در آستانه نشست سالانه سازمان ملل دیپلماتها جهان را گرفتار بحران و آشفتگی توصیف میکنند
در حالیکه دو جنگ در اروپا و خاورمیانه همچنان در جریان است و اقتصاد جهانی در حال تغییر و نظم بینالمللی نیز دستخوش تحول شده، رهبران جهان برای شرکت در نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل به نیویورک میروند؛ جهانی که بهگفته دیپلماتها نسبت به یک سال پیش بهمراتب بیثباتتر و غیرقابلپیشبینیتر شده است.
بخش خبر
مقر سازمان ملل متحد در نیویورک ـ عکس از شاتراستاک
آسوشیتدپرس در گزارشی نوشته است که این روزها بر سر بسیاری از مسائل، توافق میان دیپلماتها دشوار است. اما اگر از آنها درباره وضعیت جهان در آستانه نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل سؤال شود، تقریباً همه، از رؤسای کشورها و دولتها گرفته تا وزیران، تصویری از جهانی گرفتار آشوب و بحرانهای گسترده ارائه خواهند کرد.
رهبران جهان روز سهشنبه ۳۱ شهریور / ۲۲ سپتامبر در حالی وارد نیویورک میشوند که دو جنگ در اروپا و خاورمیانه در حال تشدید است، اقتصاد جهانی در حال دگرگونی و نظم بینالمللی در حال تغییر است؛ جهانی که شرایط آن نسبت به همین زمان در سال گذشته بهطور چشمگیری متفاوت شده است.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، اخیراً به خبرنگاران گفت: «رهبران جهان در دورهای از عدمقطعیت عمیق در سازمان ملل گرد هم خواهند آمد. در همان حال، قدرت در حال جابهجایی است. جهان در حال تغییر است و نهادهای ما نیز باید همراه با آن تغییر کنند.»
تنها در ۹ ماه گذشته، جهان شاهد عملیات نظامی مداخلهگرانه آمریکا بود که در جریان آن نیکولاس مادورو، رهبر ونزوئلا، ربوده شد و از قدرت کنار زده شد؛ پس از آن نیز در ایران، در پی حضور دهها هزار تظاهرکننده مخالف حکومت در خیابانها برای مقابله با نظام دینی حاکم، سرکوبی مرگبار رخ داد. مدت کوتاهی بعد، آمریکا و اسرائیل حملهای مشترک علیه تهران آغاز کردند که سرآغاز جنگی شد که همچنان ادامه دارد و دامنه آن رو به گسترش است. این بحران اکنون تقریباً همه کشورهای منطقه را درگیر کرده و در نهایت به بستهشدن عملی تنگه هرمز، یکی از آبراههای مهم منطقه منجر شده است.
در همین حال، جنگ بیش از چهار ساله میان روسیه و اوکراین همچنان پایانی در چشمانداز ندارد. دو طرف طی روزهای اخیر حملات نظامی خود را تشدید کردهاند و تلاشهای متعدد دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ نیز تاکنون نتوانسته به پیشرفتی تعیینکننده منجر شود.
در ماه مه، شیوع ابولا در جمهوری دموکراتیک کنگو و اوگاندا بار دیگر پرسشهایی درباره آمادگی ناکافی جامعه بینالمللی برای مقابله با همهگیری بعدی مطرح کرد. زمینلرزههای مرگبار در ونزوئلا و کلمبیا و همچنین سیلابهای ناگهانی گسترده در نپال و تبت نیز آثار فزاینده گرمایش جهانی ناشی از فعالیتهای انسانی بر جوامع سراسر جهان را برجسته کرد.
در گفتوگوهایی که پیش از نشست سالانه سازمان ملل انجام شد، وزیران و سفیران کنونی و پیشین و همچنین مقامهای دولتی از کشورهای مختلف جهان، تصویری تیره از بحرانهایی که جامعه بینالمللی با آنها دستوپنجه نرم میکند ترسیم کردند و این پرسش را مطرح کردند که آیا سازمان ملل و ۱۹۳ کشور عضو آن قادر خواهند بود به این بحرانها رسیدگی کنند یا نه. برخی از آنها به شرط فاش نشدن نامشان درباره نگرانیهای بینالمللی سخن گفتند.
رابرت وود، سفیر پیشین آمریکا که در دوره دولتهای جمهوریخواه و دموکرات در نمایندگی آمریکا در سازمان ملل خدمت کرده است، به آسوشیتدپرس گفت: «این مقطع حساسی است و باید ببینیم آیا میتوان برخی از این مسائل را از راه دیپلماتیک حل کرد یا نه. سازمان ملل واقعاً در نقطه عطف قرار دارد. در این تردیدی نیست. سال گذشته وضعیت بد بود و امسال هم چندان بهتر نشده است.»
یک دیپلمات اروپایی و یک مقام دیگر نیز با این ارزیابی موافقت کردند و گفتند جهان نسبت به همین زمان در سال گذشته وضعیت بهتری ندارد و حتی بیثباتتر شده است. آنها به حملات مختلف به حقوق بینالملل، فروپاشی یا فقدان تلاشهای میانجیگرانه و ادامه ناتوانی جامعه بینالمللی در دستیابی به توافق همگانی درباره مسائلی همچون تغییرات اقلیمی، صلح و امنیت اشاره کردند.
مقامهای حاضر در نشست، افزون بر آنکه با دقت سخنرانی چهرههای اصلی همچون دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهوری اوکراین، و مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران را دنبال خواهند کرد، امیدوارند از این گردهمایی سالانه برای دیدار با متحدان و رقبای خود در حاشیه نشستها استفاده کنند. هدف آنها یافتن راهی برای شکستن بنبست در مسائلی همچون امنیت دریایی در تنگه هرمز و هوش مصنوعی افسارگسیخته، در کنار موضوعات دیگر، است.
وقتی از یکی از مقامهای کشورهای خلیج فارس پرسیده شد که امیدوار است از این هفتهی پُر از نشست و دیدار چه چیزی بهدست آید، او گفت: «خیلی خوب میشد اگر میتوانستیم در صحنه جهانی دوباره به سطحی از قابلپیشبینی بودن برسیم.»
تونِ کاژر، وزیر خارجه اسلوونی، گفت: «در روابط بینالملل همهچیز در حال تغییر است؛ دوستیها در حال تغییرند و ائتلافها نیز تغییر میکنند. اما چیزی که ثابت میماند، منافع است؛ و مسئله این است که چگونه این منافع را با یکدیگر هماهنگ کنیم تا در صلح زندگی کنیم، نه در یک درگیری دائمی.»
نظرها
نظری وجود ندارد.