسپن بارت آید، وزیر امور خارجه نروژ به شبکه NRK گفت که نگران است شکست مذاکرات بین آمریکا و ایران به معنای وقوع «جنگ جدید و گسترده در خاورمیانه» باشد.
کاملاً غیرمسئولانه
کمپین بینالمللی حذف سلاحهای هستهای که برنده جایزه صلح نوبل شده، حملات آمریکا و اسرائیل به ایران را با کلمات تندتری محکوم کرد:
این حملات کاملاً غیرمسئولانه هستند و خطر تشدید بیشتر را به همراه دارند و همچنین خطر گسترش هستهای و استفاده از سلاحهای هستهای را افزایش میدهند.
انور ابراهیم، نخستوزیر مالزی حملات اسرائیل به ایران و اقدام نظامی همراه آمریکا را محکوم کرد و هشدار داد که درگیری در حال تشدید خاورمیانه را به «لبه فاجعه» رسانده است.
اسحاق دار، وزیر امور خارجه پاکستان روز شنبه در تماس تلفنی با همتای ایرانی خود عباس عراقچی، به تعبیر خودش «حملات غیرموجه» را محکوم کرد.
بیشتر بخوانید:
حملات گسترده آمریکا و اسرائیل و پاسخ ایران: ابعاد داخلی و خارجی این جنگ
چه مراکز و مناطقی در خاک ایران هدف حمله آمریکا و اسرائیل قرار گرفتهاند؟
کشته شدن بیش از ۸۰ دانشآموز در میناب در پی حمله اسرائیل و آمریکا
گسترش شتابان جنگ به سطح منطقهای: از پایگاه آمریکا در بحرین تا پایگاه حشد الشعبی در عراق، از آسمان امارات تا آبهای دریای سرخ
مواضع بینالمللی پس از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران
ترامپ و نتانیاهو: برنامه هستهای، موشکی و تهدید وجودی ایران هدف حملات ماست
حمله گسترده اسرائیل و آمریکا به ایران؛ حملات سایبری سنگین
نظرها
نظری وجود ندارد.