جنگ علیه ایران و پایان مهلت ۶۰ روزه دولت آمریکا

در ایالات متحده آمریکا «قانون اختیارات جنگی» (War Powers Resolution) که در سال ۱۹۷۳ وضع شد، رئیس جمهوری را موظف می‌کند که ظرف ۴۸ ساعت پس از اعزام نیروهای نظامی به مناطق جنگی یا در جایی شرایطی که احتمال درگیری در آن وجود دارد، موضوع را به اطلاع کنگره برساند. طبق این قانون نیروهای نظامی نباید بیش از ۶۰ روز در یک درگیری باقی بمانند، مگر اینکه کنگره رسماً اعلام جنگ کرده یا مجوز استفاده از نیروی نظامی را صادر کند. در صورت عدم تایید کنگره، رئیس‌جمهوری ۳۰ روز دیگر فرصت دارد تا نیروها را به سلامت از منطقه خارج کند. (متن قانون در سایت کنگره آمریکا)

وضع این قانون پاسخی به پیامدهای جنگ ویتنام و بمباران‌های اعلام‌نشده در کامبوج بود که در دوران ریاست‌جمهوری ریچارد نیکسون رخ داد. «قانون اختیارات جنگی» با وجود وتوی ریچارد نیکسون که آن را خلاف قانون اساسی می‌دانست، با رأی دوسوم اعضای هر دو مجلس سنا و نمایندگان به تصویب نهایی رسید. با این حال، بسیاری از رؤسای‌جمهور بعدی آمریکا در موارد مختلف کارایی آن را به چالش کشیده یا با تفسیرهای متفاوت، از آن عبور کرده‌اند.

مهلت ۶۰ روزه دولت آمریکا برای ادامه جنگ با ایران در اول مه ۲۰۲۶ (۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵) به پایان رسید. جدال بر سر آن بازنمای مشکلاتی است که دولت ترامپ برای تداوم جنگ با ایران در مقابل خود دارد.

پیت هگست، وزیر جنگ ترامپ مدعی است که به دلیل برقراری آتش‌بس از اوایل آوریل، درگیری‌ها عملاً متوقف شده و در نتیجه «ساعت ۶۰ روزه» متوقف شده یا به تعویق افتاده است. به گفته مقام‌های دولتی، آتش‌بس به معنای پایان وضعیت جنگی است و نیازی به مجوز جدید از کنگره نیست.

دو سناتور، تیم کین و سوزان کالینز معتقدند آتش‌بس تأثیری بر مهلت قانونی ندارد و این ساعت متوقف نمی‌شود. آنان استدلال می‌کنند که حضور نیروهای دریایی برای حفظ محاصره بنادر ایران همچنان بخشی از «مخاصمات» محسوب می‌شود و دولت باید یا مجوز بگیرد یا عقب‌نشینی کند.

در حال حاضر، علی‌رغم عبور از مهلت اول مه، دولت ترامپ با استناد به آتش‌بس، از پایان دادن به حضور نظامی یا درخواست مجوز رسمی خودداری کرده است که این موضوع می‌تواند منجر به یک بحران حقوقی و قانون اساسی در داخل آمریکا شود.

مهلت ۶۰ روزه از موضوع‌های اصلی رسانه‌های بین‌المللی در مورد جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران است. رسانه‌ها به این بهانه به ویژه با مشکلاتی پرداخته‌اند که ترامپ برای ادامه روال وجود در پیش رو دارد.

