ترامپ: فرمان محاصره تنگه هرمز

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در روز یکشنبه ۲۳ فرودین (۱۲ آوریل) اعلام کرد که نیروی دریایی ایالات متحده پس از بی نتیجه ماندن مذاکره با ایران در اسلام‌آباد،  فوراً محاصره در تنگه هرمز را آغاز خواهد کرد.

ترامپ گفت که این اقدام برای مقابله با آنچه او دخالت ایران در ناوبری در این آبراه استراتژیک توصیف کرد، در نظر گرفته شده است:

ترامپ در پیام منتشر شده در شبکه اختصاصی خودش، TruthSocial، افزود:

آغاز فصل تازه بحران

یک واکنش ایران به حمله وسیع آمریکا و اسرائیل استفاده از موقعیت اشراف خود بر خلیج فارس بود. ایران  عملا شریان دریایی مسئول ۲۰ درصد نفت خام دریایی و گاز طبیعی مایع (LNG) جهان را قطع کرد. اختلال ناشی از آن توسط آژانس بین المللی انرژی (IEA) به عنوان بزرگ ترین اختلال در تأمین در تاریخ بازار جهانی نفت توصیف شده است.

«تنگه هرمز» در هفته‌های اخیر جز پربسامدترین مفهوم‌ها در تحلیل‌های سیاسی شد. به نظر می‌رسد که حربه «تنگه هرمز» مهمتر از حربه غنی‌سازی اورانیوم شده است.

فرمان ترامپ نشانه آن است که ناموفق ماندن مذاکرات اسلام آباد میان ایالات متحده و ایران، ستیز جاری در خاورمیانه را تشدید کرده است. اکنون مهم ترین گلوگاه انرژی جهان به کانون ستیز تبدیل شده است. تنها تنگه هرمز نیست که محاصره می‌شود، اقتصاد جهانی نیز در حصار ستیز قرار می‌گیرد.

پارامترهای عملیاتی محاصره بسیار مشخص و از نظر حقوقی بحث برانگیز است. ترامپ به طور صریح به نیروی دریایی دستور داد که «هر کشتی در آب های بین المللی که به ایران عوارض پرداخت کرده است، جست‌وجو و آن را متوقف کند». این موضوع ارتش ایالات متحده را به یک سازوکار تنبیهی علیه کشورهای ثالث بی طرف، از جمله متحدان بالقوه و رقبای استراتژیک مانند چین و هند، که ممکن است تلاش کنند عبور امن بخرند، تبدیل می کند.

اجرای نظامی این محاصره ادامه کمپین گسترده تر «تنگه هرمز ۲۰۲۶» است که از ۱۹ مارس آغاز شد. عملیات تاکتیکی شامل چندین لایه جنگ با شدت بالا است.

برخی گزارش ها مدعی هستند که چندین ناوشکن موشک انداز نیروی دریایی ایالات متحده تحت عنوان مأموریت های «آزادی ناوبری» از تنگه عبور کرده‌اند، حرکتی که با نیروی دریایی ایران هماهنگ نبوده و تهدیدات فوری به «واکنش قوی» از سوی سپاه به دنبال داشته است. همچنین فرماندهی مرکزی ایالات متحده (CENTCOM) مدعی است که عملیات تهاجمی پاکسازی مین را آغاز کرده است.

اثربخشی این عملیات پاکسازی مورد تردید است. یک امیر سابق نیروی دریایی آمریکا می‌گوید:

چشم‌انداز

محاصره دریایی دیر جواب می‌دهد و دستگاه دولتی ترامپ را به نتایجی که فکر می‌کنند مطلوب است، نمی‌رساند. خود ترامپ ترامپ به شبکه فاکس نیوز گفته است که قصد محاصره تنگه هرمز را دارد اما این کار کمی زمان می‌برد.

 تأثیرات فرمان ترامپ از روز دوشنبه ۱۳ آوریل در اقتصاد آمریکا و جهان محسوس خواهد شد. تصور اینکه جهان بدیل تهیه نفت از کشورهای منطقه خلیج فارس را روانه کردن نفت‌کش‌ها به سوی آمریکا برای خرید نفت از این کشور خواهد دید، چیزی که آرزوی اعلام شده ترامپ است، از سوی همه تحلیل‌گران خیال‌پردازانه تلقی می‌شود.

پس چه خواهد شد؟

ایران: بستن تنگه هرمز – آمریکا: محاصره تنگه هرمز. شاید این زورآزمایی مبنای مذاکره باشد، و شاید برنامه محاصره به برنامه بمباران سواحل جنوبی ایران و تلاش برای تصرف جزایر آن در خلیج فارس راه برد. این به معنای رسیدن درگیری نظامی به اوج خود است.