بمباران گسترده تهران و شهرهای ایران همزمان با بحث درباره جانشینی رهبری

در هفتمین روز جنگ، گزارش‌ها از یکی از سنگین‌ترین موج‌های حملات هوایی به تهران و چند شهر دیگر ایران در بامداد جمعه ۱۵ اسفند حکایت دارد؛ حملاتی که همزمان با تحولات سیاسی در داخل ایران و واکنش‌های بین‌المللی ادامه دارد.

بر اساس گزارش‌ها و ویدئوهای منتشر شده در شبکه‌های اجتماعی، بامداد جمعه انفجارهای شدیدی در نقاط مختلف تهران، به‌ویژه در شرق و مرکز پایتخت رخ داد. برخی رسانه‌ها شمار این حملات را دست‌کم ۱۸ مورد اعلام کرده‌اند و نوشته‌اند شدت بمباران‌ها از حدود ساعت ۵ و ۳۰ دقیقه صبح افزایش یافت و مناطق مرکزی شهر در میان اهداف اصلی قرار داشتند.

صداوسیمای جمهوری اسلامی نیز تأیید کرد که مواضعی در میدان سپاه، خیابان جمهوری، خیابان جامی و میدان حر هدف قرار گرفته‌اند. تصاویر منتشر شده نشان می‌دهند که اطراف میدان پاستور، میدان حر، دانشکده افسری و دانشگاه جنگ از جمله مناطقی بوده‌اند که چندین انفجار را تجربه کرده‌اند.

افزون بر این، ساکنان شهر از شنیده شدن صدای جنگنده‌ها در آسمان و لرزش ساختمان‌ها خبر داده‌اند و در برخی مناطق نیز قطع موقت برق گزارش شده است.

آمارهای منتشر شده از سوی نهادهای حقوق بشری نیز از افزایش تلفات خبر می‌دهد. خبرگزاری هرانا اعلام کرد در ۲۴ ساعت گذشته دست‌کم ۱۷۰ حمله در ۱۱۳ رویداد در ۱۹ استان ثبت شده که در مجموع ۷۹ کشته و زخمی برجای گذاشته است. بر اساس داده‌های این نهاد، از آغاز درگیری‌ها در ۹ اسفند تاکنون دست‌کم ۱۱۶۸ غیرنظامی جان خود را از دست داده‌اند که ۱۹۴ نفر از آن‌ها کودک بوده‌اند؛ افزون بر این، ۳۳۶ مورد مرگ دیگر هنوز در حال بررسی و راستی‌آزمایی است.

جمعیت هلال احمر ایران نیز اعلام کرد بیش از سه هزار خانه، ۵۰۰ مرکز تجاری و ۱۴ مرکز پزشکی و دارویی در حملات هوایی آسیب دیده‌اند و تهران بیشترین خسارت را متحمل شده است. این سازمان افزود: «بیشتر اهداف این حملات مناطق پرجمعیت بوده‌اند.» به گفته هلال احمر، بازار تهران، فرودگاه مهرآباد و ورزشگاه آزادی نیز آسیب دیده‌اند و پنج امدادگر این سازمان زخمی شده‌اند.

همزمان استانداری قم اعلام کرد دو مرکز نظامی در خارج از این شهر هدف بمباران قرار گرفته‌اند. گزارش‌هایی نیز از وقوع انفجار در استان‌های اصفهان، کرمانشاه، تبریز، خمینی‌شهر و پاوه منتشر شده است.

در همین حال صداوسیمای جمهوری اسلامی خبر داد شورای رهبری جلسه‌ای برای بررسی نحوه برگزاری نشست مجلس خبرگان تشکیل داده است؛ نهادی که قرار است رهبر جدید جمهوری اسلامی را انتخاب کند. این شورا متشکل از مسعود پزشکیان رئیس‌جمهوری، غلامحسین محسنی اژه‌ای رئیس قوه قضائیه و علیرضا اعرافی عضو شورای نگهبان است. در گزارش منتشر شده جزئیاتی درباره زمان برگزاری نشست خبرگان یا شیوه رأی‌گیری ارائه نشده است. پیش از این، ساختمان‌های مرتبط با مجلس خبرگان نیز در جریان حملات هوایی هدف قرار گرفته بودند.

با ادامه حملات، مقام‌های محلی در تهران از محدودیت فعالیت اداره‌ها و بانک‌ها خبر دادند. محمدصادق معتمدیان، استاندار تهران اعلام کرد از روز یکشنبه ۱۷ اسفند فعالیت وزارتخانه‌ها و دستگاه‌های اجرایی در استان تهران تا اطلاع ثانوی تنها با حضور ۲۰ درصد کارکنان انجام می‌شود و زنان کارمند نیز به‌طور کامل دورکار خواهند بود.

بر اساس این تصمیم، مدیران ارشد موظف به حضور در محل کار هستند و مراکز درمانی، نیروهای نظامی و واحدهای عملیاتی شهرداری‌ها از این محدودیت مستثنا شده‌اند.

همچنین واحدهای ستادی بانک‌ها با ۲۰ درصد نیرو فعالیت خواهند کرد و برخی شعبه‌ها به‌صورت کشیک باز خواهند بود. یک مقام بانک مرکزی نیز اعلام کرد پیشنهاد تعویق سررسید چک‌ها و اقساط بانکی به دولت ارائه شده و در انتظار تصویب است.