نادیده گرفتن مهلت ۶۰ روزه

CNN در گزارشی در این باره نوشته است:

CNN در این تحلیل از قول معاون رئیس‌جمهوری جی‌دی ونس نوشته:

CNN در گزارشی دیگر به سردرگمی کنگره در تعیین پایان مهلت طبق «قانون اختیارات جنگی» پرداخته است. به گزارش این منبع برخی قانونگذاران می‌گویند ساعت ۶۰ روزه از زمان آغاز درگیری‌ها شروع شده (که مهلت را ۲۹ آوریل می‌کند)، در حالی که برخی دیگر استدلال می‌کنند ۶۰ روز تقویمی از تاریخ اطلاع‌رسانی رسمی کاخ سفید به کنگره حساب می‌شود (که مهلت را ۱ مه قرار می‌دهد). برخی جمهوری‌خواهان نیز معتقدند روزهای آتش‌بس جزو این مهلت محاسبه نمی‌شوند. سناتور کالینز (جمهوری‌خواه – مِین) اعلام کرد:

در این گزارش پا نهادن بر روی قانون از سوی جمهوری خواهان، به تعبیر سناتور آدام شاف (نماینده کالیفرنیا از حزب دموکرات) به تبعیت‌شان از ترامپ برگردانده شده است. آدام شیف گفته است:

NBC News در گزارشی با عنوان «مجلس اقدام نمی‌کند» از قول رئیس مجلس، مایک جانسون (جمهوری‌خواه – لوئیزیانا) نوشته است که هیچ اقدامی از سوی کنگره لازم نیست چون ایالات متحده «در جنگ» نیست. این در حالی است که ترامپ مدام از «جنگ» سخن می‌گوید. او از جمله در ۲۸ فوریه گفته بود: «ممکن است تلفات داشته باشیم — این اغلب در جنگ اتفاق می‌افتد».

NBC همچنین از مایک جانسون نقل کرده:

آسان نبودن ادامه وضعیت فعلی

همچنان که پیش‌بینی می‌شد «قانون اختیارات جنگی» را ترامپ و پشتیبانانش در کنگره نادیده گرفتند. اما عبور از مهلت ۶۰ روزه به این معنا نیست که ادامه وضعیت فعلی آسان خواهد بود.

Time در گزارشی به نمود شکاف در میان جمهوری‌خواهان پرداخته است. در این گزارش آمده سنا با رأی ۴۷ به ۵۰ قطعنامه دموکرات‌ها را برای پایان دادن به جنگ ایران رد کرد — یک روز پیش از ضرب‌العجل قانونی. برای نخستین بار، سناتور سوزان کالینز (جمهوری‌خواه) به همراه رند پاول به دموکرات‌ها پیوست. کالینز اولین جمهوری‌خواهی بود که از آغاز جنگ برای چنین اقدامی رأی داد. سناتور فتِرمن (دموکرات – پنسیلوانیا) تنها دموکراتی بود که برعکس رأی داد.

سناتور کالینز در بیانه‌ خود نوشته است:

از دید Christian Science Monitor حتی جمهوری‌خواهان از طول و هزینه جنگ ناراحت‌اند. در گزارش این نشریه از یک طرف از قول سناتور جان کندی (جمهوری‌خواه – لوئیزیانا) آمده است: «هیچ‌کس در سنای ایالات متحده راه نمی‌رود و نمی‌گوید: اوه، ۲۰ ثانیه مانده به ۶۰ روز!»؛ از سوی دیگر از قول رند پاول (جمهوری‌خواه – کنتاکی) نوشته شده: «فکر می‌کنم جمهوری‌خواهان بیشتری درباره این صحبت می‌کنند که با مهلت ۶۰ روزه ممکن است اعمال قانون اختیارات جنگی را در نظر بگیرند.»

طبق تحلیلی منتشر شده در Time دموکرات‌ها ضرب الاجل ۶۰ روزه را به عنوان لحظه‌ای می‌بینند که جمهوری‌خواهان دیگر نمی‌توانند از پرسش درباره نقش نظارتی کنگره بر جنگ فرار کنند.

در این نشریه به نظرسنجی‌های تازه در مورد جنگ در آمریکا استناد شده است: نظرسنجی مرکز تحقیقات پیو نشان داده که ۶۱٪ آمریکایی‌ها با نحوه مدیریت ترامپ در این درگیری مخالفند، و یک نظرسنجی AP-NORC نشان داد شش نفر از هر ده آمریکایی بالغ می‌گویند اقدام نظامی آمریکا فراتر از آنچه گمان می‌شد، رفته است.