در تحولات نظامی، رسانه‌های ایران اعلام کردند پدافند هوایی جمهوری اسلامی دو پهپاد را سرنگون کرده است؛ یک پهپاد آمریکایی «ام‌کیو-۹» در آسمان استان لرستان منهدم شده و یک پهپاد اسرائیلی «هرمس ۹۰۰» نیز در محدوده تهران رهگیری شده است.

در همین حال فرمانده فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) از تشدید عملیات علیه زیرساخت‌های موشکی ایران خبر داد. برد کوپر در یک کنفرانس مطبوعاتی گفت که طی ۷۲ ساعت گذشته نزدیک به ۲۰۰ هدف در داخل ایران مورد حمله قرار گرفته است. او توضیح داد: «تنها در ۷۲ ساعت گذشته، بمب‌افکن‌های آمریکا نزدیک به ۲۰۰ هدف را در عمق ایران، از جمله در اطراف تهران، هدف قرار داده‌اند.»

به‌گفته کوپر، بمب‌افکن‌های بی-۲ نیز در نیمه شب گذشته «ده‌ها بمب نفوذگر ۹۰۰ کیلویی» را برای هدف قرار دادن سکوهای پرتاب موشک‌های بالستیک زیرزمینی استفاده کرده‌اند. کوپر همچنین مدعی شد که حملات موشکی بالستیک ایران در ۲۴ ساعت اخیر حدود ۹۰ درصد و حملات پهپادی آن ۸۳ درصد نسبت به روز نخست جنگ کاهش یافته است.

در سطح بین‌المللی، مدیرکل سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد این سازمان ۱۳ حمله به مراکز بهداشتی در ایران و یک حمله در لبنان را تأیید کرده است. تدروس آدهانوم گبریسوس با اشاره به قوانین بشردوستانه بین‌المللی گفت: «خدمات و مراکز بهداشتی باید محافظت شوند و نباید هدف حمله قرار گیرند.» چند روز پیش نیز تصاویری از خسارت شدید به بیمارستان گاندی تهران منتشر شد که به انتقال تمام بیماران بستری آن انجامید.

در ارتباط با یکی از مهم‌ترین پرونده‌های این جنگ، دو مقام آمریکایی به خبرگزاری رویترز گفته‌اند بازرسان نظامی آمریکا احتمال می‌دهند نیروهای آمریکایی مسئول حمله‌ای باشند که روز شنبه ۹ اسفند مدرسه‌ای در شهر میناب را هدف قرار داد. این حادثه که در نخستین روز حملات رخ داد، به کشته شدن شمار زیادی از دانش‌آموزان انجامید. پیت هگست وزیر دفاع آمریکا تأیید کرده است که ارتش در حال بررسی این حادثه است. علی بحرینی، سفیر ایران در دفتر سازمان ملل در ژنو، شمار کشته‌شدگان این حمله را ۱۵۰ دانش‌آموز اعلام کرده است. مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا نیز گفته است واشنگتن «عمداً یک مدرسه را هدف قرار نمی‌دهد». دفتر حقوق بشر سازمان ملل نیز خواستار تحقیق درباره این حادثه شده است.

در تحولات دیگر، روزنامه وال‌استریت ژورنال گزارش داده است که امارات متحده عربی در حال بررسی طرحی برای مسدود کردن میلیاردها دلار از دارایی‌های ایران در این کشور است؛ اقدامی که می‌تواند دسترسی تهران به ارز خارجی را محدود کند. به‌نوشته این روزنامه، مقام‌های اماراتی همچنین بررسی توقیف کشتی‌های ایرانی و محدود کردن فعالیت شبکه‌های مالی مرتبط با سپاه پاسداران را در دستور کار دارند.

در جنوب آسیا نیز مقام‌های سریلانکا اعلام کردند ۲۰۸ ملوان ناو لجستیکی بوشهر ایران را به دلایل انسانی از کشتی پیاده کرده‌اند. آنورا کومارا دیسانایکه، رئیس‌جمهور سریلانکا گفت این ملوان‌ها پس از درخواست کشتی برای ورود به بندر کلمبو به یک پایگاه دریایی منتقل شده‌اند و ناو بوشهر برای جلوگیری از ایجاد خطر برای کشتی‌های تجاری به بندر کوچک‌تر ترینکومالی منتقل خواهد شد. او تأکید کرد: «ما ضمن حفظ بی‌طرفی خود، برای نجات جان انسان‌ها اقدام کردیم.»

در اروپا نیز پلیس بریتانیا اعلام کرد چهار نفر را به ظن جاسوسی برای ایران و نظارت بر اماکن مرتبط با جامعه یهودیان در لندن بازداشت کرده است.

پلیس متروپولیتن گفت این افراد که بین ۲۲ تا ۵۵ سال سن دارند در عملیات‌ در شمال لندن و شهر واتفورد بازداشت شده‌اند. هلن فلاناگان، فرمانده پلیس، تأکید کرد که این بازداشت‌ها بخشی از یک «تحقیقات طولانی‌مدت» بوده است. همچنین شش نفر دیگر به ظن کمک به یک مجرم در همین پرونده بازداشت شده‌اند.